Gelderland wil geen nieuwe geiten meer

Het CBS registreert inmiddels een recordaantal van 370.000 geiten in Nederland, vier keer zoveel als begin deze eeuw. Beeld ANP XTRA

Na Brabant overweegt ook Gelderland geitenhouders aan banden te leggen. De Provinciale Staten besluiten vandaag of er de komende drie jaar geen geit bij mag komen.

Boeren in Gelderland voelen zich overvallen door de verlenging van wat de 'geitenstop' is gaan heten. Nieuw onderzoek moet uitsluitsel geven of en waarom geitenboerderijen ongezond zijn voor omwonenden. De vakgroep Melkgeitenhouderij van de boerenorganisatie LTO wil bij deze studie betrokken worden, omdat geitenhouders de risico's voor de gezondheid van mensen overtrokken vinden. Uitbreidingsplannen van Gelderse geitenboeren moeten voorlopig de ijskast in.

Brabant kondigde al eerder een geitenstop af. Pas als duidelijk is of er risico's zijn, kunnen maatregelen worden genomen en mogen er wellicht weer geiten bij. Boeren in Gelderland stapten de afgelopen jaren redelijk massaal over op geiten. Er zijn nu 90.000 melkgeiten in de provincie, in 2010 was dat ongeveer de helft. Overijssel heeft 50.000 geiten. Brabant spant de kroon met ruim 115.000 dieren. In 2017 is er volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek een recordaantal van 370.000 geiten in Nederland geregistreerd, bijna vier keer zo veel als begin deze eeuw.

De opmars is te verklaren: geitenmelk brengt meer op dan de melk van koeien, de vraag van consumenten naar geitenproducten is groot. Er bestaan geen landelijke maxima voor het aantal geiten, maar door de besluiten van de verschillende provincies lijkt er voorlopig toch een einde aan de groei te komen. In Brabant kondigde de provincie een stop af na een onderzoek van het RIVM in Noord-Limburg en Oost-Brabant, waaruit bleek dat omwonenden binnen een straal van twee kilometer een licht verhoogde kans hebben op longontsteking.

Ook Gelderland kondigde eind augustus een stop af, in eerste instantie voor zes maanden. Dat wordt nu uitgebreid tot drie jaar. Behalve Gelderland laat ook de provincie Overijssel vervolgonderzoek doen naar de gezondheidsrisico's, maar daar is nog geen sprake van een geitenstop.

Grote zorgen

"Met de gezondheid van mensen mag je absoluut niet spotten, maar het is aannemelijk dat er weinig aan de hand is", meent Jan van der Zee, adviseur in de geitenhouderij. Hij kent naar eigen zeggen ongeveer driekwart van de geitenhouders in Gelderland en de zorgen bij de boeren over de maatregel zijn groot. "De markt wordt gereguleerd, de provincie betuttelt. De sector kan zo nauwelijks meer groeien en dat wordt van bovenaf opgelegd door de overheid op basis van onzekere aannames en angst." Volgens Van der Zee had het RIVM-onderzoek niet zomaar vertaald mogen worden naar andere regio's, zoals Gelderland.

Ook Jos Tolboom, voorzitter van de vakgroep Melkgeitenhouderij van LTO, noemt de wetenschappelijke basis 'miniem' en hij wil graag meewerken aan vervolgonderzoek: "Ondertussen worden er nu besluiten genomen die buitenproportioneel zijn." Buiten Gelderland en Brabant is er nog groei mogelijk, maar daar zitten veel minder geitenhouders. De bedrijven die het hardst worden getroffen, zijn de boeren die wilden gaan uitbreiden of vernieuwen. Zoals de familie Groot-Roessink uit Laren, die één van de oudste geitenhouderijen van het land heeft. Zij zochten jarenlang naar een opvolger voor hun bedrijf met zeshonderd dieren. Vorig jaar vonden ze hem en ze maakten plannen voor vernieuwing en uitbreiding naar achthonderd tot duizend melkgeiten.

"De stallen zijn na 32 jaar wel op. Maar de kans is groot dat de plannen in elk geval voor drie jaar de ijskast in moeten", vertelt Willy Groot-Roessink. "Van de ene op de andere dag lag het op ons bord. We wonen drie kilometer van de bebouwde kom en niemand van ons heeft gezondheidsklachten. Maar we kunnen nu niet verder." Het kan zijn dat Provinciale Staten kiezen voor de geitenstop, maar hij hoopt op de mogelijkheid om meer ruimte voor zijn dieren te creëren. Van der Zee: "Op die manier kun je bijvoorbeeld wel blijven investeren in schonere en ruimere stallen."

Lees ook: Gelderland roept de geit een halt toe

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden