Monsanto ook in hoger beroep veroordeeld om kankerverwekkend Roundup

Dewayne Johnson is geëmotioneerd als hij het vonnis hoort in zijn rechtszaak tegen Monsanto bij de rechtbank van California, San Francisco. Beeld AP
Dewayne Johnson is geëmotioneerd als hij het vonnis hoort in zijn rechtszaak tegen Monsanto bij de rechtbank van California, San Francisco.Beeld AP

In augustus oordeelde de rechter dat het de onkruidverdelger Roundup was die kanker heeft veroorzaakt bij de 46-jarige Dewayne Johnson. Terecht, bepaalt de rechtbank in hoger beroep.

Jan Kleinnijenhuis

En zo bevestigt de rechtbank in San Fransisco dat Roundup-fabrikant Monsanto verantwoordelijk is voor de ziekte van de terminale kankerpatiënt uit de Verenigde Staten. Wel verlaagt de rechtbank de schadevergoeding voor de 46-jarige Dewayne Johnson flink, van 289 miljoen dollar naar 78,6 miljoen.

Volgens de rechter is voldoende aangetoond dat het werken met onkruidverdelger Roundup bij Johnson een zeldzame vorm van lymfeklierkanker heeft veroorzaakt. Bovendien heeft Monsanto lang geprobeerd om aanwijzingen dat Roundup kankerverwekkend is geheim te houden. Interne correspondentie laat zien hoe het bedrijf waarschuwingen negeerde en bij toezichthouders aanbood om zelf wetenschappers te zoeken die bereid waren te stellen dat Roundup veilig is.

Roundup, sinds 1974 op de markt en wereldwijd de meest gebruikte herbicide, is al lang omstreden. Ondanks de controverse is het product, noch de werkzame stof glyfosaat, ooit verboden. Drie jaar geleden werd het middel door een agentschap van wereldgezondheidsorganisatie WHO als ‘mogelijk kankerverwekkend voor de mens’ bestempeld, maar dat oordeel werd niet overgenomen door de Europese autoriteit voor voedselveiligheid Efsa.

Duizenden rechtszaken

De zaak van Johnson is één van vele duizenden die wereldwijd tegen Monsanto zijn aangespannen. Omdat de voormalige terreinknecht op een school in Californië nog maar kort te leven heeft, werd zijn zaak met voorrang behandeld. In augustus kreeg de vader van drie kinderen gelijk van de rechtbank en werd Monsanto, dat eerder dit jaar is overgenomen door het Duitse Bayer, veroordeeld tot een flinke schadevergoeding.

De rechtbank in San Fransisco houdt dat vonnis nu overeind, maar de rechter vindt dat de schadevergoeding niet juist is bepaald. Johnson kreeg ruim 39 miljoen dollar aan compensatie, maar Bayer werd tevens veroordeeld tot het betalen van een schadevergoeding van 250 miljoen. Dat laatste bedrag mag volgens de rechter echter niet hoger zijn dan het bedrag aan compensatie, waardoor de totale vergoeding voor Johnson maximaal 78,6 miljoen zou mogen bedragen.

De advocaten van Johnson reageren verheugd op het overeind houden van het vonnis, maar noemen het verlagen van het schadebedrag niet gerechtvaardigd. “Het bewijs dat in deze zaak aan de jury is voorgelegd was eerlijk gezegd overweldigend”, aldus de advocaten, die nog niet besloten hebben of zij de verlaging accepteren. Als Johnson niet akkoord gaat voor 7 december, moet het hele proces worden overgedaan, aldus de rechter.

Monsanto in beroep

Bayer liet direct weten wel in beroep te gaan. Het lagere schadebedrag is een stap in de goede richting, zo liet een woordvoerder weten. Het bedrijf houdt echter vol dat Roundup niet kankerverwekkend is. Volgens Bayer zijn er de afgelopen decennia talloze wetenschappelijke studies gedaan die dat aantonen. Bovendien is het middel al die tijd gebruikt, wat volgens Bayer aantoont dat het veilig is.

Bayer nam in juni van dit jaar Monsanto over voor 63 miljard dollar. De zaak van Johnson kan verstrekkende gevolgen hebben als het bedrijf in de duizenden soortgelijke rechtszaken eveneens hoge schadevergoedingen moet betalen. Toen Johnson in augustus de vergoeding kreeg toegewezen, werd Bayer in één klap 10 procent minder waard.

Johnson, dat het middel tussen 2012 en 2015 tientallen keren per jaar gebruikte, sprak onlangs in de Britse krant The Guardian de hoop uit dat zijn zaak Monsanto aan het denken zet. “Ik hoop dat ze de boodschap begrijpen dat mensen in de Verenigde Staten en de hele wereld niet langer onwetend zijn. Ze hebben hun eigen onderzoek al gedaan.”

Lees ook:

Giftig glyfosaat mag nog steeds in Europa worden verkocht

Voorlopig blijft Roundup in Europa op de markt, ondanks het verband dat een Californische rechtbankjury heeft gelegd tussen deze onkruidverdelger en de dodelijke lymfeklierkanker van conciërge Dwayne Johnson.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden