Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De 'strijd tegen populisme' houdt lokale verkiezing in haar greep

Democratie

Wilma Kieskamp

De lijsttrekkers Jesse Klaver (GroenLinks) en Tunahan Kuzu (DENK) luisteren naar Thierry Baudet (Forum voor Democratie) en Alexander Pechtold (D66) tijdens het debat in De Balie in Amsterdam. © ANP

Als enige komt D66 met een lándelijk thema: Pechtold gaat het populisme van Baudet en zijn FvD te lijf.

De verkiezingscampagne voor de gemeenteraden gaat vandaag de 'hete fase' in, met het eerste NOS-debat tussen beeldbepalende politici. En wie zitten er achter de microfoon? Toch weer elf landelijke kopstukken, allen partijleiders. Het hadden er zelfs dertien kunnen zijn, maar Geert Wilders (PVV) en Thierry Baudet (FvD) hebben afgezegd voor het radiodebat. De Haagse kopstukken moeten dit keer wel een deel van hun spreektijd afstaan aan politici van lokale partijen. Van hen zijn er vier uitgenodigd voor het debat.

Lees verder na de advertentie

Zonder de bekende gezichten van Mark Rutte, Lilian Marijnissen of Alexander Pechtold gaat het nog steeds niet in campagnetijd. Ook niet nu de lokale verkiezingen steeds meer worden gedomineerd door lokale partijen, die in hun gemeente soms groter zijn dan welke landelijke politieke groepering ook.

Pechtold treedt bij de verkiezingen nadrukkelijk naar voren met een landelijk thema

Dilemma

De campagnestrategen staan voor een dilemma: een te grote rol voor landelijke kopstukken en landelijke thema's past niet meer, maar alles overlaten aan de lokale afdelingen willen ze ook niet. Dat bleek al uit de voorbereiding van het NOS-debat. De loting was bijna zo officieel als bij de Uefa, met gekleurde balletjes en landelijke vertegenwoordigers van alle partijen die op een rijtje toekeken of alles eerlijk verliep.

Tot vandaag leken de meeste partijen nog terughoudend. VVD-leider Rutte ging op zaterdagen het land in, maar beperkte zich tot selfies maken met voorbijgangers. Het CDA stuurde ministers naar Brabant, maar niet partijleider Buma. Al iets prominenter was de rol van Lilian Marijnissen, die via een hologram in vier zaaltjes tegelijk een speech hield.

Er is één duidelijke uitzondering: D66-leider Alexander Pechtold treedt bij de verkiezingen voor de gemeenteraden nadrukkelijk naar voren met een landelijk thema. Hij wil "de strijd tegen het populisme voeren", kondigde hij afgelopen zaterdag aan op het partijcongres.

Aanvankelijk hadden bij het NOS-debat van vandaag Pechtold en Baudet met elkaar in debat zullen gaan. Maar de tweestrijd tussen D66 en FvD is in korte tijd al zo hevig ontbrand, dat de leider van Forum voor Democratie boos het radiodebat heeft afgezegd.

Het lijkt op de eerdere tweestrijd tussen D66 en de PVV, die zo lang de landelijke politiek bepaalde

Voortwoekeren

D66 zoekt de confrontatie met Forum voor Democratie, een partij die deze verkiezingen maar in één gemeente meedoet. Alexander Pechtold ontkent dat het campagnestrategie is om de pijlen op Baudet te richten. Volgens D66 is Baudets opkomst nu een van de belangrijkste thema's. "Het gedachtengoed van de rechts-radicalen woekert voort. We hebben een grote opdracht. Met gebogen hoofd wachten totdat de discriminatie en het geschreeuw overwaaien, is een teken van zwakte", opende Pechtold de missie op het D66-verkiezingscongres. Hij kreeg applaus van de leden, net als D66-vicepremier Kajsa Ollongren, die al eerder de strijd aanbond met de nieuwe tegenstander. Zij noemde Baudet een gevaar voor 'de kernwaarden van Nederland'.

Het lijkt op de eerdere tweestrijd tussen D66 en de PVV, die zo lang de landelijke politiek bepaalde. Pechtold haalt nu uit die eerdere strijd zelfs zijn motivatie: "Bij Wilders waren we te laat", zei hij aan tafel bij tv-programma 'Pauw'. Ook bij omroep WNL benadrukte hij het nog eens: D66 wil de opkomst van Forum voor Democratie in de kiem smoren.

Bij de landelijke verkiezingen, vorig jaar, speelden zulke confrontaties minder een rol, ook omdat Geert Wilders van de PVV toen nauwelijks campagne voerde en FvD pas voor het eerst meedeed.

'NOS-radio-onzin'

Wilders zelf is vandaag bij het radiodebat een van de grote afwezigen. Niet omdat hij vindt dat lokale kopstukken het woord moeten doen over de gemeenteraden, maar omdat hij niet wil meewerken aan de 'NOS-radio-onzin'. Hij is wel bij het tv-debat van de NOS, op de avond voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dan worden alle Haagse partijleiders verwacht. Geen van hen wil die finale missen.

Lees meer over de gemeenteraadsverkiezingen in dit dossier.

Deel dit artikel

Pechtold treedt bij de verkiezingen nadrukkelijk naar voren met een landelijk thema

Het lijkt op de eerdere tweestrijd tussen D66 en de PVV, die zo lang de landelijke politiek bepaalde