Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Rutte III kruipt piepend en krakend naar de start

Democratie

Lex Oomkes

Premier Mark Rutte bij aankomst op het Binnenhof waar de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie spreken met informateur Gerrit Zalm. © ANP

Het derde kabinet-Rutte komt er en het zal steunen op de fracties van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. Maar o, wat zijn de laatste loodjes van de formatie zwaar. En o, wat is er, in ieder geval bij een aantal fracties, weinig enthousiasme over deze samenwerking. 

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie kregen de afgelopen weken een aantal teleurstellingen te verwerken. Er is eigenlijk geen geld voor nieuwe wensen en werkgevers en werknemers kwamen niet met het gewenste duwtje in de rug in de vorm van een aantal gezamenlijke hervormingsvoorstellen voor de arbeidsmarkt (en de pensioenen, maar daar wordt nog aan gewerkt). 

Lees verder na de advertentie
Mocht er al enthousiasme zijn geweest over deze coalitie, dan verdwijnt die momenteel als sneeuw voor de zon

Tegelijkertijd begint de buitenwacht ongeduldig te worden. Hoewel deze beoogde combinatie pas vlak voor de zomer aan onderhandelingen begon, wordt door de buitenwacht vanaf 15 maart, de datum van de verkiezingen gerekend. Er wordt honderd dagen onderhandeld met zelfs twee vakantieweken ertussen, terwijl critici gemakshalve van bijna twee honderd dagen uitgaan. Mocht er al enthousiasme zijn geweest over deze coalitie, dan verdwijnt die momenteel als sneeuw voor de zon. 

Achterstand

Het voormalige CDA-Kamerlid Jan Schinkelshoek, in een verder verleden ook woordvoerder van de CDA-fractie en momenteel mede-eigenaar van een public affairs-bureau in het Haagse, had een venijnig commentaar in zijn laatste nieuwsbrief. Zelden is een kabinet met zo’n achterstand begonnen, constateert hij. “Er zijn – na het afhaken van GroenLinks – bijna honderd dagen overheen gegaan om vier partijen bij elkaar te brengen. Maar geen moment heeft dat kwartet enig gevoel van urgentie uitgestraald. Integendeel: op buitenstaanders maakt het een ongehaaste, zelfs ongeïnteresseerde indruk.” Om eraan toe te voegen: “Zoveel ogenschijnlijke onthechting is toch wel bijzonder”. 

Betrokkenen bij de onderhandelingen erkennen dat de laatste loodjes bijzonder zwaar zijn. Mogelijk kan er eind deze week een pakket beleidsvoorstellen naar het Centraal Planbureau om op effecten te worden doorgerekend, maar dat had naar ieders wens al eerder moeten gebeuren. Dinsdag 10 oktober vertrekt de koning voor een staatsbezoek naar Portugal. Beëdiging van het derde kabinet-Rutte zou zeker voor die datum nog mogelijk zijn, maar het wordt moeilijker en moeilijker. 

Ambitie

Dit kabinet kan alleen nog de ongeduldige buitenwacht verrassen met een regeerakkoord dat ambitie uitstraalt, meent een betrokkene, die, zoals steeds en zoals iedereen, alleen vertrouwelijk wil praten. Juist vorige week leek het er een aantal dagen op dat vooral VVD en CDA bij bijvoorbeeld een mogelijke belastinghervorming of een klimaatbeleid helemaal geen ambities hadden. “We worden er niet gelukkiger op. Van de weeromstuit worden D66 en de ChristenUnie nog elkaars bondgenoten”, aldus een goed ingevoerde bron uit het kamp van de beoogde coalitie. Juist die twee partijen leken de grote tegenpolen in deze formatie. Maar na de pacificatie van alle verschillen van inzicht rond medisch-ethische onderwerpen kunnen naar verluidt Gert-Jan Segers (CU) en Alexander Pechtold het beter en beter met elkaar vinden. 

Het momentum rond de formatie ebt weg en de laatste te­gen­stel­lin­gen zijn taaier dan gedacht

Vanuit het CDA-kamp wordt daar tegenovergesteld dat D66 wel allerlei mooie plannen mag hebben rond klimaatbeleid, maar een kosten-batenanalyse ontbreekt. Wat ze voorstellen klinkt leuk, maar we krijgen geen idee of het te betalen is en of de economie en de burger het dragen kunnen, wordt gesteld. 

Het momentum rond de formatie ebt langzaam maar zeker weg en de laatste tegenstellingen zijn taaier dan aanvankelijk gedacht. Zo zijn er geluiden vanaf de onderhandelingstafel dat zelfs de verdeling van ministersposten moeizaam verloopt. Zo zou geen van de vier partijen bereid zijn een minister te leveren voor het door incidenten besmet geraakte ministerie van justitie en veiligheid.

Anders dan na het publiceren van het regeerakkoord van het tweede kabinet-Rutte, toen Mark Rutte en Diederik Samsom als twee dikke vrienden alles kwamen toelichten voor de televisie, zal er nu geen enthousiasme zijn, zo verzekert iemand uit het coalitiekamp. Dit kabinet moet er komen en heeft ook de dure opdracht beleid te voeren dat hout snijdt, wil bij de volgende verkiezingen de trend van de laatste jaren dat getuigenispartijen op de flanken winnen niet doorschieten. Het politieke midden kan dan zo maar de meerderheid kwijtraken.

Lees ook:

Ergernis over duur formatie



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
Mocht er al enthousiasme zijn geweest over deze coalitie, dan verdwijnt die momenteel als sneeuw voor de zon

Het momentum rond de formatie ebt weg en de laatste te­gen­stel­lin­gen zijn taaier dan gedacht