Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Nu Trump solo gaat, zoeken Poetin en Xi dekking bij elkaar

Democratie

Gijs Moes

De Chinese president Xi Jinping bakt een pannekoekje tijdens een bezoek aan het Eastern Economic Forum in Vladivostok. Zijn Russische collega Vladimir Poetin kijkt toe. © AP

Rusland en China zoeken toenadering, militair en economisch. Moet Amerika zich zorgen maken?

Driehonderdduizend Russische militairen gaan de komende dagen oefenen in Siberië, tegen de grens met China en Mongolië. Ze nemen 36.000 tanks mee en talloze andere voertuigen en wapens. Opvallend is dat ook Chinese militairen meedoen. Het is de eerste keer  dat Chinezen deelnemen aan een binnenlandse Russische oefening.

Lees verder na de advertentie

Terwijl de militairen druk zijn met Vostok 2018, ontvangt de Russische president Vladimir Poetin andere leiders uit Oost-Azië in Vladivostok. Zijn collega Xi Jinping is de eerste Chinese leider die deelneemt aan het Eastern Economic Forum, dat Poetin sinds 2015 voorzit. De toenadering van de twee grote buurlanden lijkt compleet.

De toenadering is militair en economisch, maar ook op­por­tu­nis­tisch, want de landen wantrouwen elkaar

Xi zei gisteren tijdens een persconferentie in Vladivostok dat China en Rusland moeten samenwerken tegen protectionisme en de unilaterale aanpak van internationale kwesties. Dat is weinig verhulde kritiek op het beleid van de Amerikaanse president Donald Trump.

Trump maakt zich sterk voor eenzijdige bescherming van Amerikaanse bedrijven en hij trekt zijn land terug uit internationale samenwerking, zoals het geplande handelsakkoord van landen rond de Stille Oceaan, TPP. Trump heeft ook al gespeculeerd over het terugtrekken van Amerikaanse militairen uit Zuid-Korea en Japan.

Blini's en wodka

Nu de Verenigde Staten zo'n solokoers varen, zoeken Rusland en China elkaar op. Dinsdag deden ze dat, na de persconferentie, met blini's (Russische pannekoekjes) en wodka. De echte toenadering is militair en economisch, maar ook opportunistisch, want de landen wantrouwen elkaar.

Moskou kijkt met argusogen naar de Chinese plannen voor een nieuwe zijderoute. De wegen en spoorlijnen die worden aangelegd met Chinees geld, binden landen in Centraal-Azië aan China. Landen als Kazachstan en Tadzjikistan, die tot 1991 onderdeel waren van de Sovjet-Unie.

China kijkt ondertussen wantrouwig naar Rusland, dat nog altijd een zeer sterk leger heeft in verhouding tot zijn afnemende economische gewicht. Onlangs kondigde Poetin zelfs de ontwikkeling aan van nieuwe, extra krachtige en supersnelle kernraketten. Spanningen aan de lange grens tussen China en Rusland waren er vroeger al, in 1969 werd er nog gevochten tussen de twee landen.

Destijds waren beide landen communistisch, maar de broederschap was niet verzekerd. Peking maakte zich los van de grote broer Moskou en korte tijd later zocht het zelfs toenadering tot Washington. Dat leidde tot de historische reis van Trumps voorganger Richard Nixon naar China, in 1972. Nixons minister van buitenlandse zaken Henry Kissinger zag China in de Koude Oorlog als een bondgenoot tegen het Russische gevaar.

Handelsoorlog

Zo strategisch wordt er nu in Washington niet meer gedacht. Trump heeft warme woorden voor zijn grote vrienden Xi en Poetin en er lopen onderzoeken naar contacten tussen zijn campagnemedewerkers en Moskou. Maar intussen zijn de Amerikaanse relaties met zowel Rusland als China slechter dan ze in tijden zijn geweest. Washington heeft in augustus nog nieuwe sancties ingesteld tegen de Russen, bovenop al lopende maatregelen. En met Peking stevent Trump af op een handelsoorlog, door importheffingen op Chinese producten.

Onder die druk zoeken Xi en Poetin dekking bij elkaar, constateerde de Russische politieke analist Dimitri Trenin eerder dit jaar al. Hechte bondgenoten zullen ze ook na deze oefening en economische top niet zijn. Maar tegenwicht bieden aan Trump willen ze wel en wellicht profiteren ze op termijn van een verzwakking op het wereldtoneel van de VS.

Lees ook:

Een handelsoorlog telt niet alleen verliezers

Amerika is de handelsoorlog met China afgelopen juli daadwerkelijk begonnen: de invoerheffingen op Chinese producten zijn van kracht. Dat biedt Aziatische boeren kansen.

Deel dit artikel

De toenadering is militair en economisch, maar ook op­por­tu­nis­tisch, want de landen wantrouwen elkaar