null Beeld

TuinierenLoethe Olthuis

Vogels bijvoeren is geen leuke hobby maar levensnoodzaak

Loethe Olthuis

Zo langzamerhand zijn de bomen kaal gewaaid en daardoor lijkt het alsof er veel meer vogels in mijn tuin zijn dan ’s zomers. Dat klopt natuurlijk niet, zeker niet omdat het mussen-, tortel- en merelkroost éindelijk is uitgevlogen. Je hoort het de vermoeide ouders bijna kwetteren: ‘Hup, ga dat nest uit!’

Vogels zijn ’s winters voortdurend bezig. Ze moeten wel: de winternachten zijn lang, de tijd dat ze overdag voedsel kunnen zoeken is kort en bovendien is voedsel schaars. Terwijl vogels juist met kou méér moeten eten om hun kacheltje brandend te houden. Dat maakt de winter ook de tijd om meer vogels naar je tuin te lokken. Waarom? Omdat ze leuk en mooi zijn natuurlijk, maar daarnaast ook nuttig voor je tuin en jezelf. Onkruidzaden, bladluizen en rupsen, muggen en vliegen, mieren en slakken: ze verdwijnen allemaal in de buik van mezen, merels en mussen. ’s Winters moeten vogels overleven op weggekropen insecten in blader- en takkenhopen én op wat wij ze geven. Bijvoeren van vogels is niet zomaar een leuke hobby, voor veel tuinvogels is het een levensnoodzaak. Betegelde, ‘nette’ tuinen zonder struik of boom? Hongersnood voor een merel.

Kijk naar de vorm van de snavel

Wat geef je tuinvogels? Kijk naar de vorm van de snavel, zegt de Vogelbescherming. Een lange, spitse snavel, zoals merels, spreeuwen en lijsters? Geef ze gewelde rozijnen, fruitschillen en klokhuizen, broodkruimels, havermout en graankorrels. Een korte, kegelvormige snavel zoals een mus, vink of mees? Zaden­eters, dus vogelzaad, vetbollen, (dop)pinda’s en pindakaas, kokosnoot en zonnepitten. In de praktijk loopt dit lekker door elkaar. Spechten zijn ook dol op pinda’s, roodborstjes smullen van een meelwormpje.

Sommige vogels zoals merels en mussen vinden het prima om op de grond te eten, maar andere­­ willen liever een (voeder)tafel: alsjeblieft geen dakje erboven, dat is pas écht eng! Je kunt ook een voederplankje ophangen in een boom of aan het balkon, net als vetbollen, ‘pindasilo’s’ en pindaslingers. En geef ze water. Vogels kunnen ook ijs of sneeuw pikken, maar zo’n koude buik kost heel veel energie. Vul liever dagelijks, of vaker als het vriest, een ondiepe schotel met lauw water. Als ze erin badderen is dat prima. Wat extra beschutting is in de winter ook niet weg. Dichte heggen en struiken zijn natuurlijk het fijnst. Maar hang vooral ook nestkastjes op, zeker als je een balkon of kleine tuin hebt. Daar kunnen vogels ook ’s winters schuilen en slapen. Op vogelbescherming.nl staat waar je ze het beste kunt hangen.

Bij vogelbescherming.nl kun je ook voor ongeveer 40 euro (25 euro voor leden) een vogel­advies op maat krijgen. Je krijgt een tuinvogelconsulent op bezoek die een persoonlijk vogelplan opstelt waarmee je meer vogels naar je tuin of balkon kunt lokken.

Loethe Olthuis schrijft wekelijks een column over tuinieren. Lees hier eerdere afleveringen terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden