Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Zo rijdt hij de wereld rond, zomaar in zijn blote...

Cultuur

Peter-Arno Coppen

De gebroeders Ko © Herman Wouters
Taal

Het carnavalsrepertoire bevat, behalve klassieke liefdesliedjes en drinkliederen, ook liedjes die je nog het vriendelijkst als 'ondeugend' kunt benoemen (en die trouwens door zuidelijke cultuurminnaars niet zo gewaardeerd worden). Tot die categorie behoort 'Dochter van de groenteboer' van de Gebroeders Ko en Gerard Joling.

Hoewel het lied niet uitblinkt in een rijke en gevarieerde lyriek, zit er wel iets van een taalkundig principe in: het lied speelt met de onwillekeurige verwachtingen die wij construeren van wat het volgende woord in de zin zal. U miste misschien 'zijn' in de vorige zin, want dat had u verwacht. Het lied van de gebroeders Ko doet hetzelfde in het refrein 'Zij is de dochter van de groenteboer, maar vele mannen die noemen haar een', en dan gaat het verder met een langgerekt 'ho.'

Lees verder na de advertentie

Dat 'ho' is een beetje een zwaktebod, want gewoonlijk wordt die verwachting sterker gefrustreerd. Zo zingt Arie Ribbens 'Willem greep Marietje van achter bij haar schouders', terwijl de vorige regel eindigde op 'verdorsten.' Het ook in de context verwachte rijmwoord wordt hier volledig genegeerd.

Joke, stop toch met koken

Creatiever waren De Leidse Sleutelgaten in het lied 'Joke, stop toch met koken', waarin het rijmwoord na 'Kom uit de keuken, want ik wil gezellig samen met je' half wordt ingelost met het vervolg 'neutronenbommenstickers op mijn nieuwe tas gaan plakken.'

Iets onschuldiger, maar in feite hetzelfde principe is natuurlijk het bekende kinderliedje 'Constant heeft een hobbelpaard, zonder kop en zonder staart, zo rijdt hij de wereld rond, zomaar in zijn blote' en dan begint het liedje weer opnieuw.

In de taalrubriek worden grammaticale geschillen, etymologische enigma's en andere taaltwijfels voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Gisteren wees @taalprof Coppen ook een taalkundig grapje aan in 'Er staat een paard in de gang'.

Deel dit artikel