null Beeld -
Beeld -

ColumnVincent wil Zon

Cv-ketel op waterstof is voor het klimaat een heel slecht idee

Nederland heeft een kostbaar gasnet naar alle huizen, maar we moeten van het gas af. Als we straks met waterstof stoken, dat via het gasnet naar de huizen kan, is dat gasnet echter nog heel waardevol, zegt onder meer de gaslobby. Maar waterstof voor je cv is voor het klimaat bijna het slechtste wat je kunt doen.

Die waarschuwing geven wetenschappers uit Duitsland en diverse andere landen. We hebben de waterstof hard nodig voor andere toepassingen die echt niet zonder kunnen, zeggen zij. Huizen kunnen veel beter verwarmd worden met warmtepompen, aldus de studie die de onderzoeksgroep een paar dagen geleden het licht deed zien.

Nederland gasland heeft zo'n halve eeuw geleden overal gasbuizen in de grond gelegd. Dat transportnet moeten we niet afbreken als we van het gas af gaan, zeggen velen in de gassector. Want waterstof is een goede vervanger van gas en kan door hetzelfde net. Bovendien kunnen gasgestookte cv-ketels makkelijk vervangen worden door ketels die ook met waterstof overweg kunnen, dus is waterstof straks een prachtige vervanger van gas voor het verwarmen van onze huizen en kantoren, zo luidt de redenering.

Daarop koersen zou uiterst dom zijn, beweren de Duitse onderzoekers en hun collega's. Want voorlopig hebben we helemaal geen waterstof om dat gas te vervangen. Als we de komende jaren cv-ketels gaan vervangen door ketels die naast gas ook waterstof kunnen verbranden, veroordelen we onszelf in feite nog decennia tot gas. Dat zou heel slecht zijn voor het klimaat.

Mijn gasgestookte cv-ketel wordt binnenkort niet vervangen door een waterstof-ketel maar door een warmtepomp. Beeld Vincent Dekker
Mijn gasgestookte cv-ketel wordt binnenkort niet vervangen door een waterstof-ketel maar door een warmtepomp.Beeld Vincent Dekker

Uitgangspunt bij dit alles is al groene waterstof: schone waterstof uit water gemaakt met groene stroom. Nu nog hebben we waterstof gemaakt uit aardgas, maar daar komt enorm veel CO2 bij vrij, dus dat is voor het klimaat al helemaal geen oplossing. Deze grijze waterstof is onder meer nodig bij chemische processen en om kunstmest te maken.

Chemische industrie eerst

Als er straks groene waterstof beschikbaar komt, en dat gaat zeker gebeuren, dan zal die dus eerst voor de chemische industrie nodig zijn, alsook om bijvoorbeeld de staalproductie in IJmuiden milieuvriendelijk te maken. Bovendien zullen we met die waterstof duurzame, synthetische kerosine willen maken voor vliegtuigen die lange afstanden moeten overbruggen. De kortere afstanden zullen met stroom uit batterijen kunnen worden gevlogen, maar voor lange afstanden worden die batterijen te zwaar. Dus zelfs als we de productie van groene waterstof enorm opvoeren, is er geen waterstof over voor de verwarming van huizen, aldus het onderzoek.

Maar ook als we wél groene waterstof over zouden hebben, dan nog is het gebruik ervan voor verwarming heel dom. Waterstof voor je cv-installatie vergt 6 tot 14 keer meer groene stroom dan je nodig zou hebben voor je verwarming via een warmtepomp. Er gaat heel veel energie verloren bij het maken van waterstof uit water. Bovendien heb je bij verbranding in een ketel ook altijd warmteverlies. En als je met waterstof en CO2 uit de lucht opnieuw gas maakt, zodat de cv-ketels niet eens hoeven te worden omgebouwd, gaat in dat proces nog eens heel veel energie verloren. Een warmtepomp daarentegen ‘creëert’ energie: de pomp maakt van 1 kWh groene stroom 4 kWh warmte door die warmte aan de buitenlucht te onttrekken.

In Engeland gaan stemmen op voor een verbod op de verkoop van nieuwe gasgestookte cv-ketels per 2025. In Nederland lijkt de gaslobby daarop al te hebben geanticipeerd door over waterstof-cv's te gaan praten. Maar nu de wetenschappers duidelijk hebben gemaakt dat die cv's een klimaatbedreigende ‘gasgevangenis’ worden, lijkt het me gepast als ‘oud-gasland’ Nederland per 2025 zowel de gasgestookte als de waterstof-gestookte cv verbiedt.

In zijn weblog ‘Vincent wil zon’ belicht Vincent Dekker innovaties en ontwikkelingen op het gebied van groene energie, dichtbij en ver van huis. Lees meer afleveringen op trouw.nl/vincentwilzon.

Lees ook:

Een Groninger zonder gas, da’s pas slim...

In Groningen liggen ze geregeld te schudden in hun bed. Omdat wij met z’n allen zo graag gas in onze verwarming opstoken. Groninger Will Eisinga liet zijn gas afsluiten. Een prachtig statement, en nog financieel slim ook.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden