Herten zien vanuit de wildarena

Wildarena Hemellootjes, diep in het bos. Beeld Aart Duvaloois

Vergeleken met de Midden-Veluwe, waar wildschermen en observatieposten ruim voorhanden zijn, was wild kijken op de Noord-Veluwe tot nu toe een stuk moeilijker. Op de vraag: 'Boswachter, waar kan ik nu die edelherten en wilde zwijnen zien', moest de groene brigade het antwoord eigenlijk schuldig blijven. Met één observatieplaats in het Elspeterbos, geopend in 1997, had je het wel gehad in dit deel van de wildrijke Veluwe.

Plannen voor een windkansel in het Vierhouterbos lagen er al in de jaren '80 van de vorige eeuw. Maar de uitvoering liet nog ruim een kwarteeuw op zich wachten. 'Een mooi klusje voor jou', zei zijn voorganger tegen boswachter Lennard Jasper, die sinds anderhalf jaar voor Staatsbosbeheer op de Noord-Veluwe werkt. Dat was een kolfje naar Jaspers hand. Want de geboren Rotterdammer wil liefst zoveel mogelijk mensen in contact brengen met de natuur. Dan, weet hij uit persoonlijke ervaring, gaan ze ook de waarde van de natuur zien en het belang van natuurbescherming.

"Ik kom uit Kralingen. Als kind wist ik niets van de natuur en mijn ouders evenmin. Ze hadden wel een caravan op de Veluwe, maar dat was vooral om 's zomers uit te rusten van het jachtige Rotterdamse leven. Als jochie vond ik het maar een saaie boel. Op de Veluwe was in mijn ogen niets te beleven. Tot een oom tegen me zei: 'ga eens met je fiets het bos in, dan zie je misschien wel heksen, kabouters, trollen of een wild zwijn'. Dat deed ik, op mijn BMX croste ik over de bospaden tot ik plotseling oog in oog kwam te staan met een edelhert. Ik wist niet wat me overkwam, ik wist niet eens dat er zulke dieren bestonden. Die ervaring was zo overweldigend dat ik op hetzelfde moment besloot dat dit mijn werk zou worden, hier in de bossen en tussen het wild van de Veluwe."

Oude voerkelder
Een jaar geleden ging Jasper met de plannen voor de wildkansel aan de slag. Bij de gemeente Nunspeet vroeg hij de benodigde vergunningen aan en op de Hoge Veluwe deed hij inspiratie op bij bestaande observatieposten. Eind mei van dit jaar kreeg hij toestemming van de gemeente Nunspeet om in het Vierhouterbos een oude voerkelder te slopen, die vroeger werd gebruikt om het wild bij te voeren. Dat werd de locatie voor Wildarena Hemellootjes, de nieuwe wildkansel.

Aan de halfronde vorm van het houten gebouw dankt de observatieplaats de benaming 'arena'. De naam 'Hemellootjes' is afgeleid van 'Heimanslot' en die naam slaat weer op de maalman die het lot trok om een jaar lang de plaatselijke heide te mogen beheren. Maalmannen waren in vroeger tijden de gebruikers van gemeenschappelijke gronden, die met elkaar regels opstelden voor het gebruik van de gronden en van het hout uit de bossen in de omgeving.

De nieuwe wildkansel ligt midden in het bos en is bereikbaar via een mooie route tussen de 'dansende' bomen van Vierhouten door en langs een slingerend bospad door het vroegere pinetum. Een bestaand wandelpad is verlegd, om het gebied heen, wat de rust ten goede komt en de kans vergroot om wild te zien te krijgen. De ligging van de nieuwe wildkansel is daarvoor volgens boswachter Jasper ideaal. "Er is hier rust, beschutting, een waterplas en een wildakker. Hier heeft altijd al veel wild gezeten. Lange tijd was dit ook een van de afschotplaatsen van wild op de Noord-Veluwe. Maar sinds een jaar is het rustgebied voor het wild geworden, en dat blijft het ook in de toekomst."

Ecoduct
Van de nabijheid van het nieuwe ecoduct bij Hulshorst heeft het wild bij de nieuwe wildarena volgens Jasper geen last. De provincie Gelderland wil in de omgeving van dit ecoduct, dat de Veluwe verbindt met de uiterwaarden aan de overzijde van de A28, de aantallen herten klein houden. Maar de nieuwe observatieplaats ligt niet in de buurt van de afschotgebieden en geeft juist het wild de ruimte om zijn gang te gaan, zegt Jasper.

De bouwwerkzaamheden van de afgelopen maanden hebben natuurlijk wel de rust in het gebied verstoord. Daarom wachten Jasper en zijn collega's tot komend voorjaar met hun excursies naar de wildarena, die alleen onder begeleiding van een gids te bezoeken is. Het wild kan in de tussenliggende maanden tot rust komen en wennen aan het nieuwe gebouwtje in het bos. Jasper is ervan overtuigd dat het wild dat hier voorkomt - edelherten, moeflons, wilde zwijnen, reeën en damherten - zich dan ook weer zal laten zien. Nergens anders in Nederland vind je deze vijf wilde diersoorten bij elkaar.

Geïnteresseerden voor een excursie naar Wildarena Hemellootjes kunnen zich vooraanmelden, via een mail: veluwe@staatsbosbeheer.nl. Zij krijgen bericht wanneer de excursies gaan beginnen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden