Pesticiden

Greenpeace: Europa exporteert tonnen aan illegaal landbouwgif, Nederland voorop

Een Indiase boer besproeit zijn gewas met pesticide, nabij het dorp Kathunangal. Beeld EPA
Een Indiase boer besproeit zijn gewas met pesticide, nabij het dorp Kathunangal.Beeld EPA

Nederland is een van de grootste Europese exporteurs van illegaal landbouwgif, zegt Greenpeace op basis van onderzoek door de eigen wetenschappelijke afdeling Unearthed en de Zwitserse ngo Public Eye. Maar Den Haag spreekt die conclusie tegen. Nederland kaart in Europees overleg juist een exportverbod op in Europa verboden gewasbeschermingsmiddelen aan.

In 2018 ging 81.615 ton aan hier illegale pesticiden vanuit Europa de wereld over, concludeert Greenpeace uit het onderzoek. Met ruim achtduizend ton geëxporteerd landbouwgif behoort Nederland tot de top vijf van Europa, zeggen Unearthed en Public Eye. Maar dat klopt niet helemaal, maakte het ministerie van infrastructuur en waterstaat de onderzoekers duidelijk.

Weliswaar transporteerde Dow AgroSciences in 2018 eenmalig ruim vijfduizend ton 1,3-dichloorpropeen vanuit Nederland naar het moederbedrijf in de Verenigde Staten. Dat is een stof die sinds 2007 in Europa is verboden omdat hij mogelijk kankerverwekkend is. Maar de exporten van een ander bedrijd, Arysta LifeScience, vonden volgens het ministerie vanuit Italiaanse havens plaats en moeten dus niet worden gezien als afkomstig uit Nederland. Het bedrijf heeft in Nederland alleen een administratief kantoor.

‘Een absurde praktijk’

Arysta LifeScience exporteerde onkruidverdelgers met de verboden chemicaliën fenitrothion en dichlobenil en insecticiden op propargietbasis naar 22 landen waaronder Brazilië, India, Thailand en Kazachstan. Ook propargiet is kankerverwekkend en sinds 2011 in Europa verboden.

Hoofdonderzoeker Doug Parr van Greenpeace noemt het een schandaal dat Europa de export toestaat van giftige stoffen die het in de eigen landen heeft verboden. “Het feit dat we vervolgens voedsel importeren uit veel van de landen waaraan we deze giftige pesticiden verkopen, maakt deze praktijk des te absurder. De Europese Unie moet een einde maken aan deze hypocrisie en de maas in de wet voorgoed dichten door de productie en export van alle verboden pesticiden te verbieden.”

Nederland dringt daar in Brussel ook op aan, zegt een woordvoerder van het ministerie. Eenzijdig zo’n verbod instellen heeft weinig zin, omdat de export dan vanuit een ander land gewoon door kan gaan.

Lees ook:

Europa blijft te soepel voor landbouwgif, bijen blijven slecht beschermd

De Europese lidstaten blijven dralen met een strenger toelatingsbeleid voor landbouwgif. Zeven jaar geleden stelde de Europese autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) al voor de regels aan te halen, maar er gebeurde niets. Donderdag staat een afgezwakt voorstel van EFSA ter discussie in Brussel. Intussen kwam de Europese Rekenkamer al met stevige kritiek. Ook milieubeschermers zijn boos.

Henk Tennekes (1950-2020) streed tegen het gemaksgif

Toxicoloog Henk Tennekes, die vorige week overleed, kreeg internationale erkenning voor de ontdekking dat het gebruik van landbouwgif desastreus uitpakt voor bijen. Zijn onderzoek ging nog veel verder. Het hele ecosysteem en ook de gezondheid van de mens staat op het spel.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden