Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Geen enkel Europees land wil het voortouw nemen in het migratiebeleid

Democratie

Christoph Schmidt

Een groep Syrische vluchtelingen bereikt Hongarije vanuit Servie. © ANP

Er zit weinig schot in de plannen voor ‘regionale ontschepings-platforms’ en ‘gecontroleerde centra’. Geen enkel land wil het voortouw nemen.

Als het met de stok niet lukt, dan maar met de wortel. Nog relatief kort geleden (mei 2016) stelde de Europese Commissie voor om landen die weigeren asielzoekers op te nemen (via de verplichte herverdeling met landelijke quota) een boete op te leggen van een kwart miljoen euro per asielzoeker. In het commissievoorstel van vandaag krijgt een land juist zesduizend euro per asielzoeker als het die vrijwillig opneemt. Het kan verkeren in het Europese asiel- en migratiebeleid: van verplicht naar vrijwillig, van boete naar beloning.

Lees verder na de advertentie

Of deze ommezwaai het vastgelopen migratiebeleid vlot kan trekken, is de vraag. Het beloningsidee van zesduizend euro per asielzoeker is onderdeel van voorzichtige voorstellen van de Europese Commissie voor ‘gecontroleerde centra’ binnen de EU en ‘regionale ontschepingsplatforms’ erbuiten, twee begrippen die eind vorige maand hun intrede deden tijdens de Europese top.

De 28 regeringsleiders waren toen tot diep in de nacht aan het bakkeleien over deze nieuwe instrumenten, die de irreguliere migratie tot staan moeten brengen. Hoe die opvangfaciliteiten eruit zouden zien en in welke landen ze moesten komen, wisten ze zelf ook niet. De bal werd bij de Europese Commissie gelegd: die moest maar met een werkbaar voorstel komen.

Handreiking

De commissie zegt het niet hardop, maar impliciet luidt haar boodschap aan de lidstaten: hier hebben jullie de bal weer terug, want met deze vage opdracht kunnen we niet zo veel.

Het meest concreet is de Brusselse handreiking over de gecontroleerde centra in de EU, waarvan alle 28 landen vinden dat ze er moeten komen, als het maar niet in hun eigen land is. In deze centra moet binnen twee maanden worden besloten over een asielaanvraag, waarna de migrant wordt overgebracht naar een welwillend EU-land (dat daarvoor dus zesduizend euro krijgt) ofwel wordt teruggestuurd naar het land van herkomst.

De commissie trekt royaal de portemonnee en heeft alle soorten experts klaarstaan om direct naar die centra te sturen

Zo’n centrum zou na twee maanden kunnen verdwijnen of worden verplaatst naar een ander land. Dit systeem moet ook een einde maken aan wat de ‘secundaire bewegingen’ worden genoemd: migranten die door verscheidene EU-landen reizen tot aan hun favoriete bestemming.

De commissie trekt royaal de portemonnee en heeft alle soorten experts klaarstaan om direct naar die centra te sturen. Het enige dat een EU-land hoeft te doen, is een locatie ter beschikking stellen.

Aalmoes

Toch heeft nog geen enkel land zijn vinger opgestoken, ook vandaag niet. De Italiaanse minister van binnenlandse zaken, Matteo Salvini van de populistische Lega-partij, maakt gehakt van het commissievoorstel. “We hebben geen behoefte aan aalmoezen. Elke asielzoeker kost de Italiaanse belastingbetaler tussen de veertig- en vijftigduizend euro. Brussel kan zijn liefdadigheid bij zich houden. We willen geen geld, maar waardigheid.”

De uitwerking van de regionale ontschepingsplatforms blijft vaag, ook in de commissievoorstellen. Volgens een betrokken EU-functionaris is er nog geen contact geweest met een ‘derde land’ (met name in Noord-Afrika) waar die aankomstfaciliteiten zouden moeten komen. Dat kan pas als de EU het intern eens is over de randvoorwaarden.

Woensdag spreken de EU-ambassadeurs van de 28 landen voor het eerst over de commissie-ideeën. Komende maandag doet zich voor de Noord-Afrikaanse landen de eerste gelegenheid voor om zich over de nieuwe Europese migratiekoers uit te spreken. Dan is er in Genève overleg tussen VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR, de Internationale Organisatie voor Migratie, de EU en alle betrokken landen rond de Middellandse Zee.

Maar verwacht niet dat er voor de herfst iets concreets zal worden besloten, tempert de EU-functionaris de toch al niet hooggespannen verwachtingen.

Lees ook:

Verdeeldheid en paniekpolitiek frustreren het migratiebeleid

De rijke westerse wereld maakt een wanhopige indruk als het gaat om het indammen van migratie van zuid naar noord, schreef Trouw onlangs in een commentaar.  

Laat nationaal egoïsme rond migratie los en voorkom einde EU

Een fatale klap dreigt er voor de Europese Unie als de lidstaten geen manier vinden om de stroom immigranten en asielzoekers in te dammen. Dat stelt Antonio Tajani, voorzitter van het Europees Parlement. Tijd voor een reële strategie.

Deel dit artikel

De commissie trekt royaal de portemonnee en heeft alle soorten experts klaarstaan om direct naar die centra te sturen