NatuurdagboekKoos Dijksterhuis

Selectie in de natuur gewoon

De blaarkop- en de charolaisstier.Beeld Koos Dijksterhuis

Dat Noach geen kangoeroes op zijn ark had, omdat het bestaan van Australië nog niet bekend was, was tweehonderd jaar geleden een vreselijk dilemma voor gelovigen. Hoe konden kangoeroes bestaan als ze niet gered waren? Nu brengt dat geen gelovige meer van zijn stuk. Door onmogelijkheden in het geloof te negeren, niet letterlijk te nemen of naar wens aan te passen, blijkt een schepper zelfs te combineren te zijn met evolutie. Niets is zo plooibaar als de waarheid.

Tegenwoordig twijfelt bijna niemand er nog aan dat er binnen een plant- of diersoort variatie bestaat, dat veel eigenschappen erfelijk zijn en dat je, door selectie op eigenschappen, soorten kunt ‘veredelen’.

Prutswerk

In Darwins tijd was dat anders. In ‘Het ontstaan van soorten’ schrijft hij dat bijna niemand kon geloven dat alle hondenrassen varianten van één soort waren. Nee, elk hondenras stamde af van een andere, wilde soort. Blijkbaar hadden er in Groot-Brittannië tientallen wilde hondensoorten gelopen die nooit waren opgemerkt. Dat gold voor alle huis- en landbouwdieren. Renpaard en trekpaard dezelfde soort? Onmogelijk. Dat mensen Gods schepping zouden kunnen verbeteren was een verderfelijk idee, dat impliceerde dat God prutswerk had geleverd. Dat soorten in de natuur onder invloed van omgevingsfactoren zouden veranderen, was helemaal godslasterlijk.

Mensen hadden al millennia planten en dieren veredeld, maar onbewust. Je eet de zoetste pruimen en spuugt die pitten uit bij je zomerkampeerplek waar later zoete-pruimenbomen groeien. Je houdt de braafste honden, die puppy’s krijgen.

Darwin fokte duiven en selecteerde op bepaalde eigenschappen. Selectie gebeurt in de natuur ook. Dat eerste erkent iedereen, maar natuurlijke selectie is na 161 jaar nog steeds omstreden. Zo plooibaar is de waarheid nou ook weer niet.

Iedere dag verbaast bioloog Koos Dijksterhuis zich over iets dat groeit of bloeit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden