Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Rutte III zoekt verbinding met de oppositie

Democratie

Wilma Kieskamp

Premier Mark Rutte tijdens het plenair debat in de Tweede Kamer over de regeringsverklaring © ANP

Premier Rutte gaat vanaf dag één op zoek naar steun in de Tweede Kamer voor zijn nieuwe kabinet. 

Eén zin keerde steeds terug, vandaag: ‘Kunnen we samenwerken?’. Het nieuwe kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie is op zoek naar steun van andere partijen in de Tweede Kamer. Dat doet elk nieuw kabinet, maar het kabinet-Rutte III wil er nadrukkelijk zijn missie van maken. De nieuwe coalitie, beloofde premier Mark Rutte, zal de verbinding zoeken, ‘vanuit de lange traditie van samenwerking tussen politieke partijen die Nederland kent’.

Lees verder na de advertentie
De deur van de Trêveszaal staat op een ruime kier

Premier Rutte

Met de regeringsverklaring, vandaag in de Tweede Kamer is de toon gezet voor de komende jaren. De plannen van de nieuwe coalitie mogen dan qua inhoud al bekend zijn, pas in het eerste debat met de voltallige Tweede Kamer is vandaag ook iets duidelijk geworden van de toon en stijl die het nieuwe kabinet wil kiezen. Het debat over de regeringsverklaring geldt als het belangrijkste debat van het jaar, en duurt vandaag nog voort.

Premier Rutte staat vierkant achter zijn regeerakkoord, maar dat is niet in beton gegoten. De oppositie wordt nadrukkelijk uitgenodigd om mee te denken, in ruil voor bredere parlementaire steun voor de kabinetsplannen. “De deur van de Trêveszaal staat op een ruime kier”, aldus Rutte, verwijzend naar de vergaderruimte waar de ministerraad de komende vier jaar de kabinetsplannen voorbereidt.

Vertrouwen

Met slechts 76 zetels in de Tweede Kamer is het kabinet-Rutte III kwetsbaar, en is elke extra steun in de Tweede Kamer welkom. Er speelt daarnaast nog een zwaardere opgave. Het kabinet ziet de ‘samenwerking’ ook als middel om het vertrouwen terug te winnen van de burgers. “Gaan we elkaar wat gunnen of vechten we alleen voor ons eigen gelijk?”, vroeg VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff zich retorisch af.

Voor dat argument is ook de oppositie gevoelig. Het schrikbeeld bij veel partijen is dat het kabinet en de Kamer de komende jaren met een dichtgetimmerd regeerakkoord of politieke gevechten op de millimeter, de kiezers van zich vervreemden.

Een deel van de oppositie reageerde vandaag meteen welwillend op de oproep tot samenwerking. Met name PvdA en SGP, maar ook GroenLinks zien mogelijkheden om het regeerakkoord bij te sturen. “Valt er te praten?”, vroeg PvdA-leider Lodewijk Asscher, die wil dat het kabinet 100 miljoen reserveert voor de wijkverpleging, vanwege de vele ouderen die langer thuiswonen. PvdA, GroenLinks en SP hebben vast een lange lijst wensen neergelegd, van een scherper klimaatbeleid tot meer geld voor de gedupeerden van de aardbevingen in Groningen. Alleen de PVV wijst overleg met het kabinet bij voorbaat van de hand. Wilders kwam met een frontale aanval en noemde premier Rutte ‘de grootste leugenaar van de afgelopen tien jaar’.

SGP tevreden

De oppositiepartijen hopen morgen, bij de tweede dag van het debat over de regeringsverklaring, iets concreets te horen. PvdA-leider Lodewijk Asscher maakte dat duidelijk door al een motie in te dienen over de wijkverpleging, als testcase voor de verstandhouding tussen de nieuwe ‘constructieve oppositie’ die zich voorzichtig begint af te tekenen, en het kabinet. Voor de SGP was vandaag al een dag om tevreden te zijn. Het kabinet maakte bekend dat er geen abortuspil bij de huisarts komt, dat de regels voor echtscheiding niet worden versoepeld en dat de wet op de zondagrust blijft bestaan. De plannen van het vorige kabinet voor die drie onderwerpen, worden ingetrokken.

De deur naar de Trêveszaal staat dan op een ruime kier, hij kan ook zo weer dichtklappen. CDA-leider Sybrand Buma combineerde vandaag een handreiking naar de oppositie met snoeiharde kritiek op diezelfde oppositie. Hij verwijt GroenLinks en de SP dat zij niet wilden regeren maar nu wel inspraak vragen. Vooral Jesse Klaver moest het ontgelden. Die reageerde door te vragen om samenwerking. “Mijn uitgestoken hand is er”.

Lees ook: Rutte zet de deur op een ruime kier voor de oppositie

Deel dit artikel

De deur van de Trêveszaal staat op een ruime kier

Premier Rutte