Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het is angstvallig stil in het CDA na de lezing van Buma

Democratie

Lex Oomkes

Lex Oomkes © Maartje Geels
Column

De gezichten bij D66 staan, nu de onderhandelingen met VVD, CDA en ChristenUnie volgens de berichten op hun einde lopen, steeds somberder. De H.J. Schoo-lezing van Sybrand van Haersma Buma vorige week maandag kon er ook nog wel bij. 

Hoe kan Alexander Pechtold zijn achterban nog uitleggen dat er voor Democraten bij deze coalitie nog iets te winnen valt?

Lees verder na de advertentie

Hoe kan Alexander Pechtold zijn achterban nog uitleggen dat er voor Democraten bij deze coalitie nog iets te winnen valt na alle ferme uitspraken, vooral in de verkiezingscampagne, van Gert-Jan Segers en de ideologisch voor het CDA richtinggevende toespraak van Buma?

Het cultureel conservatisme heeft een aantal partijen in de nieuwe coalitie in haar macht. Fijne positie als je die ideologie als vrijzinnige partij aan een meerderheid moet helpen.

Nauwelijks kritiek

Wat erg opvalt aan de lezing van Buma is het gebrek aan weerklank dat zijn lezing kreeg. Geen bijval, maar ook niet of nauwelijks kritiek en al helemaal niet uit eigen kring. Vreemd voor een brede volkspartij, die het CDA toch hopelijk nog steeds ambieert te zijn.

Een centraal punt in de rede van Buma was zijn constatering dat de boze Nederlander niet abnormaal is en zeker geen irrationeel naar het verleden hangend wezen. Hij is een heel gewone Nederlander.

Natuurlijk is de Nederlander in de bouw die boos is dat een Pool zijn baan heeft overgenomen niet abnormaal. Zijn boosheid is eerder rationeel en volstrekt te volgen vanuit het eigenbelang. Dat eigenbelang heeft Buma echter niet nodig. Zijn stelling is dat de boosheid is ingegeven door onzekerheid over identiteit en eigenheid van de Nederlandse samenleving.

De overtuiging van Buma dat de gemeenschapsvormende functie van cultuur, identiteit en omgangsvorm jaren is veronachtzaamd, zijn politieke programma indachtig, logisch, maar op zijn minst voor tegenspraak vatbaar. In een partij als het CDA zou je dat ook verwachten, hoe weinig behoefte aan discussie de partij na het echec rond de samenwerking met de PVV ook heeft. Het is alsof die door iedereen doorleefde en aan het hart gekoesterde cultuur in ieder geval alvast in het CDA al omarmd is.

Nadruk op verscheidenheid

Dit voorjaar verscheen in Christen Democratische Verkenningen, het blad van het wetenschappelijk instituut voor het CDA, een discussie tussen Buma's ideologische rechterhand en mede-onderhandelaar in de formatie, Pieter Heerma, en oud-Kamerlid Jan Schinkelshoek over precies de thema's die Buma in zijn lezing aansneed.

Schinkelshoek legt juist de nadruk op verscheidenheid. Dé Nederlander bestaat niet, laat staan de boze Nederlander. "Is er niet meer behoefte aan een partij -dwars tegen boze witte mannen in - die de verbinding zoekt, mensen niet uitsluit, maar insluit, die investeert in sociale samenhang?, vraagt Schinkelshoek zich af. Om daar minzaam aan toe te voegen dat we onderwijl natuurlijk uit volle borst het Wilhelmus zingen.

'Is er niet meer behoefte aan een partij -dwars tegen boze witte mannen in - die de verbinding zoekt, mensen niet uitsluit, maar insluit, die investeert in sociale samenhang?'

Buma brengt het CDA in sociaal-conservatieve hoek en Heerma gaf daarvoor in die discussie al de argumenten. "Conservatieven....hebben liefde voor wat zich in de loop van de eeuwen heeft uitgekristalliseerd door het gemeenschappelijk handelen van mensen", aldus Heerma.

Zowel Heerma als Buma hebben kennelijk afscheid genomen van het idee dat wat uitgekristalliseerd is voor de één (of de ene groep) iets heel anders zou kunnen zijn dan voor de ander (of voor de andere groep). Dergelijk monolithisch denken mag voor het CDA toch uniek heten.

Lees ook: Buma ontpopt zich als een Trump-light

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Hoe kan Alexander Pechtold zijn achterban nog uitleggen dat er voor Democraten bij deze coalitie nog iets te winnen valt?

'Is er niet meer behoefte aan een partij -dwars tegen boze witte mannen in - die de verbinding zoekt, mensen niet uitsluit, maar insluit, die investeert in sociale samenhang?'