Vincent wil zon Windenergie

Je verzint het niet: groene stroom gaat de winning van olie duurzamer maken

Windturbines op de Noordzee kunnen over twintig jaar de grootste bron van stroom voor Europa zijn. Veel van die turbines zullen niet in zee staan maar er op drijven. Noorwegen werkt al aan ’s werelds grootste drijvende windpark en Shell ruikt ook kansen.

Bij Schotland ligt al een testpark van vijf drijvende windturbines dat met 30 MW het grootste in zijn soort is. En ook Frankrijk heeft al wat ervaring opgedaan met windmolens waarvan de mast niet vaststaat op de zeebodem. Die proeven pakken kennelijk positief uit, want inmiddels worden grootschaliger projecten ontwikkeld.

Zo gaat Noorwegen elf turbines van 8 MW elk, dat zijn heel forse molens die ook worden toegepast in de nieuwste ‘vaste’ windmolenparken in de Noordzee, op drijvers zetten. De 88 MW krijgen een bijzondere bestemming. De windmolens zullen 140 kilometer uit de Noorse kust gaan dobberen in water dat tot 300 meter diep is. Daar nog masten voor maken is te kostbaar. En de turbines zijn daar juist zeer gewenst omdat ze er de gas- en olieplatforms van stroom moeten gaan voorzien. Groene stroom die de winning van gas en olie goedkoper en duurzamer moet maken... Je zou het tien jaar geleden niet hebben verzonnen.

Duizend miljard dollar

Volgens het nieuwste rapport over windenergie van het Internationale Energie Agentschap (IEA) kan offshore wind de komende jaren een enorme vlucht nemen. De Noordzee wordt daarbij het mondiale centrum voor windenergie. Wereldwijd wordt het vermogen van windturbines tot 2040 vijftien keer zo groot, waarmee duizend miljard dollar (900 miljard euro) gemoeid zou zijn. 

Europa heeft nu ongeveer 20 GigaWatt aan windturbines in zee staan, en dat wordt volgens de huidige plannen 130 GW. Maar als we de doelen van Parijs willen halen, moet het in 2040 eigenlijk al 180 GW zijn. Lukt dat, dan wordt de zeewind de grootste bron van stroom voor Europa. China zal, zo is de voorspelling nu, met offshore windenergie iets achter blijven bij Europa, en de VS zijn op flinke afstand de derde markt.

De IEA voorziet die snelle groei omdat windturbines op zee snel in prijs dalen. Enerzijds worden de turbines steeds groter en daardoor per geleverde GigaWattuur goedkoper, anderzijds wordt het plaatsen en onderhouden van de turbines ook snel goedkoper. 

Drijvend voordeel

Het laatste is mede te danken aan de ontwikkeling van drijvende turbines. Die kunnen in havens worden opgebouwd en dan naar hun plaats van bestemming worden gesleept. Dat is veel efficiënter dan ze midden op zee te moeten opbouwen. En naarmate de zee dieper wordt, wordt de mast van vaste turbines veel kostbaarder, terwijl voor drijvende turbines alleen een wat langere ankerkabel nodig is. Voor groot onderhoud kan een drijvende turbine weer naar de haven worden gesleept.

Drijvende turbines kunnen veel verder uit de kust worden geplaatst. Dat maakt ze aantrekkelijk voor de productie van groene waterstof. Die is nodig voor allerlei industriële processen. In de toekomst kan waterstof bovendien helpen om stroom te produceren op windstille en zonloze dagen. Windmolens ver op zee, waar de meeste windenergie kan worden opgewekt, kunnen dan ter plekke waterstof produceren die vervolgens per schip aan land kan worden gebracht. 

Shell slaat slag

De grote oliemaatschappijen hebben de kansen van windturbines op zee ook steeds beter in de gaten. Dat blijkt niet alleen uit het drijvende turbinepark dat Noorwegen nu ontwikkelt voor zijn boorplatforms, maar ook uit de acties van de Brits-Nederlandse oliereus Shell. Die is al betrokken bij de bouw van een enorm windmolenpark in de Noordzee en heeft deze week daarnaast Eolfi overgenomen. Dit Franse bedrijf ontwikkelt drijvende windturbines. Shell wil mede dankzij die turbines uitgroeien tot de grootste leverancier van duurzame energie ter wereld.

In zijn weblog ‘Vincent wil zon’ belicht Vincent Dekker innovaties en ontwikkelingen op het gebied van groene energie, dichtbij en ver van huis. Lees meer afleveringen op trouw.nl/vincentwilzon.

Lees ook:

Drijvende windmolens in alle soorten en maten

Drijvende windmolens kunnen energie gaan oogsten waar de wind het hardste waait: vaak boven heel diep water. Ze worden al volop getest, en je hebt ze in alle soorten en maten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden