Reportage Duurzaam beleggen

Ook de Zuidas begint rekening te houden met het klimaat

Jacqueline Duiker Beeld Maartje Geels

Investeerders moeten niet alleen de risico’s van klimaatverandering in kaart brengen, maar ook bijdragen aan oplossingen, stelt beleggersvereniging voor duurzame ontwikkeling VBDO.

Het grote geld kijkt neer op de duurzame economie. Letterlijk: het circulaire paviljoen Circl op de Amsterdamse Zuidas is omringd door grote beleggers in kantoortorens en financiële instellingen in glimmende gebouwen. Figuurlijk is dat niet zo, langzaam maar zeker druppelt verantwoord met geld omgaan de werkkamers binnen.

Bijna alle pensioenfondsen, verzekeraars en banken zijn inmiddels met het klimaat bezig. “Dat was twee jaar geleden nog niet zo”, zegt Jacqueline Duiker, senior manager bij de Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO), in Circl. “Toen had bijvoorbeeld een ruime meerderheid van de pensioenfondsen nog niet eens beleid op het gebied van klimaatverandering.” Onder invloed van het akkoord van Parijs, talloze verontrustende klimaatrapporten en waarschuwingen van De Nederlandse Bank (DNB), is dat in rap tempo veranderd.

Fossiele belangen

De manier waarop beleggers het klimaatprobleem benaderen, verschilt wel, ziet Duiker. “Het begint met het berekenen van de CO2-uitstoot van de portefeuille. Grote beleggers zijn daar nu mee bezig”, wijst ze om zich heen naar de torens. “Die weten wel dat klimaatverandering iets is wat ze raakt en waar ze zo min mogelijk last van willen hebben. De financiële risico’s worden steeds duidelijker en DNB eist ook dat ze die in kaart brengen.”

Dat betekent bijvoorbeeld fossiele belangen, in olie, kolen en gas inzichtelijk maken, vaststellen hoeveel geld er zit in gebouwen met lage energielabels. “Een volgende stap is dan: hoe voorkom je als belegger dat de aarde verder opwarmt? Daar kun je aan bijdragen door geld te steken in bedrijven die weinig CO2 uitstoten. Als de overgang naar een CO2-neutrale economie geleidelijk gaat, is dat fijn voor de financiële sector. Als de transitie abrupt verloopt, loop je het risico met belangen te blijven zitten die opeens veel minder waard zijn, stranded assets.”

Jacqueline Duiker Beeld Maartje Geels

Tot zover is het een redelijk overzichtelijke opgave, stelt Duiker, al is er nog veel werk te doen. “Klimaatverandering is meer dan alleen CO2 reduceren. De aarde warmt hoe dan ook op, ook als de wereld erin slaagt de uitstoot van broeikasgas te verminderen. We zien nu al de gevolgen van klimaatverandering zoals extreem weer, droogtes of juist overstromingen. Hiervan kun je de fysieke risico’s in kaart brengen. Heb ik bedrijven in gebieden die kunnen overstromen, bijvoorbeeld, of belangen in een frisdrankbedrijf dat opereert in regio’s waar waterschaarste kan ontstaan?”

Hoezo moeten wij dan doen?

Ook hier houdt het volgens Duiker niet op. Een financier kan geld terugtrekken uit een bedrijf dat mogelijk onder water komt te staan. “Dan kijk je als belegger alleen naar de risico’s. Het klimaatprobleem vraagt om een blik op de lange termijn. Je kunt je ook afvragen hoe dat door water bedreigde gebied leefbaar blijft. Met financierings- en beleggingsbeslissingen kun je daar invloed op uitoefenen: investeerders hebben macht. Dan ben je ook bezig met oplossingen. Investeer geld zo dat het een positieve bijdrage levert aan klimaatbestendige leefgebieden en oplossingen.”

Als Duiker dat verhaal afsteekt in de Zuidasgebouwen gaan nog niet direct de handen op elkaar. Er ontstaat geregeld zelfs ergernis. “Hoezo moeten wij dat doen, is dan de reactie. Dat is toch de taak van de overheid? Maar de vraag wiens taak dit is, is niet relevant meer.”

Duiker begrijpt wel dat het ingewikkeld is. “Daarom zetten wij partijen bij elkaar. Investeerders samen met ngo’s zoals het Wereld Natuurfonds en IUCN, en bedrijven. Alleen met samenwerken is het op te lossen. Als belegger heb je iets te zeggen over het geld dat je investeert. Bij grote infrastructurele projecten, zoals een dam, kun je voorwaarden stellen. Versterkt de dam het ecologisch systeem en blijft het gebied zelf leefbaar, welke materialen worden gebruikt, zijn die duurzaam? De vraag moet niet alleen zijn: hoe beperk ik als belegger mijn eigen schade? Maar ook: hoe kan ik met mijn belegging bijdragen aan een betere wereld? Dat is ook in het belang van financiële instellingen.”

Hoeveel CO2 kostte deze reportage?

Vervoermiddelen:
Vervoermiddel: fiets en trein (auteur), auto (fotograaf), bus en metro (geïnterviewde).

Afgelegde afstand:
6 km fiets en 50 km trein (auteur), 14 km (fotograaf), 16 km (geïnterviewde).

CO2-uitstoot:
0 gram auteur,
3136 gram fotograaf,
1252 gram expert.

Totale CO2-uitstoot:
4388 gram.

Lees ook:

Grote Nederlandse beleggers willen gezamenlijk oliebedrijven verduurzamen

Zes van de grootste Nederlandse beleggers maakten in april bekend samen te gaan optrekken om grote olie- en gasbedrijven te dwingen meer te doen om klimaatverandering tegen te gaan. 

De kapitaalmarkt kan de wereld veranderen, gelooft miljardenbelegger Heidi Ridley

Slimme beleggers investeren in ondernemingen met weinig CO2-uitstoot, stelt aandelenbelegger Rosenberg Equities. Óf ze proberen de emissie van bedrijven terug te brengen.

VN-baas Antonio Guterres: De natuur is boos

Antonio Guterres, secretaris-generaal van de Verenigde Naties, verwacht dat publieke druk overheden zal dwingen om de ‘klimaatnoodtoestand’ te lijf te gaan. “Overheden volgen vroeg of laat altijd de publieke opinie, overal in de wereld”, zei Guterres in een interview met Covering Climate Now, een wereldwijde samenwerking van zo’n 250 media-organisaties, waar ook Trouw aan mee doet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden