Overlast

Burgers stappen naar de rechter: stankoverlast door varkensstallen is schending Europese regels

Een op de tien Nederlandse varkensboeren wil zijn bedrijf laten opkopen door de staat. Een groep burgers start intussen een rechtszaak vanwege stankoverlast.Beeld ANP

De geuroverlast van varkenshouderijen is een aantasting van het woongenot van omwonenden, en door dit toe te staan schendt Nederland het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Dat stelt een groep van zestien burgers die de Nederlandse staat om deze reden voor de rechter daagt.

Eerder voerden zij al een zaak bij de Raad van State, maar die oordeelde dat er bestuursrechtelijk geen fouten zijn gemaakt: varkenshouders hebben een vergunning voor het produceren van geur, en zolang dat binnen de vastgestelde normen blijft, valt hun niets te verwijten.

De groep, onder aanvoering van het Brabants Burgerplatform, kaartte de stankoverlast ook aan in Den Haag, waarna staatssecretaris Stientje van Veldhoven (infrastructuur en waterstaat) en minister Schouten (landbouw) een onderzoek instelden naar geuroverlast. De bewindslieden verwachtten dat de overlast zou afnemen door een al aangekondigde sanering van de varkenshouderij. In het regeerakkoord was daarvoor 120 miljoen euro gereserveerd.

Deze sanering is evenwel vrijwillig, en het Burgerplatform vindt dat er sprake is van discriminatie: de regering heeft ‘concentratiegebieden’ aangewezen voor de varkenshouderij, en wie daar woont, moet meer overlast dulden dan wie elders woont. Mede daarom start het Burgerplatform nu een rechtszaak.

10 procent varkenssector wordt uitgekocht

De aankondiging van de zaak, gisteren, viel samen met nieuwe informatie over de sanering van de varkenssector. Wegens grote belangstelling daarvoor was het budget eerder al verhoogd tot 275 miljoen euro, maar ook dat blijkt niet genoeg om alle aanvragen voor uitkoop te honoreren. Minister Schouten wil zo veel mogelijk varkensboeren de kans geven vrijwillig hun bedrijf te beëindigen en heeft daar nu 455 miljoen euro voor beschikbaar. Daarmee worden 407 varkenshouderijen met samen 910.000 dieren uitgekocht, ongeveer 10 procent van de hele Nederlandse varkenssector. De overgrote meerderheid van de stoppende varkensboeren is gevestigd in Brabant en Limburg, het ‘concentratiegebied Zuid’. De staat neemt de productierechten in van deze bedrijven, zodat de veestapel inkrimpt.

Advocaat Nout Verbeek van het Burgerplatform reageert verrast dat zoveel varkensboeren vrijwillig willen stoppen. “Dit geeft verlichting voor de omwonenden.” Verbeek denkt niet dat de grote animo voor de saneringsregeling de bodem wegslaat onder de zaak tegen de staat om de stankoverlast. “De actuele overlast neemt misschien af, maar wij willen ook een vergoeding voor reeds geleden schade.”

Lees ook:

Dure geurfilters in varkensstallen werken nauwelijks

Varkensboeren overtreden onbedoeld op grote schaal milieuregels. De ‘luchtwassers’ waarmee zij de uitstoot van schadelijke stoffen uit hun stallen proberen te beperken, blijken namelijk veel minder effectief dan gedacht. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden