Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Een beetje politicus weet van de ergste nederlaag nog een glorieuze zege te maken

Democratie

Nicole Besslink

Ook voor CDA-leider Buma ging het 'fantastisch'. © ANP
Plein 2

Wat er ook gebeurt, taart zal er komen. Dat was vorige week zo ongeveer de afspraak bij politieke partijen op de dag na de gemeenteraadsverkiezingen.

Lopend langs de fractiekamers leek het alsof alle gevestigde partijen een daverende overwinning hadden geboekt. Zo werd CDA-leider Sybrand Buma voor draaiende camera's onder luid applaus en gejoel van zijn fractiegenoten onthaald, waarna iedereen zijn tanden in een stuk vlaai kon zetten. Het beeld: het gaat hier fantastisch.

Lees verder na de advertentie
Hoeveel rode exitpolls er ook achter elkaar in beeld verschenen, de stemming bij de PvdA was niet stuk te krijgen

Detail: het CDA ging terug van 14,3 naar 13,3 procent van de stemmen. Het bleef de VVD net voor en kon zich daarmee, opnieuw, uitroepen tot grootste landelijke partij - zij het de kleinste grootste landelijke partij na raadsverkiezingen ooit. Die zaken deden er op de day after allemaal niet toe. "Ik vind het heel fascinerend om te zien hoe het CDA overeind gebleven is, ook in gemeenten waar heel veel nieuwe partijen meedoen", zei Buma. "De versplintering heeft niet zoveel vat op het CDA."

Zilver

Zo regisseerden wel meer partijen die dag een interessant beeld voor de buitenwereld. Neem D66, dat van 11,9 naar 8,9 procent terugviel (en geen taart op tafel zette maar paaseitjes). De democraten bleven daarmee ver achter bij de VVD én het CDA, met wie ze vorig jaar nog in een spannende tweestrijd waren verwikkeld. Oftewel: D66 werd landelijk derde, de lokalen meegerekend vierde. Toch wist partijleider Alexander Pechtold die boodschap te brengen alsof D66 tweede was geworden: "Natuurlijk wilden we het goud behouden, maar het zilver is op heel veel plekken bereikt."

Minstens zo surreeël ging het eraan toe bij de PvdA, de partij die inmiddels zelfs van een stevig verlies een feestje weet te maken. De stemming was niet stuk te krijgen in de Amsterdamse club Akhnaton, hoeveel rode exitpolls er ook achter elkaar in beeld verschenen. Partijleider Lodewijk Asscher en de Amsterdamse lijsttrekker Marjolein Moorman werden die avond op het podium als helden onthaald en bejubeld: 'Lo-dewijk!' en 'We want Moor!'. Een kwart minder stemmen dan vier jaar geleden? Nee hoor, de PvdA ziet dat anders: een paar procent meer dan vorig jaar. Hoera!

In extase

Niet alleen de verliezers wisten de uitslag op een frappante manier te presenteren, ook een lokale winnaar als GroenLinks baarde opzien. In dit Kamerzaaltje eveneens taart op tafel en fractiegenoten die hun vingers blauw roffelden bij binnenkomst van partijleider Jesse Klaver. Hun partij kreeg 8,5 procent van de stemmen. Dat is weliswaar ruim drie procent meer dan vier jaar eerder, maar iets minder dan de 9,1 procent bij de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar. Dat terwijl Klaver zich van tevoren openlijk tot doel had gesteld beter te scoren dan in 2017.

Verwarring zaaide ook VVD-leider Mark Rutte, die op ver­kie­zings­avond zo zeker was van zijn zaak

Die uitspraak leek Klaver op een wolk van extase en omringd door tv-camera's even vergeten. "Ik was ervan overtuigd dat we een mooie uitslag zouden neerzetten. Maar dat we dít zouden halen, nog beter presteren dan vorig jaar, en dat we niet alleen in de grote steden zo groot zijn geworden, maar dat we ook in Culemborg en Helmond de grootste zijn geworden, dat is het bewijs dat de verbreding van GroenLinks definitief is ingezet."

De journaalkijker zal de percentages niet op schoot hebben gehad, maar uw Plein 2-redactie bleef verward achter.

Verwarring zaaide tot slot ook VVD-leider Mark Rutte, die op verkiezingsavond zo zeker was van zijn zaak, dat hij nog voor middernacht voorspelde dat zijn partij 'voor het eerst bij raadsverkiezingen de grootste partij van Nederland' zou gaan worden. Haagse bluf zou dat blijken, al bleven de christendemocraten de liberalen slechts 2872 stemmen voor. Au? Pijnlijk? Uitglijder? Nee hoor, Rutte deed een dag later alsof hij z'n voorspelling alweer was vergeten: "Het is geen tegenvaller, want de uitslag is heel mooi en ik gun het het CDA zeer."

Hoe electoraal verlies te verpakken

1. "We kunnen de komende periode doorbouwen." - Lilian Marijnissen (SP)

2. "Het herstel begint, maar we zijn er nog niet." - Lodewijk Asscher (PvdA)

3. "We hebben ingeleverd, maar wel een plek op het podium." - Alexander Pechtold (D66)

De belangrijke en minder belangrijke bijzaken in politiek Den Haag, beschreven door de parlementaire redactie van Trouw. U vindt het hier.

Alles over de gemeenteraadsverkiezingen, nieuw en oud, vindt u in dit dossier.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

Hoeveel rode exitpolls er ook achter elkaar in beeld verschenen, de stemming bij de PvdA was niet stuk te krijgen

Verwarring zaaide ook VVD-leider Mark Rutte, die op ver­kie­zings­avond zo zeker was van zijn zaak