Vechten tegen windmolens

OM eist 15 maanden celstraf voor ‘windmolenterreur’

Dronefoto van windpark De Drentse Monden en Oostermoer in het noordelijk deel van de Drentse Veenkoloniën. Beeld ANP
Dronefoto van windpark De Drentse Monden en Oostermoer in het noordelijk deel van de Drentse Veenkoloniën.Beeld ANP

Volgens het Openbaar Ministerie zijn windmolenactivisten het brein achter talloze bedreigingen van betrokkenen bij de aanleg van windmolens in Drenthe en Groningen.

Uiteraard mag je voor of tegen windmolens zijn, maar de manier waarop Groninger Jan H. en Drent Jan Nieboer de bouw van windmolens probeerden te voorkomen had niets met een eerlijk protest te maken. De twee Jannen gingen over tot strafbare feiten die de rechtsstaat ondermijnen. Ze zaaiden bewust angst, bedreigden ondernemers en dwongen hen om werkzaamheden te staken. Dat concludeert justitie in de rechtszaak tegen de twee (voormalig) voormannen van het verzet tegen de komst van windmolens in Drenthe en Groningen.

Volgens justitie zijn de feiten zo ernstig dat een gevangenisstraf op zijn plaats is. Het Openbaar Ministerie eist vijftien maanden cel, waarvan vijf maanden voorwaardelijk, tegen H. en Nieboer (die met zijn volledige naam de pers te woord staat). Beiden zaten in 2019 al maanden in voorarrest. De twee mannen wordt verweten het brein te zijn achter het verzenden van dreigbrieven naar zo’n vijftien ondernemers die betrokken zijn bij de komst van windparken, het verzenden van een zwartboek met daarin lasterlijke teksten en het dreigen met het dumpen van asbest. In 2018 en 2019 werd ook asbest gedumpt bij windmolenlocaties. Justitie heeft onvoldoende bewijs om H. of Nieboer te verdenken van die dump.

Actievoerder Jan Nieboer.  Beeld Reyer Boxem
Actievoerder Jan Nieboer.Beeld Reyer Boxem

Gesprekken bij McDonald’s

Het bewijs voor die feiten haalt het OM uit urenlange opnames van ‘heimelijke’ gesprekken tussen H. en Nieboer in een McDonald’s in Stadskanaal. Daar spraken de twee windmolenactivisten talloze malen af, ‘s morgens om 7.00 uur. Ook zijn er documenten gevonden in de woningen en op de computers van H. en Nieboer die hun betrokkenheid bij de bedreigingen zou bevestigen. DNA van H. werd aangetroffen op de vouwrand van een dreigbrief en op de bevestiging van een pamflet met daarop de tekst ‘wie wind zaait, zal asbest oogsten.’

Het bewijs komt voort uit een grootschalige opsporingsactie van de politie, die in 2019 van start ging. Het verzet tegen windmolens was toen ernstig verhard en grimmig geworden, aldus het OM. Eerst komt Nieboer in beeld, later ook H.

Het tweetal heeft altijd verklaard dat ze onschuldig zijn. Beiden waren naar eigen zeggen door hun grote netwerk rond het verzet tegen de windmolens op de hoogte van zaken die speelden, soms ook zaken die in hun ogen over de grens gingen, maar waren hierbij zelf nooit betrokken. H. verklaart dat hij opschepperig deed tegenover Nieboer. Nieboer zegt zich de context van de gesprekken niet meer te herinneren.

De advocaten van beide mannen benadrukken dat er op de dreigbrieven DNA-sporen van andere mensen zijn gevonden, die niet zijn geïdentificeerd. Volgens de verdediging is de betrokkenheid van H. en Nieboer bij de bedreigingen niet bewezen door wat er door de twee onderling is besproken in de McDonald’s.

‘Totaal ongeloofwaardig ’

Het OM noemt het verweer van de twee Jannen ‘totaal ongeloofwaardig’. Alle acties hingen samen met elkaar en er zijn tientallen verbanden te noemen, aldus de officier van justitie, die stelt dat H. en Nieboer vermoedelijk handlangers hadden die ze hun ‘knechten’ of ‘legertje’ noemden. Een van die verbanden is de afzender onder de brieven. Die was telkens hetzelfde: ‘De door de overheid en initiatiefnemers/ondernemers van windparken belazerde, belaagde, bedreigde en tot nu toe als uitschot behandelde burgers uit Groningen en Drenthe.’

Uit de gesprekken tussen H. en Nieboer blijkt dat ze niet toevallig van één dreigement af wisten, maar van alles wat er gebeurde. Soms bespraken ze feiten die nog gepleegd moesten worden of citeerden ze letterlijke teksten uit brieven die nog gestuurd moesten worden. H. en Nieboer waren volgens justitie bekende vertegenwoordigers van het openbare verzet tegen de windmolens. Maar ze voerden ook een ondergrondse strijd, en daarvoor verdienen ze een celstraf.

Een protest in Gieterveen tegen de windmolens (2016), vooraan rechts Jan Nieboer.  Beeld Joop Bouma
Een protest in Gieterveen tegen de windmolens (2016), vooraan rechts Jan Nieboer.Beeld Joop Bouma

Lees ook:

Het gezicht van verzet tegen windmolens werd gearresteerd: ‘Alsof ik zes moorden had gepleegd’

Vlak na zijn vrijlating in 2019 sprak Jan Nieboer met Trouw. ‘Ik laat me niet murw of monddood maken, want dan hebben ze precies bereikt wat ze willen: het verzet in de kiem smoren.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden