Duurzame 100

Voor de Groene Moslims is het overduidelijk: de islam en groen doen horen bij elkaar

Van links naar rechts: Margreet van Es, Kauthar Bouchallikht en Sobana Sheikh Rashid. Beeld Maartje Geels

Of je nou via Greenpeace of via hun stichting met duurzaamheid bezig bent, maakt ze niet uit. Maar voor de Groene Moslims is het overduidelijk: de islam en groen doen horen bij elkaar.

Voor Kauthar Bouchallikht (24) en Sobana Sheikh Rashid (25) is het ­eigenlijk heel logisch: de islam en duurzaam denken en leven zijn ­onlosmakelijk met elkaar ­verbonden. Beiden zijn ze dan ook actief voor de stichting Groene Moslims, die dit jaar het Groentje wint, de jaarlijkse aanmoedigingsprijs van de redactie duurzaamheid en ­natuur van Trouw.

De stichting bestaat al sinds 2009, sindsdien groeide de aanhang gestaag. Sinds januari zit ­Bouchallikht op de voorzittersstoel, Sheikh ­Rashid bekleedt de functie van penningmeester. Het derde bestuurslid is Margreet van Es.

Hoe groot de aanhang van de stichting precies is, kunnen Sheikh Rashid en Bouchallikht niet zeggen. Op Facebook heeft de stichting tweeduizend likes, de nieuwsbrief gaat naar evenzoveel ­mensen. Sheikh Rashid: “Soms zijn er zestig ­mensen bij onze activiteiten, soms twintig”.

Die activiteiten lopen uiteen van spirituele, zingevende sessies, zoals een tekenworkshop in de Botanische Tuinen, tot concrete actie. Zo werd er onlangs een fietstocht georganiseerd, gecombineerd met een sessie afvalrapen. Of er staat een bezoekje aan een stadsboerderij op het programma, of een avond over duurzaam eten. Vaste prik is in ieder geval elke maand een wandeling. “Gewoon laagdrempelig, ergens in een natuurgebied”, vertelt Sheikh Rashid. Bouchallikht: “Soms ­krijgen we mailtjes van niet-moslims die vragen of ze mogen komen. Ja, natuurlijk, iedereen is welkom. Duurzaamheid is een universeel concept.”

Die wandelingen zijn er om te genieten van de natuur. “Om de schepping van God te respecteren”, zegt Bouchallikht. Op de vraag hoe de groene, duurzame gedachte terugkomt in de islam zijn Bouchallikht en Sheikh Rashid duidelijk. “Zorg voor je omgeving, verspil niets, neem je verantwoordelijkheid voor de schepping van God, dat zijn allemaal ideeën die al sinds het begin voorkomen in de islam”, zegt Bouchallikht. “Er staat zelfs een heel hoofdstuk over bijen in de Koran. Hoe ze leven en wat we daarvan kunnen leren, waarom ze belangrijk zijn. Zo concreet kan het dus zijn. Die principes zijn er altijd al geweest. Een moslim leeft volgens die principes, maar noemt het misschien niet altijd duurzaamheid.”

Waarom is een stichting die duurzaamheid ­verbindt met het geloof belangrijk? Waarom niet eigenlijk, counteren Sheikh Rashid en Bouchallikht. “Duurzaamheid is iets van ons allemaal. Of je dat nou via Greenpeace uitdraagt of via onze stichting, het maakt niet uit. Wie zich bij ons thuis voelt, is welkom.”

Door samen te werken met andere organisaties als Greenpeace, Groene Kerken en studentenverenigingen, hoopt de stichting het netwerk te ­vergroten. Ook is Groene Moslims actief op islamitische en niet-islamitische (weekend)scholen. Sheikh Rashid: “Je kunt bijna niet, niet meegaan met de duurzame beweging. Wij willen basisscholen helpen inzien hoe de islam met de natuur en duurzaamheid verbonden is en hoe ze dit mee kunnen nemen in het curriculum.”

Geen activisten

De twee bestuursleden zouden de stichting geen activistische stichting noemen. Bouchallikht: “We roepen onze achterban via de nieuwsbrief bijvoorbeeld wel op om mee te doen aan de aanklacht van Milieudefensie tegen Shell, maar we gaan niet zelf op de barricaden staan. Dan wordt het snel politiek, en dan wordt duurzaamheid een nieuwe stok om moslims mee te slaan.”

Als voorbeeld noemt Bouchallikht het ritueel slachten van dieren, wat volgens de islamitische traditie onverdoofd gebeurt. “Zodra wij zeggen dat we tegen de bio-industrie zijn, en dat we ­vinden dat dieren een goed leven verdienen van begin tot eind, wordt dat gelijk iets politieks ­vanwege de discussie over ritueel slachten.” ­

Beeld Trouw

Bouchallikht en Sheikh Rashid zeggen dan ook niets over hun positie in dat debat. “Daar houden we ons buiten. We kunnen wel allemaal opinie­ artikelen gaan schrijven, maar dan heb je nog een roepende stem in het debat, wat voegt dat toe? De weinige tijd die we hebben kunnen we ook steken in het organiseren van toffe evenementen voor onze achterban. Ons uiteindelijke doel is ­duurzaamheid. We hoeven ons niet te mengen in discussies.”

Groene Moslims opereert dus niet aan beleidstafels en bonst ook niet op deuren. Bouchallikht: “Wij organiseren verandering van onderaf. Als je kijkt naar de plannen van de overheid, hoeveel mensen daarbij betrokken zijn… We doen dit ook maar vrijwillig naast ons werk en onze studies. Als je hoort hoeveel beleidsmakers, politici en ­belangengroepen over milieudoelen aan het ­vergaderen zijn, zou het mooi zijn als verandering ook van al die verschillende kanten komt. Ook vanuit beleid en politiek.”

Sheikh Rashid en Bouchallikht hebben het druk. Sheikh Rashid doet nog twee studies naast haar werk voor de stichting, een master ­ontwikkelingseconomie en de pabo in deeltijd. Bouchallikht werkt als journalist, spreker en ­trainer. “Dus we versturen veel datumprikkers”, lachen de twee om hun volle agenda’s. Na het ­gesprek komen de laptops dan ook tevoorschijn. De dames blijven nog even zitten: datumprikkers versturen.

Bekijk de volledige lijst van de Duurzame 100 op trouw.nl/duurzame100.

Meer lezen over de lijst van dit jaar? Kijk in ons dossier. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden