natuurdagboek

Voor de mus zijn nog maar weinig graankorrels overgebleven

Beeld Koos Dijksterhuis

De mussen zijn uitgevlogen. Op terrassen bij ruige terreinen en natuurgebieden azen de tjilpende gezinnen op kruimels. De jonkies zitten erbij met trillende vleugels, opgezette veertjes en geopende bekkies; moeder en vader pikken kruimels op en stoppen die erin. Een koddig gezicht.

De mussen op de foto zag ik onlangs in Madrid. In Spanje zijn nog veel mussen. Niet zoveel als in bijvoorbeeld Turkije, maar meer dan in Nederland. In dertig jaar zijn onze huismussen met driekwart afgenomen. Hoewel daarvoor allerlei oorzaken te bedenken zijn, is het opmerkelijk dat ze het beter doen in landen buiten de Europese Unie. Veel Europese subsidies worden besteed aan intensivering van de landbouw, waar zelfs mussen niet tegen kunnen.

Als ik zie hoe op het Spaanse boerenland houtwallen met zingende vogels en nesten op Europese kosten uit het boerenland worden weggebulldozerd, zou ik haast een nexit wensen. Overigens speelt natuurbehoud geen rol in de ideologie van onze meest anti-Europese politieke partijen.

Nazomer

In Turkije heb ik in de nazomer, als de nieuwe generatie huismussen erbij is gekomen, meegemaakt dat er op het platteland zoveel getjilp klinkt, dat je bijna vraagt of het ook wat zachter kan. Duizenden mussen. Dat maken we in de EU niet meer mee, waar geen graankorrel meer voor de mussen achterblijft. Maar in Spanje is het toch nog een getjilp van belang, althans in de rommelige hoeken van het platteland, op erven en in dorpen met oude daken, en zelfs midden in Madrid. Op de uitgestrekte, moderne landerijen is het ook in Spanje stil.

In steden en dorpen lijden mussen onder betegelde tuinen of tuinen met exotische, eenjarige kweekbloemen, kort gehouden, bemeste gazons en chemisch ontgroende stoepen. Ondanks de achteruitgang zijn er nog steeds wel een miljoen mussen, hoewel er eerst zo’n 4 miljoen waren. Bij de koffie kunnen ze nog steeds op uw appeltaart azen.

Iedere dag verwondert Koos Dijksterhuis zich over iets dat groeit of bloeit. Eerdere afleveringen leest u op trouw.nl/natuurdagboek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden