Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Verkrachting in film schokt Cannes

Cultuur

Belinda van de Graaf

Review

De film die de meest verhitte discussies hier in Cannes op gang heeft gebracht, is een ware helletocht door hedendaags Parijs, ingenieus gecomponeerd, woedend van toon en gemaakt door het 38-jarige Franse talent Gaspar Noé.

'Irréversible' is een Gouden Palm-kandidaat bij uitstek. Geruchten over een schandaalsucces in Cannes met een negen minuten durende verkrachtingsscène waren de film al vooruit gesneld. Een Franse glossy met de beeltenis van hoofdrolspeelster Monica Bellucci op de cover, wist bij voorbaat al te melden dat Noés nieuwste film een schok zou veroorzaken.

'This film may contain scenes that could disturb some of the spectators', luidde de begeleidende tekst in het programmaboekje van het festival. Weglopers waren er echter nauwelijks. Een man verborg zijn hoofd in zijn schoot en een vrouw fluisterde 'Jesus Christ!', maar de hypnose won uiteindelijk van de ontzetting.

Het in omgekeerde volgorde vertelde verhaal, dat begint met de gruwelijke afslachting van hoofdrolspeler Vincent Cassel en dat vervolgens scène per scène de voorafgaande gebeurtenissen toont, is op te vatten als een woedende, volkomen compromisloze equivalent van Kubricks zwanenzang 'Eyes wide shut'. Het acterende echtpaar Vincent Cassel en Monica Bellucci treedt min of meer in de voetsporen van het acterende echtpaar Tom Cruise en Nicole Kidman. Waar Kubrick vooral refereerde aan de droom, daar biedt Noé een gruwelijke nachtmerrie die voortgestuwd wordt door de decadente cocaine-trip van een hippe, overspelige Parijzenaar (Cassel) die na de afgrijselijke verkrachting van zijn vriendin (Bellucci) als een dolle hond op wraak zint en als zodanig in een surreële hel belandt.

'Irréversible' draait evenals Noé's vorige film 'Seul contre tous' om de schrijnende verschillen tussen arm en rijk in Frankrijk. De werkloze paardenslager die in 'Seul contre tous' in een sociaal en economisch geruïneeerd landschap op drift raakte, was vóór alles het product van een verkilde samenleving. De voormalige film- en filosofiestudent Gaspar Noé refereerde bij het verschijnen van 'Seul contre tous' al aan het groeiende racisme en anti-semitisme in Frankrijk. Hij noemde het in deze krant 'een land van camemberts en collaborateurs'.

Het is spannend wat de Pasolini van Parijs, zoals Noé wordt genoemd, hier in Cannes te wachten staat. Alle ogen zijn gericht op David Lynch, die als juryvoorzitter wel eens een lans zou kunnen breken voor Noé's confronterende en oprechte woede. Andere films die aanstaande zondag hoge ogen kunnen gooien zijn het tragi-komische 'Intervention divine' van de Palestijnse filmmaker Elia Suleiman en 'The man without a past', het kleine Finse juweel van Aki Kaurismaki dat hier duidelijk een van de favorieten is.

Alexander Sokoerov zou met 'Russian Ark' wel eens in aanmerking kunnen komen voor de regieprijs. Hij ondernam met cameraman Tilman Buettner een wonderlijke reis door de Hermitage. In een lang, spectaculair shot van negentig minuten dwalen we langs de rijke kunstcollectie en de Russische geschiedenis. Adembenemend mooi.

Ondanks wat tegenvallers (denk aan 'Punch-drunk love' van Paul Thomas Anderson) heeft Cannes 2002 een bijzonder rijke oogst. Er werd dit jaar veel sociale ellende aan de kaak gesteld, maar er waren ook opvallend veel goddelijke ingrepen waarbij de liefde zich openbaarde in de gestalte van een engel. Exemplarisch is de scène waarin Jack Nicholson in 'About Schmidt' zijn overleden echtgenote toespreekt en zich daarbij richt tot de sterrenhemel. Jack Nicholson zou als Mr. Schmidt, de ronddolende gepensioneerde, wel eens met de prijs voor de beste acteur kunnen gaan strijken. Enige concurrentie valt te verwachten van de Italiaanse acteur Sergio Castellitto in 'lOra di religione'. Zoals veel van zijn collega-acteurs ontmoet Castellitto als de beminnelijke opvolger van Marcello Mastroianni een engel in de gestalte van een vrouw. Het is een mannelijke fantasie die in een door mannen geregeerde competitie de toon aangeeft, en het is de acteur die als vanouds de handeling voortdrijft. Dat is waarschijnlijk ook de reden waarom er nauwelijks een kandidate voor de beste actrice naar voren is gekomen. Vrouwen zijn engelen in overwegend keurige bijrollen.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie