Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Verzwakte Theresa May ziet harde Brexit uit haar handen glippen

democratie

Sander Becker

Theresa May © AP

De verkiezingsnederlaag van de Britse premier May heeft haar machtsbasis danig aangetast. Er hoeft maar een handvol Conservatieven dwars te liggen, of May kan haar harde Brexit vergeten.

Zowel binnen als buiten haar Conservatieve partij klonk gisteren de roep om haar aftreden. Toch gaat Theresa May gewoon door als premier van Groot-Brittannië. Bij de desastreus verlopen verkiezingen verloor ze weliswaar haar meerderheid, maar dankzij gedoogsteun van de Noord-Ierse DUP, een uiterst conservatieve anti-abortus- en anti-homopartij, denkt ze haar doel toch te kunnen bereiken: een harde Brexit.

Lees verder na de advertentie

De ‘komende vijf jaar’ zal May de Britten ‘zekerheid’ bieden, beloofde ze gistermiddag. Maar haar opponenten voorspellen eerder chaos. Slechts weinigen geloven dat de verzwakte premier, die sinds haar nederlaag wordt aangeduid als ‘manke eend’, de rit zal uitzitten. Daarvoor biedt het verbond met de DUP − Democratic Unionist Party − simpelweg te weinig stabiliteit.

Toen May de vervroegde verkiezingen zeven weken geleden uitschreef, stond ze nog torenhoog in de peilingen. Ze dacht haar krappe meerderheid flink te kunnen uitbreiden, maar het omgekeerde gebeurde: van 330 zetels zakte ze naar 318, waardoor ze onder de meerderheidsgrens van 326 belandde. May gokte en verloor, zoals haar voorganger David Cameron ook gokte en verloor met zijn Brexit-referendum. Het inspireerde een BBC-journalist gisteren tot de smalende vraag: Zijn de Tories nou een politieke partij of een casino?

Handen uit de mouwen

Maar May laat zich door de kritiek niet uit het veld slaan. Ze steekt liever de handen uit de mouwen. Achter de schermen verwierf ze gisteren razendsnel de steun van de DUP, goed voor tien extra zetels en dus voor een nipte meerderheid. Met de DUP gaat May nu bespreken hoe de gewenste ‘zekerheid’ eruit moet zien. Vooral over de Brexit-koers zullen ze het snel eens moeten worden, want voor May is één ding heilig: ze wil per se op tijd starten met de Brexit-onderhandelingen in Brussel, die officieel over negen dagen beginnen.

Het zetelaantal van May vormt een uiterst wankele machtsbasis

Bij dit overleg zal de DUP, naast een steun, vooral ook een last zijn. Want de partij accepteert niet dat Noord-Ierland, vanwege zijn landsgrens met EU-lidstaat Ierland, na de Brexit een aparte status krijgt waarbij het met één been in de EU blijft. De partij wil dat Noord-Ierland volledig uit de EU stapt, samen met de rest van het Verenigd Koninkrijk. De EU hoopt juist wel op een aparte status, om de grensovergang zo soepel mogelijk te houden. Kortom, met haar uitlevering aan de DUP heeft May haar overlegruimte in Brussel flink ingeperkt.

Daar komt bij dat het zetelaantal van 328 waar May nu op kan rekenen, een uiterst wankele machtsbasis vormt. De meerderheid verdwijnt al zodra er een handvol Conservatieven dwarsligt. En juist bij een heikel onderwerp als de Brexit dreigt dat gevaar. De Conservatieven zijn er onderling sterk over verdeeld. Brexit-tegenstanders voelen zich al tijden niet meer serieus genomen en zullen Mays verzwakking naar verwachting aangrijpen om binnen de partij meer op hun strepen te staan. De Brexit afblazen is misschien niet haalbaar, maar ze willen ’m op z’n minst zo soft mogelijk maken.

Ditzelfde verzachtende streven bestaat binnen de Labourpartij, die een flinke winst heeft geboekt (van 232 naar 261 zetels). De harde Brexit uit het Conservatieve verkiezingsmanifest, waarbij de Britten hun toegang tot de interne Europese markt verliezen, zou May met haar onnodige gok daardoor definitief de nek hebben omgedraaid.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Het zetelaantal van May vormt een uiterst wankele machtsbasis