column

Wie trapt er toch op de rem van mijn elektrische buurtbus?

De elektrische buurtbus van VDL en Kreisel die al in 2016 werd gepresenteerd, maar nog altijd niet mag rijden. Beeld VDL/Kreisel

Het openbaar vervoer in Nederland mag vanaf 2025 alleen nog maar elektrische bussen kopen. Voor alle grote stads- en streekbussen heb je inmiddels al elektrische alternatieven op de weg, en ook middenklasse auto’s zie je al CO2-vrij rijden. Maar mijn buurtbusje moet diesel blijven stoken, terwijl de schone variant al tijden klaar staat in de showroom.

Sinds ik met pensioen ben rijd ik met veel plezier als vrijwillige chauffeur op de buurtbus. Dat doe ik in de prachtig groene gemeente Bergen; de rit is dan ook alleen al door alle natuurschoon een waar uitje. Alleen jammer dat je tijdens de reis constant hoort dat je op diesel rijdt en weet dat je de natuur aan het vervuilen bent. 

Groene bus

Dat moet anders kunnen, dacht ik twee jaar geleden. Het moet toch niet zo moeilijk zijn om een buurtbus elektrisch te laten rijden. En wat zou er mooier zijn dan de groene gemeente Bergen die als eerste een groene buurtbus krijgt? Dus eens wat rondgebeld. De gemeente wilde er wel over denken om de komst te stimuleren, bijvoorbeeld met een bijdrage in de laadpaalkosten. En Connexxion, het ov-bedrijf dat bij ons het busvervoer verzorgt en de busjes voor de buurtbus levert, stond er ook niet onwelwillend tegenover. 

Onze buurtbussen zijn Mercedes-busjes die door autobouwer VDL zijn omgebouwd. Daarom heb ik begin 2017 bij VDL gevraagd of ze ook elektrische varianten kunnen leveren. “Nog niet, maar bel na de zomer nog eens”, aldus VDL. Oké, een half jaartje geduld, dat moest kunnen. Maar na de zomer was er geen nieuws aan het front. “Volgend jaar, hopen we”, liet VDL weten. 2018 kwam, 2018 vorderde, maar wat er ook gebeurde: geen elektrische buurtbus van VDL. En die kon of wilde niet zeggen wat de oorzaak van alle vertraging was.

Wel e-bestelwagens

Eind vorig jaar, tijdens een congres over elektrisch transport, kon iemand me eindelijk vertellen wat het probleem is voor VDL. Een buurtbus wordt bestuurd door vrijwilligers, en die hebben bijna allemaal rijbewijs B, zoals ik dus ook heb. Daarmee mag je een auto van maximaal 3500 kilo besturen. Een buurtbus mag mede daarom maximaal acht passagiers meenemen. Maar een elektrische buurtbus moet op een dag zo'n 300 kilometer kunnen rijden en daar heb je dan zo'n 700 kilo aan batterijen voor nodig. En dat is evenveel als wat acht passagiers wegen. De elektrische motor is dan wel weer lichter, en je hebt geen 60 kilo diesel in je tank, maar het dilemma is simpel: met 700 kilo aan batterijen kun je misschien nog twee of drie passagiers meenemen.  Dat wordt dus niks.

Nou, ja, dat kan misschien toch wel, wist mijn informant op het congres me te vertellen. Want voor elektrische bestelwagens maken ze binnenkort de marge wat ruimer. Vanaf 1 maart 2019 mag je met rijbewijs B nog een bestelwagen van maximaal 4250 kilo besturen. Bij bestelwagens kan het binnenkort dus wel, maar bij personenbusjes niet. Raar.

Geen proef met personenbus

Navraag bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat geeft wat opheldering. Nederland wil hier al een tijdje wat aan doen, maar omdat een rijbewijs in de hele EU geldig moet zijn, gelden er dus ook EU-regels voor wat je er mee mag. Nederland heeft ontheffing aangevraagd voor elektrische bestel- en personenbusjes, zodat je met rijbewijs B busjes tot 4250 kilo zou mogen besturen. Voor goederenvervoer heeft Brussel dit bij wijze van proef goedgekeurd, en er zit zelfs al een definitieve regeling aan te komen. Maar personenvervoer ligt gevoeliger. Daar wil Brussel nog geen proef mee toestaan. En dat vindt ook het ministerie in Den Haag jammer.

Dat je met personenvervoer veiligheid extra belangrijk vindt, lijkt me een goede zaak. Maar VDL presenteerde al in augustus 2016 een elektrische buurtbus: de VDL MidBasic Electric, geschikt voor 8 passagiers plus een chauffeur, actieradius tot 300 kilometer. Een perfecte buurtbus! En al 2,5 jaar in de showroom, klaar om besteld te worden. 

Hadden we in die 2,5 jaar niet al lang duizend proeven kunnen doen, zodat we nu zeker wisten dat de bus aan alle veiligheidseisen voldeed en bestuurbaar was voor chauffeurs zoals ik? Waar wachten ze op in Brussel?

Niet uit grote landen

Ik ben misschien iets te wantrouwig, maar mogelijk heeft het iets te maken met de herkomst van de bus. Het is een co-productie van VDL en Kreisel. De laatste is, met flinke overdrijving, een soort Oostenrijkse Tesla. Een nieuwkomer die batterijen en motoren voor elektrisch transport levert, alsook een elektrische bestelwagen heeft ontwikkeld. De elektrische bus van VDL is dus niet op basis van een model van een grote Duitse, Franse of Italiaanse autofabrikant, zoals tot nu toe bij buurtbussen, maar van een Oostenrijkse nieuwkomer. Tja, daar willen sommigen in en buiten Brussel natuurlijk best een tijdje extra goed over nadenken. 

In zijn weblog ‘Vincent wil zon’ belicht Vincent Dekker innovaties en ontwikkelingen op het gebied van groene energie, dichtbij en ver van huis. Lees meer afleveringen op trouw.nl/vincentwilzon.

Lees ook:

Maakt China Volvo, MAN en Mercedes tot de Nokia’s van het bussenrijk?

Daar stond-ie dan: de eerste elektrische ov-bus op een lijndienst naar mijn mooie groene Bergen. Op de bus niet de naam van Mercedes, VDL, MAN of een ander bekend busmerk, maar van BYD. De Chinese fabrikant geeft zijn Europese concurrenten wereldwijd het nakijken. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden