InterviewWateroverlast

Van tuintegeltaks tot wadi: vele oplossingen voor waterproblematiek

Het Amsterdamse Vondelpark, in de nasleep van storm Franklin.  Beeld Joris van Gennip
Het Amsterdamse Vondelpark, in de nasleep van storm Franklin.Beeld Joris van Gennip

Het warmere klimaat resulteert in intensievere regenbuien. Een palet aan oplossingen kan helpen om wateroverlast tegen te gaan.

Frank Straver

Wateroverlast door klimaatopwarming is een steeds nijpender probleem. De bodem droogt uit, verliest zijn natuurlijke sponsfunctie, terwijl regenval in de warmere atmosfeer juist intenser is. De problemen die deze combinatie geeft werd tijdens de afgelopen stormen zichtbaar, reageert Edwin van der Strate, expert in klimaatoplossingen bij ingenieursbureau Tauw. Incidenten zoals in Epe troffen bewoners, een volgestroomde A20 gaf verkeershinder. “Vergelijk het met de overstromingen in Limburg, dan viel het landelijk relatief erg mee”, zegt Van der Strate, die thuis in Deventer zelf kampte met een volgestroomde kelder.

Het zal niet de laatste keer zijn dat waterproblemen optreden, denkt Van der Strate. “Toenemende droogte en regenval vormen een structureel, sluipend klimaatprobleem.” Alle risico’s en gevaren uitsluiten gaat niet. “Na Limburg werd op watercongressen gezegd: dit nooit meer. Ik trek daar mijn wenkbrauw bij op.” Eén groot project, à la de Waterwerken, zal de oplossing niet brengen. “De manier waarop we ons als maatschappij aanpassen is een leerproces. De klimaatproblemen nemen toe, het bewustzijn groeit.”

Talrijke oplossingen

Het is aan gemeenten, waterschappen, techneuten en burgers om bij te dragen aan de oplossing, volgens Van der Strate. Lokale oplossingen zijn talrijk. Meer pleinen en tuinen zonder tegels, zodat het water de bodem intrekt. Een (tuin)tegeltaks, een belasting op verstening, is een straf die kan bijdragen. Het stimuleren van regeltonnen, watergeulen in wijken (wadi’s) en groene daken zijn juist belonend. Oplossingen per huishouden klinken misschien mager. “Maar bij regentonnen en tegelarme tuinen is het net als bij zonnepanelen: de optelsom helpt.”

“Wat ook kan, is plantsoenen naast wegen niet meer hoger maar lager aanleggen”, zegt Van der Strate. En door het leggen van innovatieve, waterdoorlatende tegels kunnen gemeenten wateroverlast vóór zijn. “Dat gebeurt niet zomaar”, beseft Van der Strate. “Als een gemeente geld kan besteden aan klimaatadaptatie voor later óf aan bestaande problemen in de jeugdzorg, gebeurt snel dat laatste.” Toch zitten gemeenten niet stil. Met stresstests brengen ze de versteende en droge locaties in kaart die als eerste gevaar lopen. Ze stellen plannen op, voor waterbuffers en het afkoppelen van waterpijpen, zodat de riolering niet overbelast raakt.

“Nu van papier naar praktijk”, zegt Van der Strate. Minder water uit de bodem onttrekken door boeren en land aanwijzen dat soms blank mag staan kan ook soelaas bieden. “Toch zullen nieuwe incidenten optreden”, denkt Van der Strate. “Het belangrijkste is dat klimaatadaptatie op de politieke agenda blijft staan, landelijk en lokaal. Oplossingen vergen een lange adem, maar we mogen niet in slaap sussen.”

Lees ook:

Natte voeten in Epe, op de hooggelegen Veluwe, hoe kan dat? ‘Het is hier flink tekeer gegaan’

Robert en Mariette van Soest uit Epe kregen eerst een boom op hun schuur en daarna natte voeten. In het Gelderse dorp viel op één dag evenveel water als normaal in de hele maand februari.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden