Beeld Jörgen Caris en Gerard Geijtenbeek

Natuurdagboek Koos Dijksterhuis

Vogelliefhebbers hebben de gierzwaluw lief, maar ze zien hem minder vaak

Als er één vogel is die vogelliefhebbers liefhebben, dan is het de gierzwaluw wel. Vraag onder vogelaars welke soort ze kiezen als ze in een vogel moesten reïncarneren en de gierzwaluw scoort hoog. In april houden de eerste gierzwaluwen de gemoederen bezig, in augustus de laatste. Ik zag er zaterdag nog een paar.

De lezerspost over de eerste gierzwaluwen druppelde tot eind mei binnen, en vorige week kreeg ik twee bezorgde berichten over vertrekkende gierzwaluwen. Trekken ze eerder weg vanwege de hitte? vroeg de een zich af. Hebben ze te weinig voedsel? Blijven er meer jongen achter, die nog niet gevleugeld genoeg zijn voor de reis naar Afrika?

Dat ze eerder wegtrekken vanwege de hitte, lijkt me sterk. Een vlucht naar het zuiden is zelden een vlucht naar de koelte, en gierzwaluwen zijn eerder beducht voor kou dan voor warmte. Daarom arriveerden ze in mei ook pas zo laat, twee of drie weken later dan anders. Je zou het in zo’n hete zomer zomaar vergeten, maar in mei was het niet warm.

Gierzwaluwen zitten er graag warmpjes bij. In warme tijden vermenigvuldigen zich immers de insecten die ze eten. En dat brengt ons bij de vraag of ze wel genoeg te eten hadden, deze zomer. Vogelaars telden minder gierzwaluwen dan in andere jaren, maar voor zover hun broedparen geteld kunnen worden, was dat aantal volgens Sovon Vogelonderzoek gelijk aan voorgaande jaren. Ik denk dat er ongemerkt veel niet-getelde broedplaatsen verdwijnen door renovatie van oude daken.

Het gaat slecht met de insecten, maar of gierzwaluwen er honger door leden en minder jongen grootbrachten dan anders is niet bekend. Wel broedden ze later dan anders, wat logisch is, daar ze ook later arriveerden. Daardoor zou het best kunnen dat er meer jongen achterbleven, zoals Gerard Geijtenbeek uit Ermelo suggereerde, nadat hij een jonge gierzwaluw in zijn tuin vond, zie foto. Hij bracht de vogel naar een vogelopvang.

Iedere dag verwondert bioloog Koos Dijksterhuis zich over iets dat groeit of bloeit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden