Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Waddenburgemeesters hebben het extra zwaar

Home

Hans Marijnissen

Het zijn kleine gemeenten, maar de belangen zijn groot. De Waddeneilanden zijn werelderfgoed. © RV

De nieuwe burgemeesters op Vlieland, en Schiermonnikoog stappen niet in een vakantiebaantje. 

Yorick Haan moet in 2013 gehaast Vlieland verlaten nadat hij met een eind hout achterna wordt gezeten. Een marinier vindt dat de burgemeester in het café iets te intiem met zíjn echtgenoot heeft zitten praten. Haan ontkent weliswaar dat er ook maar iets is gebeurd, maar de raad vindt het welletjes zo. Dus exit Haan.

Lees verder na de advertentie

Na een adempauze met interim-burgemeesters, die inmiddels vier jaar heeft geduurd, heeft Vlieland in Tineke Schokker eindelijk een nieuwe burgemeester, zo werd vanavond in de raad bekend. Ze is er de persoon niet naar om in de kroeg te hangen. Toch zal ook Schokker ondervinden dat juist het burgemeesterschap op een vakantie-eiland ­extra moeilijk is. Hetzelfde geldt voor Ineke van Gent, die vorige week op Schier is voorgedragen.

De lokale cultuur is sterk aanwezig, maar je kunt niet met je rug naar de vaste wal staan

“Als burgemeester ben je op een eiland de vertegenwoordiger van het centraal gezag, benoemd door de Koning”, zegt Tom van Mourik, die van 2007 tot 2012 wethouder op Vlieland was en nu waarnemend burgemeester van Smallingerland. “Dat betekent dus dat je erg op je positie moet letten. Gelijke monniken, gelijke kappen. Als ze in de gaten hebben dat er iemand wordt voorgetrokken, dan is het eiland te klein.” En dan gaat de ‘overkanter’ terug naar waar-ie vandaan kwam.

De lokale cultuur, wij ‘klein’ tegen ‘groot’ Nederland, is sterk aanwezig, zeggen bestuurders op de Wadden. Toch is het onmogelijk om met de rug naar de vaste wal te gaan staan. Vlieland en Schiermonnikoog hebben als de twee kleinste gemeenten van Nederland juist méér met nationaal beleid te maken dan andere gemeenten die een stukje groter zijn. Ze hebben een visserijvloot, een haven, militair oefenterrein en liggen bij internationale wateren, in een natuurgebied dat Unesco Werelderfgoed is. Volgens Hennie Huisman, de locoburgemeester van Texel, betekent dit niet alleen dat zij als bestuurder van een kleine gemeente véél onderwerpen moet aanpakken. “De thema’s zijn ook groot”, en de gesprekspartners gigantisch. Zo zitten de burgemeesters aan tafel met Staatsbosbeheer, dat grote delen van de eilanden in beheer heeft, Defensie, Rijkswaterstaat, de NAM – terwijl gemeenten op de wal eerder overleggen met wat ambtenaren van de provincie.

Houd gepaste afstand, ben terughoudend

Tip van Bert Wassink, de burgemeester van Terschelling

Bestuurlijke spaghetti

Volgens bestuurskundige Kim van Nieuwaal, sinds kort de voorzitter van de Waddenvereniging, zitten de burgemeesters op de eilanden verstrikt in wat hij een ‘bestuurlijke spaghetti’ noemt. “Ze doen als burgemeester van kleine gemeenten mee aan het grote spel, maar niet altijd is duidelijk wie er voor wat verantwoordelijk is. Het Australische Great Barrier Reef heeft één beheerder, de Wadden kennen 31 organen die bij een olieramp verantwoordelijkheid dragen. De meeste weten van de ander niet wat ze doen.”

Daarbij, zegt Tom van Mourik, de ex-wethouder van Vlieland, zijn die grote partijen zeer stroperig, terwijl burgemeesters eerder praktische oplossers zijn. Volgens hem moeten Waddenburgemeesters vooral heel goed kunnen kiezen. Hij kreeg ooit een nota over de herzieningen van sociale werkvoorziening. “Op Vlieland bleek niemand voor die regeling in aanmerking te komen. In de prullenbak ermee, dacht ik. En dat geldt voor 60 procent van de rapporten die ik vanuit Den Haag kreeg.”

Een ander probleem, zegt Huisman van Texel, is dat de kleine eilandgemeenten moeilijk kunnen samenwerken. De Waddenzee ligt ertussen. “Sinds kort is er wel een gezamenlijk lobby, maar de zorg en het onderwijs moeten we toch echt zelf vormgeven. We kunnen niet fuseren met de buren.”

Bert Wassink, de burgemeester van Terschelling, heeft één tip voor de nieuwe burgemeesters van Schier en Vlieland. “Houd gepaste afstand, ben terughoudend. Al zit ik hier gewoon op de tennisclub.”

Waddenburgemeesters

Texel: Michiel Uitdehaag (D66)
Vlieland: 
Tineke Schokker (CDA)
Terschelling: Bert Wassink (GroenLinks)
Ameland: Albert de Hoop (D66)
Schiermonnikoog: Ineke van Gent (GroenLinks)

Deel dit artikel

De lokale cultuur is sterk aanwezig, maar je kunt niet met je rug naar de vaste wal staan

Houd gepaste afstand, ben terughoudend

Tip van Bert Wassink, de burgemeester van Terschelling