null Beeld

ColumnEsther Bijlo

Cora van Nieuwenhuizen gaat onverschrokken door als minister van asfalt

Van harte gefeliciteerd! Cora van Nieuwenhuizen Woman of the ­Year 2020! Zo luidde een enthousiaste tweet twee weken geleden van haar ministerie van infrastructuur en waterstaat. Hoezo? Nou, de VVD-minister is gelauwerd door de International Road Federation, oneerbiedig gezegd de asfaltlobby, voor haar ‘visie en leiderschap’. De bokaal heet eigenlijk ‘man van het jaar’, maar af en toe sluipt er een vrouw tussendoor, zoals in 1993 Neelie Kroes, voormalig VVD-minister, toen onder meer voorzitter van de Stichting Nederland Distributieland en commissaris bij Ballast Nedam.

De ‘award’ voor Van den Nieuwenhuizen is volkomen terecht. Net een week eerder zette ze haar handtekening onder het tracé­besluit voor verbreding van de A27 bij Utrecht, door Amelisweerd. De provincie Utrecht is ­tegen het plan, de gemeenteraad van Utrecht is tegen het plan, maar de minister zet onverschrokken door en spendeert 1,2 miljard euro aan het uitbreiden van een stuk weg dat kilometers later weer op een flessenhals stuit. O nee, bijna 1,5 miljard bleek een paar dagen later, het wordt ietsje duurder.

Komt wel goed met die natuur en het klimaat

Ook actiegroepen, natuurorganisaties en omwonenden zijn tegen het plan. Amelisweerd is al niet zo’n groot lapje groen nabij de stad en er moeten nog eens honderden bomen voor sneuvelen, waarvan een deel meer dan honderd jaar oud. Die worden natuurlijk gecompenseerd, maar het duurt even voordat die iele stammetjes dergelijke imposante senioriteit zullen bereiken. De minister is geduldig, het komt wel goed met die natuur, net als met het klimaat.

Met eenzelfde vooruitgangsoptimisme stelde ze vorige week definitief de Luchtvaartnota vast, gericht op groei van het aantal vluchten en opening van Lelystad Airport.

Gewoon doorgaan, denkt de minister. Dat zou bewonderenswaardig kunnen zijn, maar het heeft meer weg van iemand die met vingers in de oren heel hard lalala zingt. Het afgelopen jaar is er nogal wat gebeurd dat de trommelvliezen van de bewindsvrouw kennelijk niet bereikt heeft.

Er is een stikstofcrisis waar nog weinig schot in zit, een klimaatcrisis die ook onverschrokken doorgaat en een pandemie, om maar wat te noemen. De werkelijkheid verandert, maar Van Nieuwenhuizen wil elk moleculetje stikstof of kooldioxide dat op papier (weer) de lucht in mag, ­opsouperen.

8 procent minder verkeer leidt tot maar liefst 50 procent minder files

Dat 2020 om andere oplossingen vraagt, blijkt bijvoorbeeld uit een rapportage over de mobiliteit sinds de corona-uitbraak. Een team van het eigen ministerie van infrastructuur verzamelt daar cijfers over – noot: het ding heeft geen ‘formele status’ – en daar blijkt volgens verkeersexperts uit wat allang in modellen te zien was: een klein beetje ander reisgedrag leidt tot exponentieel minder files. Ofwel in getallen: 8 procent minder verkeer leidt tot maar liefst 50 procent minder files.

Meer asfalt is dus niet nodig om congestie te lijf te gaan, stellen verkeersdeskundigen in het Algemeen Dagblad, daarvoor hoeven we niet de hele week thuis te werken. Een kleine gedragsverandering is al genoeg om het verkeer beter te spreiden. Een uurtje later, na de onlinemeeting, op pad gaan, maakt al een wereld van verschil. De bevindingen uit de praktijk bevestigen wat deze experts ook al tijden roepen: een kilometerheffing, rekeningrijden, werkt. Als zo’n prijskaartje 5 tot 10 procent van de automobilisten van de weg haalt in de spits, scheelt dat al de helft aan files.

Laat nou net het kabinet een onderzoek gedaan hebben naar rekeningrijden. Conclusie: een spitsheffing kan de verloren reistijd door files in 2030 met 43 tot 68 procent verminderen. De uitstoot van stikstof en CO2 kan tot een kwart afnemen daardoor. Maar Van Nieuwenhuizen hoeft hier niets mee te doen. Het onderzoek was beloofd in het Klimaatakkoord en is bedoeld voor het volgende kabinet: veel plezier ermee en intussen leggen we nog wat extra asfalt aan.

Redacteur Duurzaamheid & Natuur Esther Bijlo schrijft elke twee weken een column. Eerdere afleveringen vindt u hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden