De kunstmestfabriek van Yara in Sluiskil, Zeeland.  Yara wil overstappen van fossiel gas op groene waterstof, een schoon gas.

Duurzaamheid

Met groene ammoniak wil deze kunstmestfabrikant flink minder CO2 uitstoten

De kunstmestfabriek van Yara in Sluiskil, Zeeland. Yara wil overstappen van fossiel gas op groene waterstof, een schoon gas.Beeld Trouw

Yara hoort bij de grootste CO2-uitstoters van Nederland. Met groene ammoniak wil de kunstmestfabrikant nu een duurzame stap gaan zetten.

Er zijn van die fabrieken waar klimaatgoeroes van wakker liggen. Die slurpen zoveel energie dat je er duizelig van wordt. Hoe moeten die ooit duurzaam worden? Yara in Sluiskil, Zeeland, is er zo eentje. Voor de productie van ammoniak, een hoofdingrediënt van kunstmest, gebruikt Yara fossiel gas. Dat leidt jaarlijks tot 3,6 miljoen ton CO2-uitstoot, waarmee het met andere bedrijven in de chemische industrie eindigde op plek 4 in de ‘Vuile 15’ van Trouw in 2019. Een ‘baanbrekend project’ moet de verandering inluiden. Yara wil overstappen van fossiel gas op groene waterstof, een schoon gas.

Een nieuwe buurman maakt dat mogelijk. Energiebedrijf Ørsted (vroeger: Dong) nam recent een groot nieuw windmolenpark in zee in gebruik, gelegen uit de kust van het Zeeuwse Borssele. Die windturbines moeten de energie gaan leveren waarmee Yara groen waterstofgas kan produceren, in een nog te bouwen elektrolysefabriek. 

75.000 ton groene ammoniak

“We kennen elkaar van de Zeeuwse overlegtafels”, zegt een woordvoerder van Ørsted. Daar kwam de overeenkomst uit voort die Ørsted (Deens) en Yara (Noors) maandag bekend maakte. Grofweg een kwart van de elektriciteit die de windturbines van Ørsted gaan opwekken is toegezegd aan Yara. Hiermee kan de kunstmestfabriek 10 procent van zijn vervuilende gasverbruik in Sluiskil verduurzamen. 

Dat moet goed zijn voor de productie van 75.000 ton groene ammoniak. De resterende 90 procent is dan nog steeds klimaatonvriendelijk. Maar omdat Yara zo’n groot bedrijf is scheelt het wel de uitstoot van 100.000 ton CO2. Vergelijk het maar met vijftigduizend benzineauto’s van de weg afhalen, zeggen de bedrijven.

Eind volgend jaar wil Yara een definitief investeringsbesluit nemen, zodat de productie van groene ammoniak in 2024 een feit is. Omdat waterstof nog een dure groene energievorm is, lobbyen Ørsted en Yara wel voor financiële steun van het Rijk. Ze willen subsidie die zorgt dat groene waterstof kan concurreren met andere energie. Mede door forse energieverliezen bij elektroloyse – het omzetten van windstroom in waterstofgas – is de techniek duur.  “Er is een onrendabele top die gedekt moet worden”, zegt de Ørsted-woordvoerder. Het is de vraag of minister Eric Wiebes (klimaat en economische zaken) daartoe bereid is. Wiebes wil de klimaatdoelen halen door een ‘tonnenjacht’, waarbij hij CO2-reductie op de goedkoopste manieren wil bereiken.

Ook stroom aan huishoudens leveren

Voor Yara zit er weinig anders op dan verduurzamen met groene waterstof van het grote windpark. Met zonnepanelen op het dak slaat de energiegigant nog geen deuk in een pakje boter. Het voornemen om met Yara groene ammoniak mogelijk te maken is een van de meest concrete grote plannen voor het gebruik van groen waterstofgas, zegt de Ørsted-woordvoerder. Meerdere grote consortia, zoals van Shell in Groningen, willen offshore windenergie benutten voor waterstof, maar geen van die projecten heeft al een windpark in zee klaar. Ørsted nu wel.

Of Ørsted overweegt om, bij succes, alle stroom van het Borssele-windpark aan Yara te gaan verkopen, daar wil het bedrijf niet op vooruit lopen. Voor windparkbouwers kan het interessant zijn om een deel van de stroom aan huishoudens te leveren. Niet per se uit financieel oogpunt, maar pr-technisch. De ontwikkelaar van windpark Wieringermeer kwam onlangs in opspraak, omdat de windmolens (op land) hun stroom aan datacenters leveren, nauwelijks aan burgers.

Lees ook:
Kunstmestfabriek Yara in het Zeeuwse Sluiskil moet als broeikasbom vergroenen, hoe dan ook

Op plek 4 in de Vuile 15 die Trouw in 2019 publiceerde stond de chemische industrie. Kunstmestfabriek Yara in Sluiskil moet verduurzamen en wil dat zelf ook: ‘De pluimen moeten witter worden’.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden