Sociale rambo van PvdA wist dat hem een pittige klus wachtte

democratie

Wilma Kieskamp

Hans Spekman staat de pers te woord. Hij kondigde vrijdagavond zijn aftreden als partijvoorzitter aan.

Hans Spekman (50) is nooit het type geweest van de verzoenende partijvoorzitter die achter de schermen zoveel mogelijk de plooien gladstrijkt. Dat is zijn stijl niet. De ‘sociale Rambo’ van de PvdA zorgt al vanaf dag één voor discussie en rumoer. Vrijdagavond werd bekend dat hij aftreedt.

Wat Spekman betreft gaat de discussie altijd over de koers, en vooral over de vraag of de PvdA wel ‘rood’ genoeg is. Maar soms leiden die discussies tot grote brokken. In 2012, bijvoorbeeld. Hans Spekman was net voorzitter, en had de partij beloofd dat de PvdA weer ‘gewoon een linkse partij’ zou worden, na jaren waarin de markt was omhelsd.

Lees verder na de advertentie

Een paar weken later had de PvdA geen leider meer, vanwege precies die discussie. PvdA-partijleider Job Cohen trad af. Er was in de partij enorm tumult ontstaan over een interview in Trouw, waarin Cohen en Spekman de koers flink naar links verlegden, tot dichtbij de SP. Het viel compleet verkeerd bij een deel van de PvdA-Kamerfractie. Uitgelekte e-mails tartten Cohen, die er geen zin meer in had en vertrok. Spekman mocht als kersverse partijvoorzitter op het ledencongres de scherven oprapen. “Verschrikkelijk wat er is gebeurd”, sprak hij.

Spekman mocht als kersverse par­tij­voor­zit­ter op het ledencongres de scherven oprapen

Gewone leden

Hans Spekman wist vanaf het begin dat het voorzitterschap een ingewikkelde klus zou zijn. De Partij van de Arbeid stond er in 2012 slecht voor. De partij zat in de oppositie en probeerde een nieuwe koers te vinden. Spekman wilde dat de gewone leden weer het gezicht van de partij zouden bepalen.

Hij was eerder als Tweede Kamerlid (en daarvoor als wethouder in Utrecht) opgevallen door zijn no nonsensestijl: sociaal voor de zwakkeren, streng tegen wie overlast geeft. “Ik heb een pesthekel aan mensen die uitvreten of de boel belazeren”, was een van zijn motto’s. Hij vroeg om extra geld voor armoedebestrijding, pleitte voor noodopvang van afgewezen, zieke asielzoekers, maar vond ook dat boerkadraagsters gekort kunnen worden op hun uitkering. Criminele Marokkaanse jongeren moesten ‘vernederd’ worden met een taakstraf, vond hij; het zou hen beter heugen dan een paar dagen cel.

Integriteitscommissie

Als voorzitter sinds 2012 dwong Hans Spekman de PvdA ook naar zichzelf te kijken. De partij was teveel een bestuurderspartij geworden, vond hij. Hij riep PvdA-bestuurders tot de orde: sociaal-democraten horen geen graaiers te zijn. Anders hadden ze niets te zoeken in de PvdA, vond Spekman. Hij stelde een integriteitscommissie in om hierop toe te zien. Ook het hoofdkantoor van de partij moest verhuizen: weg van de sjieke Herengracht in Amsterdam, naar een goedkoop pand in een volkswijk in Amsterdam-West.

Spekmans stijl als voorzitter is dat hij het rechtuit zegt als iets hem niet bevalt

Spekmans stijl als voorzitter is dat hij het rechtuit zegt als iets hem niet bevalt. Iets deugt, of het deugt niet, ‘en dan zegt hij het hardop’, weten ze in de PvdA. Dat geldt meestal voor kwesties over de koers van de eigen partij. Maar hij haalde ook uit naar Geert Wilders, die hij nog kent uit de tijd dat ze beiden als twintigers in de gemeenteraad van Utrecht zaten.

“Wilders is een gevaar voor de democratie”, zei Spekman vorig jaar. De PVV-leider had opgeroepen tot ‘verzet’. Spekman kreeg kritiek dat hij niet zo moest happen. Het kon hem niet schelen. Hij wilde zeggen wat hij vond. Vorig jaar tekende hij nog voor vier jaar bij als voorzitter.

Lees ook: Hierdoor ging het mis bij de PvdA

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie
Spekman mocht als kersverse par­tij­voor­zit­ter op het ledencongres de scherven oprapen

Spekmans stijl als voorzitter is dat hij het rechtuit zegt als iets hem niet bevalt