Bosbeheer

Fel protest tegen Bossenstrategie minister Schouten: ‘Van kappen knapt een bos niet op’

Houtkap in Schinveld. Beeld Marcel van Hoorn, ANP
Houtkap in Schinveld.Beeld Marcel van Hoorn, ANP

Natuurorganisaties en liefhebbers van bomen dringen bij de Tweede Kamer aan op uitstel van de Bossenstrategie van minister Schouten. Van kappen knapt een bos niet op maar af, zeggen ze.

Felgekleurde stippen op de bomen. Let er eens op als je door het bos wandelt, zegt Annelies Henstra. Hier wordt gekapt, en meestal niet zomaar een paar bomen. Kappen is in de ‘Bossenstrategie’ van minister Schouten een van de belangrijkste maatregelen om het bos te revitaliseren, gezond te maken. Tot ergernis van natuurorganisaties en liefhebbers als Henstra.

In een reeks brieven, manifesten en alternatieve nota’s richten organisaties als Urgenda, NatuurAlert en het Landelijk Netwerk Bossen- en Bomenbescherming zich tot de leden van de vaste Kamercommissie voor landbouw, natuur en voedselveiligheid die maandag de Bossenstrategie bespreekt. Hierin staan de bosambities en doelen van rijk en provincies voor de komende tien jaar. Meest in het oog springend is een toename van de hoeveelheid bos met 10 procent, tot 407.000 hectare in 2030. 

Online bossymposium

Het moet nóg ambiteuzer om voldoende CO2 vast te leggen en de Europese plannen voor herstel van de biodiversiteit te kunnen uitvoeren, concludeerden 280 deelnemers aan een online bossymposium van Probos eind januari. De laatste jaren is het bosoppervlak in Nederland juist met 2 tot 3 procent gekrompen, stellen ze in een verklaring die oproept tot meer regie vanuit de overheid.

Ook diverse maatregelen om het bos te verbeteren roepen kritiek op, vooral kaal- of vlaktekap. Schouten en de provincies willen dat voor maximaal een halve hectare per keer toestaan. Dat is niet goed, maar juist slecht voor de biodiversiteit, nadelig voor het vastleggen van CO2 en niet bevorderlijk voor de weerstand van het bos tegen de effecten van klimaatverandering, sommen de critici op.

Tweeduizend voetbalvelden per jaar

“Zo’n tweeduizend voetbalvelden per jaar worden kaalgekapt voor de houtoogst. Zelfs de bosbodem wordt met de bosfrees bewerkt”, zegt Henstra, projectleider Kinderrecht op natuur bij de internationale unie voor natuurbehoud IUCN en actievoerder tegen de kap van monumentale bomen langs een laan op de Utrechtse Heuvelrug. 

Urgenda wijst erop dat bij vlaktekap ook jonge aanplant verloren gaat, het bodemleven wordt verstoord en paddenstoelen en mossen niet kunnen groeien. De toezegging dat al het gekapte bos zal worden gecompenseerd is onvoldoende, stelt bosbioloog Eef Arnolds, omdat het bos niet de kans krijgt oud te worden.  Arnolds stuurde een eigen rapport  met aanbevelingen naar de Kamer. 

Dat deden ook de stichtingen NatuurAlert en Natuurvolgend Bosbeheer, met hun ‘Amendement op de Bossenstrategie’. “Het is anarchie in de bossen”, zegt Frits van Beusekom, oud-directeur van Staatsbosbeheer, die het amendement schreef samen met Jaap Kuper, voormalig rentmeester van Kroondomein Het Loo.

Misleiding

Volgens Van Beusekom staat de Bossenstrategie vol onjuistheden en voorbarige aannames, “en soms is er gewoon sprake van misleiding”. In het amendement pleiten Kuper en hij voor het zelfregulerend vermogen van het bos. Het nut van maatregelen als het strooien van steenmeel tegen verzuring en aanplant van zuidelijker boomsoorten is nog niet bewezen, schrijven ze. Vlaktekap noemen ze ‘een negatieve vorm van bosbeheer’, die ‘helemaal niet nodig is voor icoonsoorten als de eik, zoals de Bossenstrategie wil doen geloven’.

Volgens Van Beusekom is de nota te veel opgesteld vanuit de bosbouwsector. Het Netwerk Bossen- en Bomenbescherming schrijft geërgerd dat niet naar bezorgde burgers is geluisterd en niet is gewacht op een inventarisatie van de stand van het Nederlandse bos.

Correctie:

In een eerdere versie van dit bericht stond Probos in het rijtje organisaties die zich hadden gericht tot de vaste kamercommissie LNV. Dit was onjuist. 

Lees ook:

Red het bos, laat het los

Vlaktekap is schadelijk voor het bos, schrijven de stichtingen NatuurAlert en Natuurvolgend Bosbeheer aan de Tweede Kamer. Ook andere vormen van revitalisering in de Bossenstrategie van minister Schouten doen het bos meer kwaad dan goed, zegt oud-bosbeheerder Frits van Beusekom.

Minister Schouten wil bomen planten, collega Van Nieuwenhuizen wil ze kappen

In tien jaar 10 procent bos erbij is de afspraak die natuurminister Schouten en de provincies hebben gemaakt. Elk kind op de basisschool plant een boom.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden