Aandeelhoudersvergadering

Stemgedrag van pensioenfondsen strookt niet met hun groene doelen

Activisten van Greenpeace voeren actie op een boorplatform van Shell.  Beeld AFP
Activisten van Greenpeace voeren actie op een boorplatform van Shell.Beeld AFP

Slechts één pensioenfonds, PME, stemt consequent pro-klimaat op aandeelhoudersvergaderingen. De rest geeft gemengde signalen af aan de olie- en gasindustrie en de banken waarin ze beleggen.

Esther Bijlo

De meeste Nederlandse pensioenfondsen stemmen niet consequent voor strengere klimaatdoelen op aandeelhoudersvergaderingen. Dat is opvallend omdat de meeste fondsen wel hebben toegezegd hun geld klimaatbestendig te beleggen.

Dat blijkt uit onderzoek van ngo BothEnds en Groen Pensioen, een belangenclub van pensioendeelnemers. Er gaapt dus nog een gat tussen wat pensioenfondsen zeggen na te streven en hun stemgedrag, is de conclusie.

De organisaties onderzochten tientallen klimaatresoluties die op de jaarlijkse aandeelhoudersvergaderingen van de olie- en gasindustrie en banken in stemming worden gebracht. De meesten vragen aan bedrijven en banken om hun klimaatdoelen aan te scherpen zodat de maximaal 1,5 graden opwarming, afgesproken in Parijs, nog in zicht blijft.

Klimaatontwrichting dreigt

Aandeelhouders dienen die resoluties in omdat nog geen enkele producent van olie en gas voldoet aan ‘Parijs’. Dat geldt ook voor veel banken omdat die nog nieuwe olie- en gasprojecten financieren. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) en de Verenigde Naties stellen dat het aanboren van nieuwe bronnen niet meer kan als de wereld gevaarlijke klimaatontwrichting wil voorkomen.

Elf van de twaalf onderzochte fondsen zeggen wel dat ze hun beleggingen in lijn brengen met ‘Parijs’. Maar er is slechts één onderzocht pensioenfonds, PME (metaalindustrie), dat ook consequent groen stemt. Een flinke groep, met onder meer zorgfonds PFZW en de fondsen voor vervoer en media, geeft gemengde signalen af. Bij één tot drie van de tien klimaatvoorstellen stemmen ze toch tegen, ondanks hun eigen beleid. Grote fondsen als ABP en bpfBouw doen dat nog vaker.

Niet op de stoel van de bedrijfstop

De uitkomst voor ambtenarenfonds ABP is verrassend, constateert het rapport, omdat het grootste Nederlandse fonds juist bezig is belangen in de fossiele industrie helemaal te verkopen. Dat het ondanks deze klimaatstap toch niet altijd pro groene resoluties stemt, komt vooral door hoe ze geformuleerd zijn.

ABP – en dat geldt ook andere fondsen – vindt dat die voorstellen soms teveel in detail gaan. Aandeelhouders moeten niet op de stoel van de bedrijfstop gaan zitten, vinden ze. ABP stelt daarnaast dat het weinig zin heeft vóór een resolutie te stemmen die de kernactiviteiten van een onderneming wil aantasten. Dan is het beter het geld er helemaal uit terug te trekken, vindt het fonds, waar het dus nu mee bezig is.

Verkeerd signaal

Dat vinden BothEnds en GroenPensioen ook. Toch raden ze aan de klimaatvoorstellen op aandeelhoudersvergaderingen altijd te steunen, zolang fondsen er nog een belang in hebben. Desnoods met een aantekening dat het bedrijf de invulling zelf kan bepalen. De boodschap – en daarmee de druk van investeerders om te vergroenen – is anders niet duidelijk genoeg. Tegenstemmen, of zich onthouden van stemmen, geeft het signaal dat het bedrijf gewoon op het bestaande pad door kan gaan.

Daarnaast pleiten de organisaties ervoor dat pensioenfondsen hun deelnemers beter informeren hoe ze bedrijven op een klimaatvriendelijker pad proberen te krijgen. Over de gesprekken die ze daarvoor voeren met directies maken ze doorgaans weinig bekend. Ook zouden pensioenfondsen meer gezamenlijk een strategie moeten afspreken voor het stemmen op aandeelhoudersvergaderingen. Nog bijna geen enkele klimaatresolutie heeft een meerderheid gekregen van beleggers.

Lees ook:

De speurtocht naar een pensioen dat de klimaatcrisis helpt op te lossen

Pensioenzaken uitzoeken klinkt saai en lastig. Toch loont het om er even goed voor te gaan zitten. Hoe een pensioenfonds je geld beheert, heeft grote gevolgen voor het klimaat, negatief óf positief. ‘Schrijf samen met collega’s eens een pittige brief.’

Hoe meer megawatts hoe beter: plots is pensioenreus ABP kien op wind- en zonneparken

De pensioenpot voor leraren en ambtenaren moet gaan volstromen dankzij schone, in plaats van vuile beleggingen. Om dat te bereiken doet het grote pensioenfonds ABP een gooi naar participatie in de joekels onder de duurzame energieprojecten.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden