Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

VS willen vluchtelingenstatus van een groot deel van de Palestijnen intrekken

Democratie

Iris Ludeker

Kinderen in een kamp voor Palestijnse vluchtelingen in Beiroet, Libanon. © Getty Images

Het Witte Huis onder Donald Trump voert een nieuwe koers in het Midden-Oosten, en de Palestijnen voelen het.

De Amerikaanse regering is niet van plan nog een cent uit te trekken voor de Unrwa, de VN-organisatie die Palestijnse vluchtelingen ondersteunt. In een van de komende weken, zo melden Amerikaanse media, zal Washington dat officieel bekend maken.

Lees verder na de advertentie

Bovendien zal het Witte Huis pleiten voor een flinke reductie van het aantal Palestijnen dat als vluchteling erkend wordt. Zo voert Washington de druk op Palestijnse leiders op, voorafgaand aan de presentatie van een al lang aangekondigd nieuw Israëlisch-Palestijns vredesplan dat ontwikkeld wordt door Jared Kushner, de schoonzoon van president Donald Trump.

Eindeloos aantal

Hoe dat plan eruit gaat zien, is vooralsnog onduidelijk. Maar zeker is dat de huidige Amerikaanse regering voluit kiest voor het Israëlisch belang. Eerder dit jaar verhuisde ze de Amerikaanse ambassade in Israël al van Tel Aviv naar Jeruzalem, daarmee die laatste stad erkennend als hoofdstad van Israël - ook al wensen ook de Palestijnen Jeruzalem als hoofdstad van hun toekomstige staat.

Door nu de vluchtelingenstatus van een groot deel van de Palestijnen te willen intrekken, morrelt het Witte Huis ook aan hun 'recht op terugkeer'. De Unrwa helpt ruim 5 miljoen Palestijnse vluchtelingen: de mensen die in 1949 vluchtten of verdreven werden uit wat nu Israël is, plus hun nakomelingen. Al deze mensen hebben recht om terug te keren naar 'huis', en anders op financiële compensatie.

Tot dusver heeft de opstelling van Washington vooral geleid tot Palestijnse woede

Volgens onder meer The Washington Post wil de Amerikaanse regering voortaan alleen de oorspronkelijke vluchtelingen nog als zodanig erkennen, niet hun nageslacht. De Amerikaanse VN-ambassadeur Nikki Haley beklaagde zich eerder deze week al over het 'eindeloos aantal vluchtelingen' dat nog altijd steun krijgt van de Unrwa. En dat 'terwijl de Palestijnen voortdurend Amerika afkraken'.

Als de Amerikanen hun zin krijgen, zou dat het aantal Palestijnen dat in theorie naar Israël mag terugkeren decimeren. En ook al gelooft niemand dat 5 miljoen Palestijnen zich ooit nog allemaal in Israël zullen vestigen, tot dusver was altijd het uitgangspunt dat zowel de status van Jeruzalem als de terugkeerkwestie onderdeel uit zou maken van definitieve vredesbesprekingen.

Kushner wenst nu beide kwesties op voorhand uit de weg te ruimen. Als breekijzer gebruikt hij daarbij de Amerikaanse bijdrage aan de Unwra-financiering. Unwra verzorgt onder meer onderwijs aan Palestijnse kinderen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever, in Jordanië (waar ruim 2 miljoen Palestijnen wonen), Libanon en Syrië (samen 1 miljoen Palestijnen). De helft van de inwoners van Gaza is afhankelijk van voedselhulp via de organisatie.

De VS dragen sinds jaar en dag flink bij aan het budget van Unwra. In 2018 stond het land op de rol om een derde van de jaarlijkse 1,1 miljard dollar te financieren (350 miljoen dollar). Eerder dit jaar kwam van dat bedrag 60 miljoen vrij, maar daar zal het bij blijven. Tenzij de organisatie hervormt door 'de hoeveelheid vluchtelingen te veranderen naar het juiste aantal', aldus Haley.

Of de Amerikaanse druk zal leiden tot een doorbraak in het vredesproces, moet blijken. Tot dusver heeft de opstelling van Washington vooral geleid tot Palestijnse woede. Sinds Trump Jeruzalem als Israëls hoofdstad erkende, weigert de Palestijnse president Abbas nog met de Amerikanen te praten.

Extra geld

Ook is het zeer twijfelachtig of de Unwra de definitie van wie er vluchteling is onder druk zal wijzigen. Daarvoor is een meerderheid nodig van de leden van de Algemene Vergadering van de VN, die over het algemeen vrijwel eensgezind achter de missie van de organisatie staat.

Feit is wel dat de Amerikaanse weigering om nog financieel bij te dragen ernstige gevolgen kan hebben voor de Palestijnen in het Midden-Oosten. De afgelopen tijd hebben enkele Golfstaten extra geld gestort (100 miljoen dollar) en Duitsland beloofde gisteren al zijn bijdrage te verhogen. Maar vooralsnog is er een gat in de begroting van 200 miljoen dollar.

Lees ook: 

Amerika zoekt een antwoord op het gewelddadig optreden van Israël

Was de verhuizing van de ambassade wel slim en moest Israël echt zo hard optreden? De meningen in de VS zijn verdeeld.

Palestijnse leider Abbas ziet niets meer in Amerikaanse bemiddeling

De Amerikaanse president Trump en de Palestijnse president Abbas ­wisselen harde verwijten uit. Hervatting van een vredesproces wordt zo een verre droom.

Deel dit artikel

Tot dusver heeft de opstelling van Washington vooral geleid tot Palestijnse woede