Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Timmer het Stedelijk niet dicht met regeltjes, anders komt het nooit meer goed

Cultuur

Henny de Lange

© ANP

Hoe het er de afgelopen jaren aan toeging in de top van het Stedelijk Museum in Amsterdam verdient niet de schoonheidsprijs. Maar komt het ooit weer goed?

Een voorzitter van de raad van toezicht die alles goedkeurde wat de directeur deed. Die niet informeerde naar de bijverdiensten uit haar bijbanen. Laat staan dat hij erover sprak met de andere toezichthouders, die overigens ook niet verder vroegen. En een directeur die zelf ook niet transparant was over een bedrag van 860.000 euro dat ze had gekregen van een kunstverzamelaar voor haar advieswerk, uitgevoerd voordat ze naar Amsterdam kwam

Lees verder na de advertentie

Dit alles bleek deze week uit het rapport dat twee onderzoekers schreven in opdracht van de gemeente Amsterdam over de top van het Stedelijk Museum. Aanleiding was het ontslag van directeur Beatrix Ruf, afgelopen oktober, na publicaties in NRC over vermeende belangenverstrengeling. Ze zou veel geld verdienen met haar eigen kunstadviesbedrijf, dat ze had naast haar baan als museumdirecteur. 

De onderzoekers vinden het 'verwijtbaar' dat directeur Ruf de 'ongeschreven regels van goed bestuur' heeft overtreden

Uit het onderzoek blijkt dat daarvan geen sprake  was, al had Ruf wel transparanter moeten zijn over haar bijverdiensten. De onderzoekers vinden het 'verwijtbaar' dat ze de 'ongeschreven regels van goed bestuur' heeft overtreden. De raad van toezicht liet het ook allemaal gebeuren. Het schortte aan toezicht en ook het optreden van de toezichthouders na de belastende publicaties was 'ongelukkig'. Zonder eerst de resultaten van een onderzoek naar de aantijgingen af te wachten, zette de raad Ruf onder zo'n zware druk, dat ze besloot op te stappen. De onderzoekers spreken van een 'vermijdbaar noodlottig ongeval met ernstige gevolgen voor het museum.' 

Loftuitingen

De Duitse Beatrix Ruf werd in 2014 met veel loftuitingen van de raad van toezicht binnen gehaald als de nieuwe directeur. Ervaringen met het leiden van een groot museum had ze niet. Ze was directeur van een kunsthal in Zürich, zonder eigen collectie. Maar met haar omvangrijke netwerk in de internationale kunstwereld zou ze het Stedelijk, dat de afgelopen twintig jaar afgleed van de top naar een museum in de marge, weer op de wereldkaart zetten. 

Dat hadden we eerder ook al gehoord bij het aantreden van Rufs Amerikaanse voorgangster Ann Goldstein. Ook haar wachtte, eveneens na drie jaar, een roemloze aftocht, omdat ze niet functioneerde. Daarvoor versleet het museum al een aantal interim-directeuren die de boel draaiende probeerden te houden sinds het vertrek van directeur Rudi Fuchs, wiens positie ook onhoudbaar was geworden.

Het ge­meen­te­be­stuur heeft er alle vertrouwen in dat het weer goed komt met het Stedelijk, maar dan moet wel de bezem door de top

Rijke zakenlieden

Komt het ooit weer goed met het Stedelijk? Het gemeentebestuur heeft er alle vertrouwen in, maar dan moet wel de bezem door de top. De eerste stap is een statutenwijziging die het mogelijk maakt dat het college van b. en w. voortaan zelf de toezichthouders benoemt, herbenoemt en ontslaat. Jarenlang bestond de raad vooral uit rijke zakenlieden. Het college wil een divers gezelschap dat ook binding heeft met de stad. De Amsterdamse Kunstraad, die zich op verzoek van het college boog over de toekomst van het Stedelijk, vindt dat er ook kunstenaars in moeten. Maar of je daarmee de beste toezichthouders krijgt?   

Van de Kunstraad mag de nieuwe directeur geen betaalde nevenfuncties meer hebben. Het lijkt een logische reflex om de klok terug te draaien, maar snijdt het museum zich daarmee niet in de vingers? Musea hebben ook profijt van het netwerk van hun directeur, heeft ook Ruf laten zien. Zij haalde onder meer belangrijke schenkingen binnen. In andere musea is het ook geen probleem, mits directeuren er transparant over zijn. Bovendien kan zo'n verbod goede kandidaten voor het directeurschap ervan weerhouden om te solliciteren. 

Minder focus op topkunst

En dan vindt de Kunstraad ook nog dat het Stedelijk de ambities moet bijstellen: minder focus op topkunst, meer aankopen van 'onbekende, vergeten, nieuwe en ondergewaardeerde' kunstenaars. Ook moet het niet meer willen meedoen met de topmusea in de wereld. 

Als dit voorstel wordt overgenomen, wordt het echt de dood in de pot voor het Stedelijk. Met zijn rijke collectie heeft het goud in handen. Het was in zijn beste jaren het Nederlandse vlaggenschip van de moderne kunst en zo moet het zich ook weer presenteren aan de wereld. 

Daar moet dan wel een hele goeie kapitein op. Die is heus te vinden, ook in eigen land, maar die meldt zich niet als het Stedelijk niet voor de top gaat en wordt dichtgetimmerd met regeltjes. 

Lees ook: Kunstenaars willen Beatrix Ruf terug als directeur van het Stedelijk Museum

Beatrix Ruf moet terugkeren als artistiek directeur van het Stedelijk Museum Amsterdam, vinden ruim honderd kunstenaars en anderen uit de kunstwereld. Ruf stapte in oktober op, na ophef over niet vermelde nevenfuncties en bijverdiensten .


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

De onderzoekers vinden het 'verwijtbaar' dat directeur Ruf de 'ongeschreven regels van goed bestuur' heeft overtreden

Het ge­meen­te­be­stuur heeft er alle vertrouwen in dat het weer goed komt met het Stedelijk, maar dan moet wel de bezem door de top