Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Vergeef me, lezer, opnieuw ga ik het over Daniele Gatti hebben

Cultuur

Peter van der Lint

De hoes van de laatste cd van het KCO en Gatti © -
Klassiek & zo

Vergeef me, lezer, dat ik in deze kolommen voortdurend op dezelfde pauk zit te meppen. Want ja, opnieuw gaat het hier over Daniele Gatti, de op staande voet ontslagen chef-dirigent van het Koninklijk Concertgebouworkest (KCO). 

Vanwege de oorverdovende stilte bij de direct betrokkenen - het KCO noch Gatti zelf heeft sinds de #MeToo-explosie op 2 augustus een nadere toelichting willen geven - is het lawaai bij de 'omstanders' alleen maar toegenomen. Ketelmuziek, speculaties, roddels en achterklap, want zo gaat dat nu eenmaal als er een groot 'geheim' rondwaart.

Lees verder na de advertentie

Vrijdag was de feestelijke 'RCO Opening Night', het officiële begin van het concertseizoen dat sinds een paar jaar met een blacktiegala wordt gemarkeerd. Gatti zelf had het Italiaans getinte programma zullen dirigeren. Ik ben er niet geweest. 

Gesloten bubbel

De sfeer bij de twee zomerconcerten in augustus was vreemd. Waar je voorheen hartelijke en luchtige gesprekjes in de wandelgangen kon hebben met leden van de staf, waren dat nu onhandige, vluchtige ontmoetinkjes die knetterden van spanning en ongemak. En dat wat je juist totaal wilde vermijden, gebeurde toch: tijdens die concerten scande ik zorgvuldig de musici op het podium. Wie zouden het zijn?

Voor die musici moeten het trouwens zware tijden zijn. In hun vakantie werden zij geconfronteerd met het 'unanieme besluit' van bestuur en directie om Gatti per direct te ontslaan, én kregen ze meteen een spreekverbod. 

Alsof men alvast wilde beginnen met het grote uitgummen van Gatti's erfenis

Ze zitten noodgedwongen in die gesloten bubbel die door hun werkgever is gecreëerd, kunnen er niet uitbreken. De roep om meer openheid zou inmiddels ook uit hun gelederen geklonken hebben. Na een paar gesprekken zou de aanvankelijke interne kritiek op directie en bestuur zijn afgenomen.

Zo was er deze week ook commotie over de laatste cd die het orkest op het eigen label met de chef-dirigent uitbracht: de Vierde symfonie van Mahler. Even ging het gerucht dat de levering van die cd gestopt zou worden. Alsof men alvast wilde beginnen met het grote uitgummen van Gatti's erfenis. 

Benieuwd hoe het orkest en de geschiedenis uiteindelijk met die erfenis zullen omgaan. Opnamen van het orkest uit een ver verleden, met eveneens omstreden dirigenten als Mengelberg en Van Kempen, zijn gewoon verkrijgbaar en worden geroemd om hun muzikale kwaliteit.

Propaganda

Tot zover de geruchten. Op 11 oktober dirigeert Gatti 'gewoon' het Symfonieorkest van de Beierse Omroep, het orkest waar Mariss Jansons, Gatti's voorganger in Amsterdam, nog steeds chef is. Overigens zegde Jansons deze week zijn optredens met het KCO (toevallig ook beginnend op 11 oktober) af wegens gezondheidsredenen. Voor Jansons vond het KCO een vervanger in Gianandrea Noseda, ooit assistent van Valery Gergjev.

De ooit zo omstreden Gergjev, die een tijdlang onder vuur lag om zijn steun aan president Poetin; die de Russische president 'hielp' bij zijn inname van Zuid-Ossetië door er de Zevende symfonie van Sjostakovitsj te dirigeren - je moet maar durven; die geen afstand nam van Poetins omstreden wet tegen propaganda voor homoseksualiteit; die Poetin steunde toen die de Krim inlijfde. Gergjev leidt nu gewoon zijn festival in Rotterdam en verlengde onlangs nog zijn contract in München. Het ene vergrijp is kennelijk het andere niet.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek. Lees hier zijn hele dossier.

Lees ook:

Muziek met een zoen van dirigent Daniele Gatti

'Over twee weken ligt er langs het Concertgebouw waarschijnlijk weer een lange paarse loper. Geen rode dus, maar een paarse,' schrijft Peter van der Lint.

Deel dit artikel

Alsof men alvast wilde beginnen met het grote uitgummen van Gatti's erfenis