Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Uit het niets werd Puigdemont de vader van de onafhankelijkheidsverklaring

Democratie

Alex Tieleman

Regiopresident Carles Puigdemont na de stemming over Catalaanse onafhankelijkheid. © EPA

Met het uitroepen van de onafhankelijkheid speelde Catalonië vandaag zijn ultieme troef in het steekspel met de regering in Madrid. De regio moet nu afwachten hoe Spanje reageert.

Eigenhandig heeft hij de onafhankelijkheid van Catalonië niet uitgeroepen. Maar toen Carles Puigdemont, banketbankerszoon uit het Catalaanse achterland, vandaag zijn ja-stem uitbracht in het parlement, deed hij dit met een trotse, zelfvoldane glimlach.

Lees verder na de advertentie

De lange routekaart vol obstakels richting de afscheiding van Spanje die de Catalaanse regiopresident al bijna twee jaar non-stop volgt kwam vandaag met de parlementsstemming voor onafhankelijkheid tot een voorlopig eindpunt. Al is het verhaal voor Puigdemont verre van voorbij, nu hij Madrid met het volbrengen van zijn missie tot het uiterste heeft gedreven.

Carles Puigdemont i Casamajó (54), de 130ste president van de Catalaanse ‘Govern’, was eigenlijk enkel een noodzakelijke tussenpaus om een separatistische regioregering van een bont gezelschap mogelijk te maken. De oud-burgemeester en journalist uit het gehucht Amer, in het separatistische Catalaanse achterland, moest in de grote schoenen stappen van zijn charismatische voorganger Artur Mas.

In de ver­kleed­win­kels hangen nu zelfs Puig­de­mont-out­fits voor Halloween

Luchtfietserij

Maar Puigdemont groeide snel in zijn rol. En aanvankelijk kon de opstandige regiopresident, die het als een Catalaanse David opnam tegen de Madrileense Goliath, nog wel op enige sympathie van de buitenwacht rekenen. Met zijn vriendelijke, soms ietwat sullige, voorkomen leek zijn vastberadenheid om de noordoostelijke Spaanse regio onafhankelijk te maken toen nog luchtfietserij.

Maar dat was voordat de hete Catalaanse herfst aanbrak en Puigdemont de verhouding met Madrid compleet op scherp zette. Puigdemont werd steeds doortastender. Toen de regiopresident het verboden onafhankelijkheidsreferendum op 1 oktober doordrukte, liet hij het Spaans-Catalaanse conflict zelfs volledig escaleren.

Carles Puigdemont loopt, onder belangstelling van fotografen, naar de voorzitter van het Catalaanse parlement om zijn stem uit te brengen. © AP

Brieven en faxen gingen over en weer tussen de kantoren van Puigdemont en de Spaanse premier Rajoy, maar de crisis werd met de dag ernstiger. Puigdemont stormde op de afgrond af, zoals Spaanse media het graag noemden. En het leek ongewis of hij voordien nog wel op de noodrem kon trappen.

Madrid maakte er geen geheim van Puigdemonts schijn­be­we­gin­gen hoogst irritant te vinden

Maar telkens, op het allerlaatste moment, kwam er dan toch witte rook uit zijn paleis in Barcelona. Zelfs donderdag nog: Puigdemont diende de Spaanse senaat toen stevig van repliek. Al kwam deze reactie nu wel echt een paar minuten na de deadline. Volgens zijn zegsmannen was dat omdat het papier was vastgelopen in de fax.

Madrid maakte er ondertussen geen geheim van Puigdemonts schijnbewegingen en ambigue manoeuvres hoogst irritant en compleet onverantwoordelijk te vinden. Maar de regiopresident wilde daar donderdag, toen al zijn ontsnappingsmogelijkheden waren verdampt, nog wel even over kwijt dat hem nooit verweten kan worden dat hij niet alle uitwegen heeft verkend.

Puigdemont brengt zijn stem uit. © EPA

Ballingschap

Het is deze week precies veertig jaar geleden dat de roemruchte regiopresident Josep Tarradellas na 38 jaar ballingschap onder de Franco-dictatuur terugkeerde op Catalaanse bodem. Catalonië stond op zijn kop. Tarradellas had vast niet kunnen vermoeden dat een paar decennia later Catalonië de onafhankelijkheid zou hebben uitgeroepen door toedoen van een regiopresident waar de meeste Catalanen een paar jaar geleden nog nooit van hadden gehoord.

Dat is nu wel anders. De hele wereld kijkt naar Puigdemont die tijdens de parlementsstemming van vandaag kon rekenen op de morele steun van duizenden separatisten die buiten de hekken om de onafhankelijkheid schreeuwden. In de verkleedwinkels hangen nu zelfs Puigdemont-outfits voor Halloween, compleet met Beatles-pruik.

Door het mogelijk maken van de onafhankelijkheidsstemming wacht de Catalaan waarschijnlijk arrestatie en een celstraf tot maar liefst dertig jaar. En dat geldt ook voor anderen die hij in zijn hachelijke avontuur heeft meegenomen. Puigdemont kan, zolang het duurt, nog even genieten van de door hem zo lang gekoesterde Catalaanse onafhankelijkheid, waar hij een beslissende rol in heeft gespeeld. Maar juist die rol kan hem nu duur komen te staan.

Lees ook: Spaanse premier stuurt Catalaanse regering naar huis na uitroepen onafhankelijkheid

Deel dit artikel

In de ver­kleed­win­kels hangen nu zelfs Puig­de­mont-out­fits voor Halloween

Madrid maakte er geen geheim van Puigdemonts schijn­be­we­gin­gen hoogst irritant te vinden