Het einde nadert voor de noordelijke witte neushoorn

Sudan de noordelijke witte neushoorn, vijf jaar geleden in Kenia. Hij overleed maandag. Beeld EPA

De laatste mannelijke noordelijke witte neushoorn is overleden. Hij was een symbool voor dierenbeschermers.

Hij was misschien wel de meest begeerde vrijgezel van het Ol Pejeta-reservaat in Kenia: de noordelijke witte neushoorn Sudan, het laatste mannetje van zijn soort. Maandag overleed hij, 45 jaar oud.

Daarmee is het einde van de soort in zicht. Er zijn nog twee vrouwtjes over, Sudans dochter en kleindochter, maar het is nooit gelukt hen zwanger te krijgen. De medewerkers van Ol Pejeta, en zo’n beetje de hele neushoornminnende gemeenschap, zijn in mineur.

Symbool

Want Sudan was een symbool geworden voor de wreedheden waarmee de mensheid de natuur om zeep helpt. Sudan overleefde de strooptochten in de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw die zijn soortgenoten zo massaal troffen en woonde een tijdje in een Tsjechische dierentuin. In 2009 werd hij verplaatst naar Kenia, in de hoop dat deze natuurlijke habitat hem zou stimuleren zich voort te planten. Dat lukte maar niet, vier jaar geleden mocht hij met pensioen. Om een IVF-behandeling te bekostigen voerden zijn verzorgers actief campagne, onder andere met een profiel in de dating-app Tinder: ‘Ik presteer goed onder druk, eet graag gras en hou ervan om te chillen in de modder’. Maar ook dat mocht niet baten.

Sudan met zijn verzorger.Beeld AP

Kenmerkend waren ook de foto’s van Sudan, omringd door gewapende mannen die hem bewaakten tegen stropers. Die hebben hem nooit te pakken weten te krijgen, al stierf hij wel door een mensenhand: hij was ziek, had ontstekingen en kon niet meer zelfstandig op zijn benen staan. Zijn verzorgers hebben hem uit zijn lijden verlost.

Drama

Een drama, noemt bioloog Christiaan van der Hoeven, werkzaam voor het Wereld Natuurfonds, het overlijden van Sudan. “Het drukt je met de neus op de feiten, weer een soort minder.” Op de vraag hoe erg het overlijden van Sudan eigenlijk is, antwoordt hij: “Als het een natuurlijke oorzaak had gehad, kun je nog zeggen: natuur is natuur. Maar dit komt echt alleen maar door de mens, dan heb je toch een soort morele verplichting je uiterste best te doen de soort te bewaren.” 

Daarnaast heeft elke soort een functie in een ecosysteem, zegt Van der Hoeven, dus als een soort verdwijnt heeft dat gevolgen. Voor de noordelijke witte neushoorn was die functie - in het wild stierf hij tien jaar geleden al uit - al een tijdje uitgespeeld, maar Van der Hoeven hamert erop dat we andere soorten moeten blijven beschermen. “Al zijn er nog maar tien van over, je moet altijd je best doen er twintigduizend van te maken.” Met de zuidelijke witte neushoorn lukte dat, die populatie is nu op peil. Dat komt doordat er in Zuid-Afrika, waar die soort voornamelijk voorkomt, veel door particulieren in fokprogramma’s werd geïnvesteerd. Die luxe was de noordelijke witte neushoorn helaas niet gegund. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden