Volgens Interface heeft de productie van het tapijt minder CO2 gekost dan uitgestoten. Beeld Interface
Volgens Interface heeft de productie van het tapijt minder CO2 gekost dan uitgestoten.Beeld Interface

Groene ClaimTapijttegels

Vloerbedekking die CO2 uit de lucht haalt, is dat beter voor het klimaat?

Vloerbedekking die CO2 uit de lucht haalt, het zou een dijk van een klimaatdoorbraak zijn. De praktijk ligt iets genuanceerder. Zijn de tegels van Interface een bijdrage aan een beter klimaat?

Een persontbijt in tijden van corona: deurbel, doosje, nog meer doosjes. Tussen de kokosyoghurt en de portie muesli liggen een zakje groene thee, bijbehorend kopje, een doosje Japanse snoepjes en een stuk tapijttegel met de naam Shishu Stich. Het moge duidelijk zijn: de nieuwe collectie van Interface is geïnspireerd op Japan. In het persbericht wordt verwezen naar de bijbehorende ‘esthetiek van minimalisme en de schoonheid van de natuurlijke wereld’.

In de digitale presentatie blijkt de productie van het tapijt minder CO2 te hebben gekost dan uitgestoten. Dat is geen kwestie van (tegen de) tijdreizen, maar van rekenen. Deze tegels halen CO2 uit de lucht, figuurlijk dan.

“In het proces van fotosynthese halen planten via hun bladeren CO2 uit de lucht en zetten die om in de groei van onder andere takken, stronk en bladeren”, legt Janneke Leenaars uit. Zij is duurzaamheidsmanager van tapijtfabrikant Interface uit Scherpenzeel. Als het plantenmateriaal wordt verwerkt in tapijttegels, wordt de opgenomen CO2 daar als het ware in opgeslagen.

Plantaardige en gerecyclede materialen

De klimaatnegatieve claim geldt alleen voor de productie van de tegel, benadrukt Leenaars. “Een CO2-negatieve tapijttegel over de hele levenscyclus lukt op dit moment nog niet.” Alsnog een hele prestatie, vindt ze. “We hebben laten zien dat we voorbij de productie van een klimaatneutrale tegel naar een CO2-negatieve tegel kunnen komen. Dat hebben we gedaan door technische materiaalinnovaties en zonder gebruik te maken van compensatieprojecten.”

De onderkant van de tegel, het harde deel waar het garen aan vastzit, is gemaakt van een combinatie van plantaardige en gerecyclede materialen. Doorgaans wordt daar bitumen voor gebruikt, dat ook in asfalt zit. De productie van het garen – en de techniek om dat op de tegel te bevestigen – kost nog wel energie, hoewel het garen grotendeels uit gerecycled materiaal bestaat.

Onder de streep valt de CO2-uitstoot van het garen en de productie weg tegen die van de onderkant van de tegel, zegt Leenaars. “De concentratie CO2-negatieve materialen in de tegel is zo hoog dat hij de impact van het garen tenietdoet. Deze berekening geldt voor alles wat er gebeurt voordat het tapijt de fabriek verlaat.”

Geen greenwash-club

Experts zijn redelijk positief over de duurzame verdiensten van Interface, dat al een kwart eeuw aan de weg timmert op duurzaamheidsgebied. “Het is absoluut geen greenwash-club,” zegt Arnold Tukker, hoogleraar industriële ecologie aan de Universiteit Leiden. Hoewel hij geen zicht heeft op de onderbouwing van de claim van CO2-negativiteit, vindt hij hem wel aannemelijk.

“Bij de productie van gewassen of hout wordt CO2 uit de lucht gehaald. Als de tegels vervolgens worden geproduceerd met hernieuwbare energie, is er nauwelijks uitstoot. En als ze na het afdanken worden hergebruikt of gerecycled, blijft de CO2 opgeslagen. Bij verbranding komt echter weer CO2 in de lucht.” Interface werkt inderdaad met hernieuwbare energie. Ook wordt de levensduur van de tapijttegels zoveel mogelijk verlengd door het terugnameprogamma ReEntry.

“Eigenlijk is elk natuurproduct gebaseerd op fotosynthese CO2-negatief,” zegt Guido van der Werf, die bio-geo-chemische cycli onderzoekt aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. “Dat geldt ook voor een appel die je eet, al komt de opgeslagen koolstof dan veel sneller terug in de atmosfeer dan bij een tapijttegel. CO2-negatief geldt dus slechts voor een bepaalde periode, totdat de opgeslagen CO2 weer vrijkomt.”

Henk Moll, emeritus hoogleraar Natuurlijke hulpbronnen aan de Rijksuniversiteit Groningen, wijst erop dat consumeren uiteindelijk niet de oplossing is. “Negatieve emissies bestaan natuurlijk niet. De suggestie is dat je het klimaat verbetert als je dit product gebruikt. Hoe meer tegels je koopt, hoe beter voor het klimaat. Dat is vergelijkbaar met een luchtvaartmaatschappij die ontzettend veel bomen gaat planten en claimt dat ze negatieve emissies heeft. Dat maakt meer vliegen nog niet acceptabel.”

Cradle-to-Cradle

Gjalt de Jong, hoogleraar duurzaam ondernemerschap in de circulaire economie aan de Rijksuniversiteit Groningen, sluit zich aan bij het punt over vliegen. Verder is hij positief over Interface. “Ik ken de directeuren en vind dat ze zeer oprechte en duurzame intenties hebben en stappen zetten. Als je het tapijt huurt, wat kan bij Interface, blijven de grondstoffen langer in de roulatie. Als je dan ook nog de CO2-uitstoot inzichtelijk maakt, kom je heel ver in de richting van een duurzaam product.”

Rik Leemans, hoogleraar Milieusysteemanalyse aan de Wageningen Universiteit, roemt Interface om de pioniersrol. “Ze zijn al minstens vijftien jaar gecertificeerd als Cradle-to-Cradle, wat betekent dat het product na gebruik opnieuw kan worden gemaakt van dezelfde grondstoffen. Doordat ze nauwelijks lijm gebruiken, kunnen ze de tegels langer in roulatie houden. Het vervangen van de fossiele basis van tapijttegels door een hernieuwbare maakt een groot verschil.”

De Jong wijst er nog maar eens op dat het twee over twaalf is. “We staan met zijn allen op de Titanic. Sommigen denken nog steeds dat ze met het orkest een biertje kunnen halen. Anderen zien dat de planeet aarde door een ijsberg is getroffen en proberen met man en macht te redden wat er te redden valt. Daar hoor ik bij. En Interface ook.”

In de serie Groene Claim worden als duurzaam aangeprezen producten kritisch bekeken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden