Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De SPD stapt in bij Merkel IV, maar toont weinig euforie

Democratie

Wilfred van de Poll

Interim-partijvoorzitter Olaf Scholz straalde weinig enthousiasme uit toen hij een toelichting gaf op de stemming van de SPD-leden. © AP

De SPD-leden zijn akkoord met regeren met de christen-democraten. Daarmee is de grote Duitse coalitie eindelijk een feit. 

De opluchting is bij velen groot. Bij Angela Merkel en haar partijgenoten: ‘Aan het werk nu!’, twitterde een uitgelaten Peter Altmaier (CDU), binnenkort minister van economische zaken in Merkel IV. Bij regeringschefs in Parijs en Brussel, waar men ongeduldig wachtte op een nieuwe regering in het belangrijkste EU-land. En vooral bij de SPD-leiding.

Lees verder na de advertentie

Een nee had de partij in buitengewoon onrustig vaarwater gebracht: opnieuw zou strijd uitbreken om de macht, en er zouden waarschijnlijk nieuwe verkiezingen komen terwijl de partij in de peilingen op het laagste niveau ooit staat.

Met al te duidelijke euforie zou men de tegenstanders van deelname nog verder van zich afstoten

Toch was van euforie niets te merken toen interim-partijvoorzitter Olaf Scholz zondagochtend de uitslag van commentaar voorzag. Zijn toon was emotieloos, haast alsof hij ‘op een begrafenis’ sprak, zoals omroep ZDF het omschreef. Ook andere Duitse media verbaasden zich over het gebrek aan enthousiasme. “Waar blijft de geestdrift?”, vroeg Bild Zeitung zich af. “Vreugde was er alleen binnenskamers.”

Het toont, zo vermoeden commentatoren, de aangeslagen staat van de SPD, die na de historisch slechte verkiezingsuitslag in september maanden van innerlijke strijd achter de rug heeft. Ja, twee derde stemde voor – maar de tegenstanders hebben buitengewoon fel campagne gevoerd. Met al te duidelijke euforie zou men die nog verder van zich afstoten.

De partijtop benadrukte nu de eensgezindheid binnen de SPD. Door de discussie over de nieuwe regering is men binnen de SPD ‘naar elkaar toegegroeid’, zei Scholz zondagochtend. “We blijven samen”, vond ook Andrea Nahles, die in april Martin Schulz wil opvolgen als partijleider.

De steun voor regeringsdeelname is bij de SPD-basis kleiner dan de vorige keer, in 2013, toen ook gestemd werd over meedoen met een grote coalitie. Toen werd bij het bekendmaken van de uitslag nog ‘gejubeld’, aldus de Süddeutsche Zeitung: 76 procent van de leden was voor. De opkomst was bij beide keren ongeveer even hoog: 78 procent.

Nieuwe verkiezingen

Toch was de steun breder dan verwacht. Voor sommige ja-stemmers was het regeerakkoord en de voor de SPD riante ministerpostenverdeling een reden om voor te stemmen. SPD-lid Fritz Pieper (29) uit Hamburg in de Süddeutsche Zeiting: “Ik spring geen gat in de lucht, maar ik ben toch opgelucht dat de grote coalitie er komt. (...) Ik vind die bovendien inhoudelijk gezien helemaal niet zo slecht. In het regeerakkoord zitten een paar goede, sociaal-democratische punten.”

Ik spring geen gat in de lucht, maar ik ben toch opgelucht dat de grote coalitie er komt

SPD-lid Fritz Pieper

Zijn belangrijkste reden was vermoedelijk een andere: bij een ‘nee’ zou het op nieuwe verkiezingen zijn uitgelopen en dan zou de SPD ‘waarschijnlijk nog dieper zijn gevallen’. Zo duidt ook commentator Stefan Reinecke in de Tageszeitung de uitkomst van de stemming. De SPD heeft ja gestemd ‘uit angst’: “Liever nog een keer Merkel dan verantwoordelijk te zijn voor de historische ramp bij nieuwe verkiezingen zwakker te worden dan de rechts-populisten.” De SPD-leden hebben ‘staatkundige verantwoordelijkheid’ getoond, constateert Daniel Friedrich Sturm van Die Welt: ze kozen ‘eerst het land, dan de partij’.

De uitslag betekent ook niet per se dat de partij nu zelf tot rust komt. De jonge Kevin Kühnert, die het tegenkamp aanvoerde, zei dat hij zal blijven strijden voor de vernieuwing van de SPD. Hij zal de nieuwe regering ‘op de vingers’ kijken en ervoor zorgen dat er ‘eindelijk weer politieke strijd in deze partij en in deze samenleving plaatsvindt’. De SPD moet meer zijn ‘zoals de afgelopen weken’ en minder ‘zoals de afgelopen jaren’.

Lees ook:

Kanselier Merkel draagt 'mini-Merkel' Annegret Kramp-Karrenbauer voor als secretaris-generaal van de CDU.

Kevin Kühnert, de jonge aanvoerder van het nee-kamp bij de Duitse SPD kon het politieke lot van Angela Merkel bezegelen. Als voorzitter van de jongerenafdeling van de SPD voerde hij campagne tegen deelname aan het vierde kabinet-Merkel.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Met al te duidelijke euforie zou men de tegenstanders van deelname nog verder van zich afstoten

Ik spring geen gat in de lucht, maar ik ben toch opgelucht dat de grote coalitie er komt

SPD-lid Fritz Pieper