Het Mooiste NederlandHet Gooi

Het vooroorlogse Voetstappenpad in Hilversum is een wandeling waard

De natuur rond Hilversum – midden op ‘de Gooise matras’ – is nog opvallend onaangetast. Het in 1939 aangelegde, in de oude luister herstelde Voetstappenpad is daarom een wandeling waard. 

Ze zijn onmogelijk te missen: de forse betonnen sokkels met witte blotevoetafdruk, waarmee het Voetstappenpad rond Hilversum minutieus is gemarkeerd. Ideaal voor de loper die niet graag het spoor bijster raakt. Maar vast minder geliefd bij de wandelaar die een optimale ongebondenheid hoopt te ervaren.

Zoals journalist John Jansen van Galen. Hij schreef eens een boek over de teloorgang van het verdolen in dit land – inmiddels immers bezaaid met een zee aan paaltjes en paddestoelen. In ‘Waar een wil is, is geen weg; verdwalen in Nederland’ noemt hij het kort voor de Tweede Wereldoorlog aangelegde Voetstappenpad de eerste bewegwijzerde route, waarmee alle ‘eu­vel’ een aanvang nam.

Deze primeur komt weliswaar – ere wie ere toekomt – voor rekening van de ANWB, die in 2014 – honderd jaar na de officiële ingebruikname – zijn traject tussen Amsterdam en Arnhem afstofte. Heel hedendaags kan de wandelaar de stevige tippel tegenwoordig afleggen met hulp van een app.

Dergelijke vernuftigheden moesten nog het levenslicht zien toen de lichtgrijze loeiers van het even­eens in vergetelheid geraakte Voetstappenpad eind vorige eeuw een update kregen.

De witte blotevoetenafdruk, de bewegwijzering van het Voetstappenpad.

De natuur is verrassend ongeschonden

Omdat ik ongetwijfeld een stuk minder avontuurlijk ben aangelegd dan Jansen van Galen, enigszins tot mijn genoegen. Doordat de betonnen bonken je als het ware bij de hand nemen, ervaar ik juist de ruimte om op te gaan in de natuur rond de omroepstad. Die blijkt na al die tijd nog verrassend ongeschonden. Aan de westkant van de route is weliswaar in de jaren zeventig de weinig enerverende nieuwbouwwijk Kerkelanden verrezen. Daar­om is het oostelijke deel van de dik 25 kilometer tellende route te verkiezen.

Zodoende trappen mijn vaste wandelcompagnon en ik af – hoe toepasselijk voor Hilversum – op het NS-station Mediapark, om na een luttel stukje door een saai buurtje met sociale woningbouw via een brede beukenlaan op de Westerheide te belanden. Deze moet nog tot bloei komen (in augustus), en de herder en zijn schaapjes zijn in geen velden of wegen te bekennen. Maar alleen al met de ongeschonden weidsheid kun je meer dan genoegen nemen. Aan de einder prijkt enkel de ranke kerktoren van de St. Vitus.

 Voetpad met een verleden

Om het toerisme in het Gooi een zwengel te geven, besloot Hilversum kort voor de Tweede Wereldoorlog tot de aanleg van dit Voetstappenpad. Op Tweede Pinksterdag 1941 zou het pad feestelijk worden ingeluid. Daar zag het organisatiecomité alsnog vanaf, omdat de Nationale Jeugdstorm, naar voorbeeld van de Hitlerjugend, met nazistische bombarie dreigde te komen.

Meer weten over de aardkundige ontstaansgeschiedenis en oudste bewoners van het Gooi? Ga dan naar Geologisch Museum Hofland in Laren, vlak bij Hilversum.

geologischmuseumhofland.nl

We blijken ons op reeds lang bewoonde gronden te bevinden. Ruim 100.000 jaar geleden vertoefden Neanderthalers in dit hoog en droog gelegen stuwwallengebied, de noordelijke uitloper van de Utrechtse Heuvelrug. Daarvan getuigen onder meer de vuurstenen pijlspitsen die zijn gevon­den in de zanderige bodem van de Aardjesberg.

Spoedig volgt de ongeveer even aantrekkelijke Zuiderheide, met eveneens het nodige archeologische cachet. Ook daar lichte bol­lingen in het landschap die grafheuvels blijken te zijn – weliswaar van veel latere datum dan de Neanderthaler-artefacten.

Een puik panorama over de hei

Zelf val ik vooral voor de ‘levende’ zandverstuiving, die komt na een bezoek aan theehuis ’t Bluk met puik panorama over de hei. Aldaar aangesterkt beklimmen we met een stevige wind op kop en een krachtige zomerzon aan het zwerk het duin, een haast Sahara-achtige sensatie.

De roomkleurige Charolais-runderen – een mooie match met het blanke zand – iets verderop zorgen eveneens voor een buitenlands tintje. De herkauwers zijn ingezet door het Goois Natuurreservaat om de heide te vrijwaren van jon­ge boompjes en grassen, maar op dit tijdstip ogenschijnlijk in een lome zondagmiddagstemming. Met geloken oogleden en een zenachtige uitstraling laten ze zich goedmoedig bewonderen en de recreanten van nabij passeren.

Volk genoeg: gezinnen, galopperende ruiters en een enkele hondenuitlaatclub. Maar het deert niet – dit gebied telt voldoende hectaren om zijn bezoekers te absorberen.

Even­eens op de flinke slinger door het bos is het – op enkele minima­le aanvallen van mountainbike­terreur na – rust troef. Ook fijn: alle onverharde paden. Zo passeren we soepeltjes het Hilversums Wasmeer. Op een bankje in de uitkijkhut – die pico bello uitzicht biedt over de oase – maken we ons op voor de laatste etappe.

Station Hollandsche Rading, circa halverwege het Voetstappenpad, wordt het eindpunt. Na de A27 te zijn overgestoken – de enige dissonant – moeten we de inmiddels vertrouwde routemarkering loslaten, en raken het spoor bijster. Toch maar de mobiel geraadpleegd, die alsnog naar de trein leidt via een weg met rijen eiken. Stuk voor stuk voorzien van roodwitte plastic linten: waarschuwing voor de vermaledijde rups. Zou die alsnog zorgen voor een onaangenaam slotakkoord van deze uitstekende Gooise wandeldag? Gelukkig blijkt de volgende ochtend dat jeukende bulten ons zijn bespaard.

Meer info

Het Voetstappenpad-routeboekje van het Goois Natuurreservaat kost € 7,50 excl. verzendkosten in de webwinkel van gnr.nl. Maar de in totaal 25 km tellende rondwandeling kan ook zonder worden gedaan. Beste opstappunt van het oostelijke en mooiste deel van de route is station Hilversum Mediapark. Vanaf daar een kleine kilometer in noordelijke richting lopen, en rechtsaf bij de Nieuw Crailoseweg, waar stickers met het rood-witte logo naar het pad leiden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden