'Subsidie agrarisch natuurbeheer mist ieder effect'

In grootschalige landbouwgebieden zoals in Flevoland, is subsidie voor agrarisch natuurbeheer volgens hoogleraar De Snoo weggegooid geld. © Maarten Hartman Beeld
In grootschalige landbouwgebieden zoals in Flevoland, is subsidie voor agrarisch natuurbeheer volgens hoogleraar De Snoo weggegooid geld. © Maarten Hartman

Natuurbeheer door boeren heeft in Nederland geen enkele zin meer. Het platteland is door de intensivering van de landbouw zo verarmd, dat kleinschalige projecten elk effect missen.

Hans Marijnissen

Staatssecretaris Bleker van landbouw keert jaarlijks 70 miljoen euro uit aan natuurboeren en wil hun rol juist vergroten omdat zij goedkoper zouden werken.

Drie hoogleraren van de universiteiten van Groningen, Wageningen en Leiden kondigen vandaag in Trouw het faillissement van de subsidieregeling voor natuurboeren aan.

'Dood land'
De intensivering van de landbouw heeft volgens hen geleid tot 'dood land'. Europees onderzoek toont bijvoorbeeld aan dat de boerenlandvogels in Nederland de laagste aantallen ooit hebben bereikt.

Agrarisch natuurbeheer kan, onder strikte voorwaarden, succesvol zijn als minimaal 5 procent van het boerenland nog uit natuurlijke elementen als houtwallen, akkerranden en slootkanten bestaat.

Het gemiddelde boerenbedrijf heeft in Nederland echter nog maar 2 procent natuur waardoor de flora en fauna zonder ingrijpen alleen maar afnemen. Geïsoleerde natuurprojecten kunnen die teruggang niet keren.

Europese maatregelen
Hoogleraar G. de Snoo die internationaal bekend is vanwege zijn kennis van natuur op het platteland, stelt dat het boerenland alleen gered kan worden door Europese maatregelen.

Deze herfst wordt het nieuwe Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) vastgesteld dat voorziet in de verdeling van jaarlijks één miljard euro steun aan Nederlandse boeren. De Europese Commissie wil dat de nieuwe regeling leidt tot een 'vergroening' van de Europese landbouw.

Ecologische braaklegging
Wat De Snoo betreft zou Brussel de eis moeten stellen dat in ruil voor 'groene betalingen' er per bedrijf een 'ecologische braaklegging' van vijf procent moet plaatsvinden, waarin de natuurlijke elementen kunnen gedijen die op hun beurt weer agrarisch natuurbeheer mogelijk maken.

In Zwitserland moeten boeren al 7 procent van hun land 'met rust laten'. Zo'n maatregel is juist voor een intensief landbouwgebied als Nederland van grote ecologische waarde, zegt De Snoo. Er ontstaat dan een geaderd buitengebied, dat zich weer openstelt voor flora en fauna.

Hogere kosten
De hoogleraren wijzen er daarnaast op dat agrarisch natuurbeheer zes keer zo duur is als het beheer door grote organisaties als Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten. De gemiddelde kosten voor natuurbeheer bedragen 177 euro per hectare, die van agrarisch natuurbeheer maar liefst 1100 euro.

Ook het subsidiestelsel zelf deugt niet. Daarin wordt gewerkt met vaste bedragen, terwijl de feitelijk gemaakte kosten of compensatie sterk per boer kunnen verschillen. Met een ander subsidiestelsel kan 35 procent worden bezuinigd.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden