Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Sociaal onhandige Eleanor vindt het geluk

cultuur

Marijke Laurense

© RV
boekrecensie

Gail Honeyman verrast met debuutroman over boekhoudster op drift.

De 30-jarige boekhoudster Eleanor Oliphant leidt een ongekend geregeld leven. Ze heeft zich de afgelopen negen jaar nog geen dag ziek gemeld, tussen de middag maakt ze in een hoekje van de personeelskamer de puzzels uit de krant en iedere woensdagavond belt ze een kwartier met haar moeder. Voorts koopt ze elke vrijdagmiddag twee grote flessen wodka, die ze gedoseerd over het weekend naar binnen giet. En afgezien van de meteropnemer en twee maal per jaar een andere maatschappelijk werkster, komt er niemand bij haar over de vloer.

Lees verder na de advertentie

Nee hoor, met Eleanor Oliphant gaat alles prima. Heus. Ook wanneer haar moeder haar wekelijks de grond in trapt en ze op kantoor gepest wordt vanwege de Harry Potter-littekens in haar gezicht. Geen wonder trouwens dat ze impopulair is: als ze al eens meegaat naar het café, dan eist ze nog geld terug van het rondje dat ze heeft opgehaald en ze kijkt wel uit om meer dan 78 losse centen bij te dragen aan het verlovingscadeau voor de secretaresse. Want: “In de loop der jaren heb ik wel honderden ponden bijgedragen aan afscheids-, verlovings- en huwelijkscadeaus en wat heb ik ooit teruggekregen? Mijn verjaardagen gaan onopgemerkt voorbij.”

Maar ach, ook eenzaamheid went, zeker als je je met een universitaire graad in de klassieke talen qua intelligentie en smaak ver verheven voelt boven ‘hoi polloi’, het gewone volk.

Het eerste deel van deze roman is briljant

Nu, die façade gaat finaal aan flarden als ze smoorverliefd wordt op een lokale rockzanger, tevens hork. Ze ondergaat voor hem een pijnlijke waxbeurt, koopt skinny jeans en ruilt haar klittenbandschoenen in voor enkellaarsjes, waarin ze blindelings op haar ontluistering afstiefelt. Duurzamer is de ommekeer die Raymond, haar nieuwe collega van de IT-afdeling, in gang zet als er op straat vlak voor hun neus een oude man in elkaar zakt. En gaandeweg ontdekken we welk drama achter Eleanors littekens en eenzaamheid steekt en waarom de Bezige Bij debutante Honeyman in het spannende boekenfonds Cargo heeft ondergebracht.

Het eerste deel van deze roman is briljant. De sociaal onhandige Eleanor heeft een ironisch-nuchtere, strikt rationele kijk op het menselijke gewoel in een reeks meedogenloze observaties, die en passant vooral haar eigen tragiek onthullen. Bijvoorbeeld als ze met afkeer terugdenkt aan de sportdagen op school, waarop ‘de academisch minst begaafde leerlingen’ hun ‘onkunde over het gebruik van een apostrof’ dachten te kunnen compenseren met een medaille voor de ei-op-lepelrace. Ook het contrast tussen de slonzige maar zorgzame kettingroker Raymond en de kille en smetvrezende Eleanor zorgt voor smakelijke slapstick.

Braver

Het tweede deel van de roman wordt echter met de pagina braver - ik sluit niet uit dat Honeyman er het een en ander aan eigen ervaringen in verwerkt heeft. Eleanor komt in therapie wondersnel tot inzicht en haar therapeute weet haar haar laatste verdrongen jeugdgeheimen te ontfutselen. Maar pas op: niet stiekem achterin spieken, want in het laatste hoofdstuk zit toch nog een interessante verrassing.

Een lekker leesbare roman over een verliefde kantoorjuffrouw, met een ondubbelzinnig positief slot? Dat riekt naar chicklit. Maar wie daarom dit debuut negeert, doet de schrijfster en zichzelf toch tekort. Eleanor Oliphant staat met twee stevige benen in de grote Britse 19de-eeuwse literatuur, van Jane Austen tot Charlotte Brönte’s ‘Jane Eyre’, niet toevallig het boek dat Eleanor tussen haar matras en de muur bewaart. Verder verdient zij een ereplekje in de galerij van literaire misantropen, tussen Molière’s Alceste, Dickens kersthatende knieperd Scrooge en John Kennedy Toole’s Ignatius Reilly, die evenmin los kon komen van zijn moeder.

De niet te missen moraal van Honeymans verhaal is overigens even simpel als sympathiek: kijk naar elkaar om. Maak een soepje voor wie ziek is, glimlach tegen een vreemde, sla eens een arm om iemand heen en spoel geen medicijnen door de wc. Hè? Zijn dat niet gewoon de werken der barmhartigheid?

Ik ben Eleanor Oliphant (met mij gaat alles goed)

Vertaling: Hien Montijn. Cargo; 398 blz. € 19,99

Oordeel

Eerst briljant, vermakelijke slapstick, dan braver; geworteld in de 19de- eeuwse literatuur

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie
Het eerste deel van deze roman is briljant

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.