ReportageScheveningen

Wegwerpplastic de horeca uit? Het Scheveningse strand geeft het goede voorbeeld

Bij strandtent The Shore in Scheveningen hebben ze geen plastic voor eenmalig gebruik meer. Beeld Phil Nijhuis
Bij strandtent The Shore in Scheveningen hebben ze geen plastic voor eenmalig gebruik meer.Beeld Phil Nijhuis

Plastic rietjes, roerstaafjes, deksels en bakjes met sauzen: vanaf volgend jaar juli zijn ze verboden. Scheveningse strandpaviljoens proberen al langer uit hoe het is, horeca zonder plastic.

Renée van Marrewijk

Het is een broeierige dag zonder golven, maar de vaste klanten weten strandtent annex surfschool The Shore ­altijd te vinden. Ondernemer Hans van den Broek, zonnebril en shirt met daarop surfpatronen, wordt vrolijk begroet door gebruinde, jonge surfers. Zij voelen zich duidelijk thuis in deze zaak, met zijn buitenkant van zeecontainers.

Vanaf juli 2021 zijn plastic rietjes, roerstaafjes en andere soorten wegwerpplastic taboe, zo is door de Europese Unie bepaald. “Wij dachten: daar kunnen we maar beter zo snel mogelijk mee beginnen’’, zegt Van den Broek, die zelf ook graag in zee ligt. “Als je één keer een golf met een hoop plastic in je gezicht hebt gekregen, ben je er snel klaar mee.’’ Volgens hem spreekt een plasticvrij terras de doelgroep surfers extra aan. “En als mensen er niet mee akkoord gaan, gaan ze gewoon ergens anders heen. Er zijn hier genoeg strandtenten.”

In 2017 kreeg de surfschool van Van den Broek een horecavergunning. Dat het een duurzame strandtent moest worden, stond vanaf het begin vast. In het vierde strandseizoen is The Shore een goedlopende tent waar een jong en sportief publiek de weg naartoe goed weet te vinden. Ondanks de ‘geitenwollensokkenidealen’, zoals Van den Broek dat noemt.

Zestien Haagse strandpaviljoens zijn plasticvrij

Van den Broek kwam ook met het initiatief voor het ‘Plastic Vrij Terras’, waarvoor hij samenwerkte met Noortje Schrauwen, die als tussenpersoon werkte voor de gemeente Den Haag. Daarmee agendeerde hij doelbewust het thema wegwerpplastic, allemaal met als doel om uiteindelijk tot een plasticvrij strand in Scheveningen te komen. Inmiddels zijn zestien Haagse strandpaviljoens plasticvrij. Nog minstens zo veel moeten binnenkort het keurmerk gaan verdienen.

Volgens Van den Broek kost plasticvrij nauwelijks extra. “Als je melk in cupjes koopt, kost dat natuurlijk veel meer dan gewoon een paar pakken melk. Daarnaast zijn de mensen die hier vragen om melk in hun zwarte koffie in een heel seizoen op twee handen te tellen. Iedereen wil cappuccino.’’ De rietjes, die bij The Shore van stro gemaakt zijn in plaats van plastic, hebben wel een hogere inkoopprijs. “Maar dat betaalt zich dan weer terug met het signaal dat je klanten geeft: hier zijn we goed bezig.’’

Rietjes van stro, herbruikbare bekers, theezeefjes en theelepels van metaal en suiker in een potje. Beeld Phil Nijhuis
Rietjes van stro, herbruikbare bekers, theezeefjes en theelepels van metaal en suiker in een potje.Beeld Phil Nijhuis

De onderlinge samenwerking tussen de strandtenten, die natuurlijk ook concurrenten zijn, was volgens Van den Broek niet altijd zo goed. “Maar de duurzaamheid is een verbindende factor. Scheveningen moet het duurzaamste strand van Nederland worden.’’ Dat gaat al best goed, denkt hij. “Zelfs de Scheveningse oerstrandtent Peukie doet al mee met het Plastic Vrij Terras. Dat had ik vooraf nooit verwacht.’’

“Veel ondernemers hier verkochten koffie zoals ze dat in de binnenstad zouden doen”, vervolgt hij. “Maar je verkoopt eigenlijk een strandbeleving, en de koffie komt erbij. Wij kijken naar het strand zoals een boer naar zijn akker kijkt. Daar gaat die boer ook niet allemaal vervuilende dingen op gooien.’’

Chips en ijsjes

Maar hoe hoog hij de lat ook legt, chips en ijsjes zijn ook bij The Shore in plastic verpakt. Dat zijn echte hardlopers, waar de strandhoreca ­eigenlijk niet buiten kan. Producten die wel verpakt geleverd moeten worden, met het oog op voedselveiligheid en hygiëne. Van den Broek: “Daar zoeken we nog alternatieven voor.’’ Eenvoudig is dat niet. Een ­balie voor schepijs is al snel te groot voor de krap bemeten horecazaak.

Duurzaam ondernemen gaat niet alleen over plastic, zegt Van den Broek. Behalve plasticvrij zijn alle producten die ze bij The Shore verkopen biologisch, de douches worden verwarmd door de zon en elke dag doet een werknemer een rondje met een soort grote schep die vooral sigarettenpeuken uit het zand vist. Af en toe doen ‘de buren’ van strandtent Wij ook een rondje mee met de schep.

Hans van den Broek zeeft het zand bij strandtent de Shore. Beeld Phil Nijhuis
Hans van den Broek zeeft het zand bij strandtent de Shore.Beeld Phil Nijhuis

Zo’n clean up-is wel nodig, ook omdat toeristen volgens Van den Broek deze zomer illegaal op het strand kamperen en hun wegwerpplastic ‘letterlijk wegwerpen’. Toch is dit niet het populairste deel van het Haagse Noordzeestrand; wie in noordelijke richting loopt, hoort bijvoorbeeld steeds meer Duits.

Daar, bij Beachclub Bora Bora met zijn kleurrijk houten interieur, weet de bediening aanvankelijk niet zo goed of zij ook meedoen aan het Plastic Vrij Terras. Maar manager Niek Strijkert meldt even later dat dit wel degelijk het geval is. In zijn hand heeft hij een dienblad met glazen waar vrolijk rietjes uit steken. Die zijn natuurlijk van karton, verzekert Strijkert.

“Wij zijn in maart begonnen met het Plastic Vrij Terras. We waren geloof ik zestien dagen open en toen mochten we gelijk weer dicht.” Al geeft hij toe dat het, door corona, niet altijd is gelukt geheel plasticvrij te zijn.

Vooral toen de strandtenten alleen nog maar koffie ‘to go’ mochten verkopen, leverde dat problemen op. De deksels die bij de meeneem­bekers horen, zijn immers van plastic. Surfschool The Shore vond de ­oplossing in herbruikbare plastic ­bekers, waar klanten net iets meer voor moesten betalen. Bij Bora Bora hadden de klanten pech: dan maar geen deksel.

Ook ingewikkeld waren volgens Strijkert kuipjes waar onder andere melk en honing in worden geserveerd. Daarvan ligt nog een aardige verzameling bij de bar van Bora Bora. “The Shore heeft natuurlijk een ­bepaald publiek dat het prima vindt om koffie gewoon in een glaasje te krijgen. Het gros van onze gasten wil een kopje op een schoteltje met een lepeltje, suikertje en melkje.’’

Op het Scheveningse strand staan er meerdere afvalbakken om het afval te scheiden. Beeld Phil Nijhuis
Op het Scheveningse strand staan er meerdere afvalbakken om het afval te scheiden.Beeld Phil Nijhuis

Ook niet geheel onbelangrijk: iets lekkers voor bij de koffie. “Eerst ging onze keuken zelf boterkoek ­maken, maar dat is met de huidige coronaomstandigheden gewoon niet te doen. Daarvoor moet je toch extra personeel inzetten.’’ Er moet ook ­gewoon geld verdiend worden, geeft de ondernemer zuchtend toe. Nu worden er dus weer Haagse hopjes gepresenteerd. Ook betekent het steeds schoonmaken van flessen melk en honing extra werk voor de bediening. Bij strandtenten als deze, waar het personeel af en toe letterlijk voorbij rent, is dat allesbehalve wenselijk.

‘Het zijn echt no-brainers’

Melk komt nu dus weer tijdelijk in plastic kuipjes, maar toch zijn er ook vooral dingen die wél lukken. Zo stapte de strandtent al af van plastic take-awaybakjes, zakjes en stampers, en sauzen komen nu in bakjes van bamboe. “En we hebben nu geen theezakjes meer, maar zeefjes met verse thee. Mensen moeten dan à la minute kiezen wat voor theesmaakje ze willen, in plaats van dat ze een hele doos krijgen’’, aldus Strijkert. “Nu we eindelijk weer open zijn, is het af en toe gewoon geen prioriteit, terwijl je wel wil dat hier de prioriteit ligt. Hoe het strand er op dagen zoals deze uitziet aan het einde van de dag is gewoon niet oké. Het is echt een puinhoop.”

Vanaf volgend jaar moeten alle horecagelegenheden het plasticvrije voorbeeld van het Scheveningse strand dus gaan volgen. Dat moet te doen zijn, zegt Hans van den Broek, terwijl hij een herbruikbare beker terugzet achter de bar. “Het zijn echt no-brainers. We moeten het ­alleen nog gaan doen met z’n allen.’’

Lees ook:

Milieuorganisaties boos over gebrek aan ambitie bij het kabinet. ‘Nederland doet niets’

De Nederlandse aanpak van plastic vervuiling is teleurstellend mager, schrijven enkele milieuorganisaties in een boze brief aan staatssecretaris Stientje van Veldhoven.

Jonge en oude ‘piraten’ verzamelen afval op strand Scheveningen

Plastic op het strand, dat kan je ook op ludieke wijze verzamelen, zo leert een project op Scheveningen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden