Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Trump zit klem na het beëindigen van de shutdown, maar hoelang?

Democratie

Bas den Hond

In Texas werd gedomstreerd tegen Trumps plannen voor een muur. © AFP
Analyse

De Amerikaanse president Donald Trump leed vrijdag een nederlaag bij het maken van een deal over het beëindigen van de shutdown van de overheid. Maar hoe zwaar telt dit verlies?

Een Democratisch Congreslid strooide per tweet een flinke schep zout op de gewonde trots van Donald Trump: het omslag van diens bestseller ‘The Art of the Deal’, met zijn foto vervangen door die van Nancy Pelosi.

Lees verder na de advertentie

De Amerikaanse president, zo juichten Democraten en treurden Republikeinen, was ingemaakt door de Democratische voorzitster van het Huis van Afgevaardigden. Volgens de ‘deal’ met de Democraten die Trump vrijdag bekend maakte, werd de door hem en de Republikeinen als pressiemiddel ingezette ‘shutdown’ van de overheid beëindigd. In ruil daarvoor hebben de Republikeinen de verzekering gekregen dat er – maximaal – drie weken onderhandeld gaat worden over immigratiebeleid, inclusief de door Trump gewenste muur bij Mexico.

Het begint voorstelbaar te worden dat ze liever een ander als hun kandidaat zien bij de pre­si­dents­ver­kie­zin­gen

Het was zijn tweede capitulatie in een paar dagen. Eerder vorige week had de president al toegegeven in een kwestie die veel kleiner was, maar die in de Amerikaanse media tot een veelzeggend symbool werd verheven. Hij mocht van Nancy Pelosi de oorspronkelijk voor morgen geagendeerde State of the Union niet houden, zo lang 800.000 ambtenaren en talloze andere Amerikanen slachtoffer waren van het touwtrekken om de muur. Hij dreigde de toespraak dan maar ergens anders te houden, maar slikte dat weer snel in. De beste plek voor die troonrede, met het beste publiek, is nu eenmaal de zaal van het Huis van Afgevaardigden. En daar heeft sinds de door de Democraten gewonnen verkiezingen van november Nancy Pelosi het voor het zeggen.

Machtige instituties

De Amerikaanse president als een bescheiden speler tussen machtige andere overheidsinstituties: het is nooit anders geweest, maar presidenten erkennen het niet graag. En als iemand over wil komen als machtig en succesvol en als een meester-onderhandelaar is dat Donald Trump wel. Hij zal in het restant van zijn ambtstermijn de handen vol hebben aan het herstellen van dat imago, wil hij kans maken op herverkiezing.

Daarbij zal hij vooral kijken naar zijn Republikeinse achterban. Het Amerikaanse electoraat als geheel heeft Trump nooit omarmd. Bij de verkiezingen in 2016 kreeg Hillary Clinton meer stemmen. Trump won doordat zijn stemmen gunstiger verdeeld waren over de vijftig staten. Tijdens de shutdown zijn de cijfers nog ongunstiger geworden. Ruim 55 procent van de kiezers vindt hem geen goede president, 41 procent is nog wel tevreden.

Dat zijn natuurlijk de Republikeinen, en er moet heel wat gebeuren voor die in een peiling een president van hun eigen partij afvallen. Maar het begint voorstelbaar te worden dat ze in 2020 liever een ander als hun kandidaat zien. Trump heeft zijn succes tijdens de voorverkiezingen van 2016, toen hij de Republikeinse nominatie veroverde, immers te danken aan zijn voortdurende hameren op illegale immigratie. Na zijn toegeven vrijdag kwam er vanuit de rechterflank van zijn partij felle kritiek.

Legalisatie

Trump leek die meteen ter harte te nemen. In tweets afgelopen weekeinde benadrukte hij hoe duur en gevaarlijk illegale immigratie is: “De kosten van illegale immigratie tot dusver dit jaar zijn $18.959.495.168. [...] Er zijn minstens 25.772.342 illegalen, niet de 11.000.000 die jarenlang genoemd zijn.” Kennelijk wil hij alles op alles zetten om uit de komende onderhandelingen alsnog geld voor zijn muur te slepen.

Maar als Nancy Pelosi hem dat geld al wil geven, dan toch alleen als onderdeel van een breed akkoord over immigratie, inclusief legalisatie van grote groepen buitenlanders. Iets wat de aanhangers van Trump juist als ‘amnestie’ verafschuwen.

Dat zou een historisch akkoord zijn, en voor altijd een plus bij de naam van Trump in de geschiedenisboeken. Maar die zouden dan ook vermelden dat hij maar één termijn regeerde, omdat zijn achterban zich door zijn deal verkocht en verraden voelde.

Lees ook:

Komt er een primary-uitdager voor Trump?

Terwijl de ene na de andere Democraat zich aan de start meldt om een gooi te doen naar de nominatie van de partij voor het presidentschap, van beroemdheden als Elizabeth Warren (senator uit Massachuchetts), tot nooit-van-gehoorden als Pete Buttigeig (burgemeester van South Bend, Indiana), lijkt die race aan de andere kant van de politieke scheidslijn al gelopen. De Republikeinen zullen in 2020 als hun kandidaat Donald J. Trump naar voren schuiven.

Trump bezwijkt onder de last van zijn ‘shutdown’

Donald Trump kon natuurlijk nooit toegeven dat hij toegaf. Vrijdag sprak hij de Amerikanen toe over de sluiting van overheidsdiensten voor zijn eis van een grensmuur bij Mexico. In feite ging de politicus Trump voluit op zijn gezicht door akkoord te gaan met heropening van de overheid.

Deel dit artikel

Het begint voorstelbaar te worden dat ze liever een ander als hun kandidaat zien bij de pre­si­dents­ver­kie­zin­gen