Kartelwaakhond ACM belet afspraken over groen beleid

Beeld BELGA

De Autoriteit Consument en Markt (ACM) oordeelt ten onrechte dat bedrijven die onderling afspraken maken over verduurzaming, zich schuldig maken aan kartelvorming. Een brede maatschappelijke coalitie vraagt het kabinet daarom om meer 'groene speelruimte'.

Ook de Tweede Kamer was vorig jaar nog behoorlijk geïrriteerd toen de ACM een streep zette door de afspraak uit het Energieakkoord om vijf oude kolencentrales te sluiten. De afspraak zou nadelig zijn voor de consument. Maar minister Kamp (EZ) liet ook zien dat met enige creativiteit hetzelfde resultaat is te bereiken: hij scherpte de milieuwet aan, waardoor ze alsnog moeten sluiten.

Toch is de houding van de waakhond ACM voor een breed platform van organisaties een terugkerende ergernis bij duurzaamheidsafspraken. Daarom vragen ze Kamp per brief om maatregelen. Werkgeversorganisatie VNO-NCW, boerenorganisatie LTO, maar ook de natuur- en milieufederaties stellen dat ze meer speelruimte nodig hebben.

'Duurzaam kartel'
Probleem is dat bij de verduurzaming van de ketens - bijvoorbeeld bij de afbouw van de kolencentrales, de uitbreiding van zonne-energie of het afscheid van de plofkip - afspraken nodig zijn tussen bedrijven om die doelen te behalen. De ACM is daarover zeer kritisch, omdat samenwerkingen tussen bedrijven gezien kunnen worden als concurrentiebeperkend en daarmee in het nadeel zijn van de consument. De bedrijven vormen volgens de ACM als het ware een 'duurzaam kartel'.

Volgens de organisaties die de brief tegen deze opstelling tekenden, is daarvan slechts sprake indien het belang van burgers en bedrijven geschaad wordt. Afspraken die de verduurzaming bevorderen, zijn volgens hen juist in het vóórdeel van de consument.

Nieuwe doelen
Het corrigerend optreden van de ACM die al enkele keren de samenwerking heeft verboden, werkt volgens de organisaties als 'een rem'. Bedrijven die willen vergroenen worden door de houding van de ACM onzeker en terughoudend. De brede coalitie roept de Nederlandse overheid daarom op de belemmeringen zo snel mogelijk weg te nemen en te komen tot een 'fundamentele herbezinning'.

Ze stellen bijvoorbeeld voor dat de ACM in het vervolg 'maatschappelijke belangen' en 'duurzaamheidsdoelen' benoemt en betrekt bij de afweging of samenwerking tussen bedrijven mogelijk is. De waakhond zou ook van tevoren duidelijk kunnen aangeven wat mogelijk is en wat niet, zodat bedrijven niet voor verrassingen komen te staan. Maar eigenlijk zou er binnen de EU een fundamentelere discussie moeten plaatsvinden over de belemmeringen van de mededigingswetgeving voor de verduurzaming van de economie.

Volgende week donderdag neemt de Tweede Kamer in een debat alvast een voorschot op die discussie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden