Beeld Loek Buter

ColumnRenske Jonkman

Dankzij de greppel plas-dras zit het weiland vol vogels

Ik was twaalf en draafde elke dag op mijn ‘verzorg’ paard langs deze polderweg, een uitgestrekte vlakte waar het altijd waaide, en achteraf gezien was dit natuurlijk de ultieme ontsnappingspoging voor de verplichtingen van school en haar bedompte klaslokalen. Nu ik met de auto over dezelfde polderweg van Oterleek rijd, is er maar weinig veranderd: de weilanden en rietpluimen, de dijk die als een beschermende arm rond de polder ligt. Tegen één van de damhekken staat een nieuw, opvallend bord: Weidevogelgebied.

In het weiland loopt Willem, die de boel beheert. Behendig klimt hij met z’n laarzen over het ijzeren hek en loopt door de bagger voor me uit, hij wil me het gebied wel even laten zien. Behalve de grote groep smienten die verderop in de veenweide neerdaalt, zijn er hartje winter nauwelijks weidevogels te vinden, maar “half maart komen de eerste kieviten weer.”

Willem heeft meer iets weg van een akkerbouwer dan een natuurvorser en hij spreekt de taal van de boeren, zegt hij nadrukkelijk. Want om die weidevogels hier te houden moeten de boeren, van wie deze akkers zijn, nogal wat doen: mozaïekbeheer, oftewel het in fases maaien van het gras. Minder koeien laten lopen op kruidenrijke weides. En het laten staan van de ‘greppel plas-dras’.

Weidebeheer

De meeste boeren zijn die greppels liever kwijt dan rijk, want je moet daar heel onhandig omheen gaan lopen maaien. Maar weidevogels foerageren aan de randjes van de greppels, pikken de wormen uit de grond. Dus staan hier elk voorjaar waterpompen op zonne-energie zodat er genoeg water in de greppels blijft staan. Willem kijkt om zich heen. “Dan zit het land stikvol kieviten, grutto’s, scholeksters en tureluurs.”

Even later schuif ik aan de keukentafel bij boer Gerard, van wie een aantal van deze akkers zijn. “Die vogeltjes zitten nou eenmaal hier, hè?” zegt hij. Zo lastig vindt hij het allemaal niet. Volgens hem zou je niet tegen een boer hoeven zeggen: “je moet om je vogels denken”, want dat doen ze al vanzelfsprekend. “Als er een nest zit dan maai je er omheen.” Wel krijgt hij een vergoeding voor zijn weidebeheer, want z’n 160 koeien geven per dag al snel een liter melk minder als hij ze voert met minder rijk hooi, dus reken maar uit. Daarom snapt hij het ook wel dat zijn buurman niet meedoet. Het blijft puzzelen, zegt hij, maar als hij ’s avonds de poort dichtdoet en het land zit vol weidevogels, dan is dat toch prachtig?

Renske Jonkman schrijft over haar leven op het platteland, tussen boeren en natuurbeschermers.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden