Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

In Cambodja heeft de oppositie geen stem meer

Democratie

Ate Hoekstra

Boeddhistische monniken in gebed bij de historische tempel Angkor Wath, om de 'politieke stabiliteit' te vieren die zou zijn ingetreden nu de oppositie is verboden. © AFP

De enige oppositiepartij van Cambodja is opgeheven. Het land is nu feitelijk een eenpartijstaat.

In Svay Rolum zit de weg vol met gaten. Langs de smalle tweebaansweg staan wat textielfabrieken, een schooltje en een rommelige markt waar vis, groente en vlees wordt verkocht. Brommers, auto's en vrachtwagens volgeladen met textielproducten denderen voorbij en doen het stof hoog opwaaien.

Lees verder na de advertentie

Tan Sokchan (77) woont al ruim veertig jaar in Svay Rolum, een dorp op twintig kilometer afstand van de Cambodjaanse hoofdstad Phnom Penh. Afgelopen juni werd de gepensioneerde rijstboer gekozen tot gemeentehoofd. Het was de allereerste keer dat de mensen hier een oppositielid tot leider verkozen. "Ik wilde de omgeving ontwikkelen", zegt Sokchan. "Ik wilde de zaken verbeteren voor de mensen die hier wonen."

Lang duurde zijn leiderschap niet. Net als 488 andere gemeentehoofden werd Sokchan twee weken geleden gedwongen zijn functie neer te leggen toen Cambodja's hoogste rechtbank de Cambodjaanse Partij van Nationale Redding (CNRP) ontbond. De CNRP is de enige partij die tegenwicht weet te bieden aan premier Hun Sen, die het land sinds 1985 bestuurt. Bij lokale verkiezingen in juni won de CNRP bijna 44 procent van de stemmen.

Beschuldigingen

De ontbinding van de oppositie volgde op de beschuldiging dat partijleider Kem Sokha landverraad heeft gepleegd en van plan zou zijn de regering omver te werpen. Veel Cambodjanen zien het als een politieke beslissing waarbij de rechtbank de instructies van Hun Sen opvolgt. Met het verdwijnen van de CNRP verandert Cambodja feitelijk in een eenpartijstaat. De steeds autoritairdere Hun Sen heeft alle macht.

Net als 488 andere ge­meen­te­hoof­den werd Sokchan twee weken geleden gedwongen zijn functie neer te leggen

Tan Sokchan is diep teleurgesteld over de beslissing van de rechtbank. Het afgezette gemeentehoofd overleefde vele jaren van burgeroorlog, hongersnood en diepe armoede. Hij zag zijn land de vrede omarmen en vooruitgang boeken.

"Ik heb veel zaken in dit land beter zien worden", zegt Sokchan op het erf van zijn dochter, bij wie hij inwoont. "Tegenwoordig hebben veel mensen het stukken beter dan in het verleden, maar politiek hebben we helemaal geen vrijheden meer. Ik begrijp niet dat dit gebeurt. We hebben hier altijd goed samengewerkt met de regerende partij."

Bij veel Cambodjanen leidde het opheffen van de CNRP amper tot verbazing. De afgelopen twee jaar is de repressie in het land al sterk toegenomen. Kritische organisaties worden met sluiting bedreigd, verschillende onafhankelijke media is het zwijgen opgelegd en een groeiend aantal overheidscritici zit achter de tralies of is uit angst het land ontvlucht. Alles moet wijken voor Hun Sen's belangrijkste missie: het winnen van de parlementsverkiezingen in 2018.

De 39-jarige Vuthy Nuon rijdt op een aftandse brommer het terrein af van de E Garment Factory, de textielfabriek waar hij sinds tien jaar werkt. Hij voelt zich bedrogen nu Sokchan is afgezet als gemeentehoofd en er een afgezant van Hun Sen op zijn stoel zit.

"Dit voelt aan als misbruik", vertelt Nuon als hij zijn brommer aan de kant heeft gezet. "Wij hebben in deze gemeenschap voor de oppositie gekozen omdat er veel problemen waren met de regerende partij. Zij beloofden bijvoorbeeld de wegen hier te verbeteren en een nieuwe brug te bouwen. Maar dat is nooit gebeurd en het geld is weg."

Dit voelt aan als misbruik, Sokchan zet zich al jaren in voor de arme mensen hier

Vuthy Nuon, textielarbeider

Sokchan zou volgens de textielarbeider een veel betere leider zijn. Hij bekommert zich namelijk serieus om zijn medemens. "Hij zet zich al jaren in voor de arme mensen hier. Soms gebruikt hij zijn eigen geld om iemand te helpen die juridische documenten nodig heeft."

Kritiek

Het ontbinden van de CNRP leidt tot felle kritiek. Mensenrechtengroep Human Rights Watch noemt het de 'dood van Cambodja's democratie', de Verenigde Staten en de Europese Unie halen in officiële verklaringen hard uit en waarschuwen dat sancties kunnen volgen. Dat zou de Cambodjaanse economie, die sterk leunt op Westers ontwikkelingsgeld en op export van textielproducten naar Europa en de Verenigde Staten, flink kunnen beschadigen.

Prominente oppositieleden roepen ook op tot sancties. De in ballingschap levende oppositieleider Sam Rainsy vergeleek Hun Sen met Robert Mugabe, de Zimbabwaanse leider die onlangs na 37 jaar regeren werd afgezet. "Mugabe is gevallen en het is spoedig de beurt aan Hun Sen, die onacceptabel anachronistisch is geworden", aldus Rainsy tegenover persbureau Reuters.

In Svay Rolum probeert Tan Sokchan hoop te houden voor de toekomst. "Ik heb zelf geen zin meer om actief te zijn in de politiek", verzucht het afgezette gemeentehoofd. "Maar de jongeren zijn sterk van wil. Zij zullen het gevecht niet zomaar opgeven."


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Net als 488 andere ge­meen­te­hoof­den werd Sokchan twee weken geleden gedwongen zijn functie neer te leggen

Dit voelt aan als misbruik, Sokchan zet zich al jaren in voor de arme mensen hier

Vuthy Nuon, textielarbeider