Dit zijn de groene zoemwoorden van 2018

Beeld Sander Soewargana

Het moet sneller en krachtiger, die verduurzaming van Nederland. Dat is op te maken uit de groene begrippen die u in 2018 veelvuldig zult horen. Een overzicht.

Purpose

Purpose, Engels voor doel, is hét groene modewoord van 2018. Het gebruik van de Engelse taal is kennelijk onontbeerlijk om duidelijk te maken waar je op uit bent. Iedereen moet een doel in het leven hebben, zo ook bedrijven en organisaties. Maar wie purpose gebruikt, bedoelt het echt goed. Niet voor niets was de slagzin van het laatste National Sustainability Congres – waarom Nederlands als het ook in het Engels kan – ‘purpose, action, impact’.

Dat klinkt krachtig en suggereert concrete stappen. Het woord is ook te spotten in de samenstelling ‘purpose-driven’, waarbij je als het ware voortgedreven wordt door je doel. Purpose gaat verder dan ‘missie’, dat al een tijdje in zwang is. Missie kan nog wat passief klinken: een mooi verhaal met goede voornemens, ook bekend als ‘mission statement’, we doen ons best. Purpose gaat ook voorbij de aloude ‘3 P’s’. Wie nog over ‘People, Planet, Profit’ praat, heeft ergens de boot gemist. Dat betekent zoveel als: we mogen winst maken, maar houden rekening met de mensen en de planeet.

Veel te vrijblijvend. Formuleer liever een concreet doel, heb een plan, een bedoeling. Dat kan simpel zijn: mijn CO2-uitstoot is in 2020 x procent kleiner. Maar juist ook ambitieuzer. Zo luidt het ‘purpose statement’ van zuivelgigant FrieslandCampina: ‘nourishing by nature – betere voeding voor de wereld, goede inkomsten voor onze boeren, nu en in de toekomst’.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

Circulair

Ook een blijvertje. Afgelopen jaar al te pas en te onpas gebruikt en dat zal alleen maar toenemen. Iedereen ‘gaat circulair’, en daarmee wordt niet een rondje in de draaimolen bedoeld. Wat dan wel blijft vaak schimmig. Een goede omschrijving van de circulaire economie is dan ook een hele mond vol over technische en biologische kringlopen, minder energiegebruik, slimmer ontwerpen en dat allemaal ook nog sociaal verantwoord. Het begint vaak met meer hergebruik en minder afval produceren. Zo hebben de EU-lidstaten en het Europees parlement net een paar weken geleden nieuwe doelstellingen geformuleerd voor het terugdringen van afval als ‘belangrijke stimulans voor de circulaire economie’.

Nederland is al verder en wil koploper zijn met het sluiten van kringlopen. Het eerste ‘event’ in 2018 dient zich alweer snel aan, in januari is ‘de week van de circulaire economie’. Hoewel het woord overal rondzoemt, weet nog tweederde van de Nederlandse bedrijven niet wat er precies met ‘circulaire economie’ bedoeld wordt, volgens de Nederlandse Investeringsmonitor. Ondernemers zien bovendien bij consumenten nog niet veel vraag naar circulair gemaakte spullen, bleek uit een onderzoek van de Universiteit Utrecht en bureau Deloitte. Er is dus nog wat zendingswerk te verrichten in 2018.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

One Planet

Daar is het Engels weer. Eén planeet, daar moeten wij en vooral de volgende generaties het mee doen. Wie doet aan ‘one planet thinking’ denkt vanuit de aardbol als een uniek systeem. Het credo is niet om zo min mogelijk schade aan te richten. Dat is, alweer, te passief. Het uitgangspunt is het klimaat, de ecosystemen, de grondstoffenvoorraden niet aan te tasten of uit te putten, liefst te laten herstellen. ‘One planet thinking’ is gelanceerd door het Wereldnatuurfonds (WNF). Het is niet slechts een leuke kreet die mooie plaatjes op de powerpointpresentatie oplevert. Bureau Ecofys en energiebedrijf Eneco proberen samen met het WNF ook een concrete methodiek voor bedrijven te ontwikkelen met de ene planeet als uitgangspunt. Onder de naam ‘One Planet Summit’ organiseerde de Franse president Emmanuel Macron in november een internationale financiële klimaattop.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

Inclusief

Letterlijk betekent inclusief ‘met inbegrip van’. Voorheen slechts bekend van ‘inclusief btw’ op een kassabon of ‘inclusief föhnen’ bij de kapper. Nu een woord met een warme, omarmende connotatie. Iedereen en alles doet er toe, is de boodschap. In 2018 zal het vaak te horen zijn in combinatie met ‘natuur’. Boeren die natuurinclusieve landbouw bedrijven, verbouwen hun gewas of houden hun dieren zonder dat ze schade doen aan de natuur. Beter nog: de natuur gaat erop vooruit door de acties, of juist het nalaten, van de boer. ‘Natuurinclusief bouwen’ kan ook. Dat is zowel te plakken op een huis met holletjes voor vleermuizen, als op een volkomen zelfvoorzienend of energieleverend pand. ‘Inclusief ondernemen’ slaat vaak op de sociale kant, bijvoorbeeld dat werknemers met een beperking ook recht hebben op een betaalde baan.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

Transitieversnelling

De ‘transitie’ is bekend inmiddels, het is al vele jaren een gonswoord. In gewoon Nederlands overgang, of voor de meer revolutionairen onder ons, omwenteling. Vooral gebruikt in combinatie met ‘energie’: de overgang naar een samenleving die draait op schone energie. Maar dat gaat dus allemaal niet hard genoeg. Het regeerakkoord mag dan ‘het groenste ooit’ zijn, volgens berekeningen moet Nederland er aardig de sokken in zetten om de eigen klimaatdoelen te kunnen halen. En dus klinkt overal de roep om ‘versnelling’. Het is wel een goed galgjewoord, transititieversnelling.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

Impact

Een blijvertje. Inmiddels geheel geaccepteerd in de Nederlandse taal, maar tot 1966 uitsluitend Engels. Ook te vervangen door ‘effect’ of ‘invloed’, maar impact bekt lekkerder. Het klinkt alsof het er echt toe doet, als iets impact heeft. Het woord komt in groene context vaak voor in combinaties, meestal in positieve zin. Zo is ‘impact investment’ aan een opmars bezig. Dat is zoiets als gericht geld steken in bedrijven of initiatieven die de wereld beter maken: schoner, gelijker, klimaatbestendiger. Iedere zichzelf respecterende financiële instelling heeft inmiddels een ‘impact investment fund’. Ook van de ‘impacttool’ gaan we meer horen, een gereedschap, methodiek zo u wilt, om effecten ook echt te kunnen meten. Zo ontwikkelde de duurzame houtsector in Nederland een ‘impacttool’ om de positieve invloeden van tropisch hout met FSC-keurmerk op de natuur en de uitstoot van CO2 te kunnen berekenen.

Tekst gaat verder onder de afbeelding

Beeld Sander Soewargana

Eerlijk

Eindelijk een eenvoudig woord. Het borduurt voort op de ‘impacttool’. Doel van dat instrument is namelijk inzichtelijk te maken waarom hout met een duurzaam keurmerk duurder is dan een plank zonder. Dat het een ‘eerlijke prijs’ heeft als je naar alle invloeden van de productie kijkt. Volkert Engelsman, directeur van een handelsbedrijf in biologische groente en fruit, werd er nummer 1 mee in de Duurzame 100. Engelsman zette de prijs van enkele biologische producten tegenover het gangbare alternatief. De conclusie: als je alle effecten meeneemt, is die biopeer niet te duur maar de gewone te goedkoop. Dit soort berekeningen zijn ingewikkeld, maar zullen in 2018 verder ontwikkeld en gebruikt worden. Hoewel ‘eerlijk’ prettig Nederlands is, geeft de Engelse term net iets beter aan waar het om draait. Eerlijk is bijna te vriendelijk, het gaat om de ‘true price’, de ware, de echte prijs van een product.

Eerlijk zal ook vaker te horen zijn in combinatie met ‘energietransitie’. Zo lanceerde Milieudefensie de kreet ‘eerlijk omschakelen’. De kosten van de overgang naar hernieuwbare energie moet niet het zwaarst op de smalste schouders drukken, een probleem waar nog geen panklare oplossingen voor zijn en waar de Tweede Kamer onlangs over debatteerde.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden