Zonovergoten zonnepanelen: op een koele meidag is dat prachtig, tijdens een hittegolf levert het minder mooie resultaten. Beeld Vincent Dekker

Column Vincent Dekker

Door de extreme hitte lopen we massaal zonnestroom mis

Dat zonnepanelen het in de warme zomer beter doen dan in de koude winter, is logisch: meer uren zon en een zon die hoger aan de hemel staat. Maar als de warmte in de zomer overgaat in een hittegolf, zakt hun prestatie zienderogen. Ik ben vorige week in ieder geval een tiental kiloWatturen misgelopen.

Met de hitterecords van vorige week zou je al snel denken dat we een topzomer hebben waarin zonnepanelen als een tierelier staan te produceren. Maar nee, zo is het dus niet. Ik heb op topdagen een opbrengst van 18 of 19 kWh, maar vorige week kwam ik niet verder dan pakweg 16 kWh. Een snelle vergelijking van twee bijna identieke dagen levert een warmteverlies op van maar liefst 18  procent!

Twee mooie heuvels

Afgelopen donderdag, 25 juli, was de heetste dag in Nederland sinds het begin van de metingen. Het temperatuurrecord kwam uit op 40,7 graden. Zoals aan de grafiek hieronder te zien is, was het in Bergen zo goed als onbewolkt. Een mooie gelijkmatige heuvelvorm met slechts bescheiden rafelrandjes veroorzaakt door af en toe lichte bewolking. Hetzelfde geldt voor de productiegrafiek van 15 mei dit jaar. 

Twee zeer zonnige dagen, te zien aan de mooie heuvelvorm van de stroomproductie, maar op 15 mei (grafiek hierboven) leverde dat een hogere topproductie en een grotere dagopbrengst op dan op 25 juli, de dag van het nieuwe hitterecord. Beeld Vincent Dekker
Productie 25 juli 2019 met hittegolf. Beeld Vincent Dekker

De twee dagen zijn bijna evenveel dagen verwijderd van de langste dag. Er zitten 37 dagen tussen 15 mei en 21 juni, en 34 dagen tussen 21 juni en 25 juli. Dat betekent dat de zon op 15 mei en 25 juli nagenoeg even hoog aan de hemel stond en dat het aantal uren tussen zonsopgang en zonsondergang ook nauwelijks verschilt: 15 uur en 40 minuten op 15 mei en 15 uur en 50 minuten op 25 juli. Met een tien minuten langere dag en met de zon nog iets hoger aan de hemel, zou je verwachten dat 25 juli net iets meer stroom uit mijn panelen zou doen vloeien dan 15 mei. Maar dat was beslist niet het geval.

Procent per graad

Op 15 mei kreeg ik 19,07 kWh van mijn panelen, op 25 juli was dat 15,57 kWh. Dat is een verschil van 3,50 kWh, oftewel ruim 18 procent. Dat moet volgens mij helemaal verklaard worden door de hitte. Zonnepanelen presteren als ze echt warm worden nu eenmaal minder goed. Tel daarbij op de tien minuten langere dag, die op 25 juli tot 1 procent extra opbrengst had moeten leiden, en de iets hogere zonnestand die op 25 juli ook wat extra stroom had moeten opleveren, en je kunt denk ik zeggen dat het hitte-effect eigenlijk zo'n 20 procent is geweest. Het komt neer op een procent minder per graad warmer.

Je kunt het hitte-effect trouwens ook al heel goed zien aan de hoogte van de heuvel. Om kwart voor twee 's middags levert mijn systeem zijn maximale Wattage, op 15 mei is dat bijna 2400 W en op 25 juli precies 2000 W. Op 15 mei was de productie maar liefst zes uur lang, van elf uur 's morgens tot vijf uur 's middags, hoger dan zij op 25 juli als top kende, en dat toen slechts een paar minuten lang. 

Vijver graven

Op één dag liep ik door de hitte dus 3,5 kWh mis. Over de vier warmste dagen van vorige week zal dat gemiddeld iets minder zijn, maar samen toch al gauw 10 kWh. Ach, dat scheelt mij 2 euro aan inkomsten, dus ik zal niet piepen. Maar ik ben niet de enige met zonnepanelen in Nederland. We hebben in totaal inmiddels bijna 2 miljoen keer zo veel panelen in Nederland als er op mijn dak staan. En die hebben allemaal last gehad van de hitte. Dan scheelt zo'n hittegolf dus pakweg 20 miljoen kWh, wat toch niet helemaal niks is.

Nou geldt het productieverlies al niet meer voor echt álle zonnepanelen. Er dobberen al een paar proefveldjes met panelen op het water, en die zullen al gauw 20 graden koeler zijn gebleven. Misschien moet ik in mijn tuin maar een grote vijver graven en daar mijn panelen op laten drijven...

In zijn weblog ‘Vincent wil zon’ belicht Vincent Dekker innovaties en ontwikkelingen op het gebied van groene energie, dichtbij en ver van huis. Lees meer afleveringen op trouw.nl/vincentwilzon.

Lees ook:
Zonnepanelen vinden dit warme weer helemaal niet zo leuk
De zon schijnt volop in Nederland. Goed weer voor zonnepanelen, zou je denken. Maar het is niet zo simpel als het lijkt.

Drijvende zonnepanelen zijn klaar voor een snelle opmars, met Andijk in de hoofdrol
Andijk krijgt binnenkort misschien wel het grootste drijvende zonne-eiland ter wereld dat met de zon meedraait.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden