Tuin in de Eifel

In het verleden waren er ook klimaatveranderingen, allemaal zonder mensen, zonder CO₂

Gerbrand Bakker is schrijver en hovenier. In maart verschijnt zijn boek ‘Rotgrond bestaat niet’. Beeld Maartje Geels

Het is altijd plezierig als dat wat je zelf opmerkt, onderbouwd wordt met feiten. Zo stond onlangs in de Frankfurter Algemeine Zeitung dat het sinds het begin van de weerregistratie nog nooit zo bewolkt en grijs is geweest in de winter. 

Dat geldt dan natuurlijk voor Duitsland, maar ik vrees dat het voor Nederland ook op gaat. Ik tik dit op een woensdagochtend. De baggerwerkzaamheden in het kader van de bouw van gebouw De Steltloper in de Amsterdamse Ertshaven vinden plaats in de regen, de lucht is grauw, de schoolkinderen van de basisschool aan het plein gaan na het speeluur bijna elke dag nat weer naar binnen.

Tegelijkertijd lopen de vlieren in de wilgenrij langs de Ertshaven al uit. Ik hoor overal om me heen dat mensen pas om drie uur in de middag uit bed komen, of zich dapper door de werkdag heen slaan in de hoop dat er de volgende dag eindelijk eens zonlicht door de ramen van het kantoor of verzorgingstehuis zal vallen. De lichtbakken tegen somberheid worden uit de kast gehaald en hoewel er nog geen enkele sprake van winter is geweest, snakt iedereen naar het voorjaar. Voorjaar als in: Zon. Licht. Ademen.

In deze krant stond onlangs een foto: ‘Winter in Marokko’. Sneeuw bedekt een bos van palmbomen. In dertig jaar tijd was er geen sneeuw gevallen. Toch ga ik er maar van uit dat het weer domweg van slag is. Omdat ik niet na kan gaan of het allemaal een gevolg is van de klimaatopwarming, vanwege conflicterende berichtgeving daarover. Dat er een klimaatverandering gaande is, lijkt me inmiddels wel bewezen. Maar de oorzaak hiervan niet. In het verleden hebben er ook vele klimaatveranderingen plaatsgevonden, allemaal zonder mensen, zonder CO₂. Ik begrijp - ik heb me er voor deze column in verdiept - dat mensen die niet geloven in het effect van menselijk ingrijpen op de klimaatopwarming klimaatontkenners worden genoemd.

Schreeuwen om het schreeuwen

Dat is op zich een vreemd woord, want het lijkt mij lastig om het bestaan van het klimaat te ontkennen. Het vertroebelt ook de discussie, lijkt mij. Het gemak waarmee tegenwoordig iedereen, en dan bedoel ik ook werkelijk iedereen, zich overal tegenaan kan bemoeien op internet, maakt dat - zeker op Twitter - er een enorm overtuigingen-kabaal ontstaat. Het ontaardt in een strijd van ‘rechts’ tegen ‘links’, het ontaardt in een schreeuwen om het schreeuwen.

Ik durf er niets over te zeggen. Ik kán er niets over zeggen omdat het voor mij onmogelijk is al het onderzoek op dit gebied te lezen en op juiste waarde te schatten. Ik schreeuw niet mee. Maar ik besef wel dat wij heel kleine mensjes zijn. Mensjes die denken de aarde getemd te hebben. Maar die aarde is slechts de fractie van een metaforisch zoutkristalletje in een oneindig grotere zoutvlakte waar we geen enkele controle over hebben. Zelfs als we denken van wel.

Schrijver en hovenier Gebrand Bakker verhaalt over zijn huis, tuin en buren in de Duitse Eifel. Lees hier alle verhalen terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden